Water bij de wijn

“One wine a day, keeps the doctor away” 🍷🍾

Of dit gezegde echt verantwoord is, is de vraag; maar als Française is Zero Waste Apeldoorn-oprichter Tiphaine natuurlijk geneigd te denken dat het wel klopt. 🙂 #levendbewijs

Wijn & wijnflessen hebben helaas wel een grote milieu-impact!

De meeste flessen zijn van glas gemaakt: zwaar en voor eenmalig gebruik. Maar flessen van plastic zijn niet veel duurzamer en vaak niet gerecycled (naast dat de kwaliteit van de wijn sneller achteruitgaat in plastic). Nog erger zijn de zogenoemde van ‘papier’ gemaakte pakken wijn: trap hier niet in! Niets is minder waar: de buitenkant is wel van papier, maar met een binnenzak van plastic én aluminium! Niet te recyclen!

Teelt, verpakking en vervoer hebben allen invloed op de totale klimaatimpact van wijn. Andere factoren, die soms van jaar tot jaar wisselen, zoals weersomstandigheden, bodemomstandigheden, het energiegebruik van de machines en het druivenras, wegen ook mee voor het klimaat. Dit maakt dat er geen makkelijke manier is om zelf te ontdekken welke wijn het meest klimaatvriendelijk is.

Water bij de wijn doen we liever niet letterlijk, wel figuurlijk: als je graag wijn drinkt, zijn er gelukkig een paar dingen waarop je kunt letten om je milieu-impact te beperken.

Afstand versus verpakking

Volgens Milieu Centraal weegt voor het klimaat de afstand minder zwaar dan de verpakking. Zo heeft Italiaanse wijn – in een glazen fles die per vrachtwagen wordt vervoerd – een meer dan twee keer zo hoge klimaatimpact als een wijn uit Australië – in een bag-in-box die per schip komt.

  • Gewicht: Bij wijn in glazen flessen hangt de klimaatimpact af van het gewicht van de fles en het aandeel gerecycled glas dat gebruikt is. Hoe lichter de fles, hoe minder brandstof nodig is om de wijn te vervoeren. Wist je dat de klimaatimpact van mousserende wijn meestal groter is dan andere soorten wijn? Dat komt doordat wijn met bubbels in zwaardere flessen verpakt is om de druk van het koolzuurgas aan te kunnen.
  • Gerecycled glas: Naast dat het gewicht en de inhoud van een fles ook meewegen in de duurzaamste keuze, maakt het voor het klimaat ook een verschil hoeveel gerecycled glas de fles bevat. Groen glas bevat een veel hoger percentage (ongeveer 75 procent) gerecycled glas dan wit glas (ongeveer 40 procent).
  • Bulk: De minste klimaatimpact heeft wijn die als bulk naar Nederland vervoerd is en pas hier verpakt wordt. Dit gebeurt slechts met 10 procent van de in Nederland gekochte wijnen.
  • Gebotteld: Koop liever wijn uit Europa dan uit verre landen of andere continenten als het al in het land van herkomst verpakt is en in de fles wordt vervoerd. Helaas kun je niet altijd eenvoudig op het etiket zien waar de wijn verpakt is.
  • Wijn uit de lage landen: Maar wist je dat er ook wijngaarden zijn in Nederland? Ook gewoon in Twello: Buitenpost! 😉
  • Eigen verpakking: Als je het kan vinden, koop dan wijn rechtstreeks in je eigen fles bij een wijntap. Hoe goed dit ook klinkt: er is helaas geen wijntap te vinden in Apeldoorn.
  • Statiegeld: Wijn in statiegeld flessen klinkt als een perfecte oplossing toch? Ook Ilja Gort is er voorstander van! Dit wordt helaas nog maar kleinschalig gedaan. Gelukkig is er Pieter Pot: via hun online winkel verkopen ze (biologische) wijn in herbruikbare flessen met statiegeld! En natuurlijk Retour de France: oprichter Huub weet alles van wijn verkopen in statiegeldflessen, hij heeft het zelfs voor Pieter Pot bedacht. Nu doet hij dit via zijn eigen bedrijf, met Franse wijnen. 🥳

Keurmerken

Koop biologische wijn met keurmerken zoals (EU-)biologischEKO of Demeter. Deze geven aan dat bij de teelt van de grondstoffen geen kunstmest en chemisch-synthetische bestrijdingsmiddelen worden gebruikt. Topkeurmerk Fairtrade stelt strenge eisen aan onder meer werkomstandigheden, eerlijke(re) betaling aan werknemers en boeren, naast milieu-eisen.

Vega(n) wijn

Wist je dat wijn vaak geklaard wordt met eiwit (van eieren of uit melk) om de vertroebelende deeltjes in de wijn te laten zakken? Om de wijn te filteren, worden door veel wijnmakers nog producten met een dierlijke oorsprong gebruikt, zoals varkensvet, visslijm en gelatine. Vegan is de wijn hierdoor dan dus niet. Gelukkig gebruiken steeds meer wijnmakers tegenwoordig niet-dierlijke producten met hetzelfde effect, zoals bentoniet klei.

Bonus Tip

Een wijnfles met een schroefdop zou minder milieubelastend zijn omdat aluminium goed te recyclen is. Koop je liever wijnflessen met een kurk? Let dan op dat het geen plastic ‘kurk’ is, maar een echte kurk, het liefst met het FSC-keurmerk. Hergebruik de kurken met (oude) houten spiesstokken om naamkaartjes te maken voor de (moes)tuin. Of je kunt de kurken mulchen en in de tuin strooien, of ze (in stukjes) op je composthoop gooien, maar niet in de GFT.
Hier nog meer ideeën: wat te doen met kurken.

Biertje?

“Héééy, biertjuh?” 🍺

Onze Française is een echte wijnliefhebber, maar onze voorzitter geniet zo nu en dan ook wel van een (speciaal)biertje. Helaas heeft bier, net als wijn, een aanzienlijke milieu-impact.

Milieu-impact van bier

  • Waterverbruik: Voor 1 liter bier is tussen de 4 en 7 liter water nodig.
  • Hop en ingrediënten: De meeste hop, die vaak niet biologisch wordt geteeld, wordt geïmporteerd uit het buitenland.
  • Transport: Het vervoer van glazen flesjes veroorzaakt de nodige CO2-uitstoot.
  • Kleine brouwerijen: Hoewel je denkt dat speciaalbier van lokale kleine brouwers duurzamer is vanwege minder transport, hebben juist kleine brouwerijen vaak een minder efficiënt energie-, grondstoffen- en waterverbruik. Bovendien gebruiken ze vaak flesjes zonder statiegeld.

Tips voor duurzamere bieren

Wil je toch af en toe genieten van een biertje? Er zijn gelukkig duurzamere keuzes die je kunt maken:

  • Gulpener: Deze Nederlandse brouwer verbouwt zijn eigen hop, gebruikt water uit eigen bronnen en koopt andere grondstoffen bij lokale boeren.
  • Oedipus, Bird Brewery, De Leckere en Lowlander: Deze brouwerijen dragen elk op hun eigen manier bij aan duurzaamheid. Ze gebruiken geen fossiele brandstoffen, gebruiken biologische ingrediënten, verwerken restproducten in hun bier, of compenseren door bomen te planten of aan goede doelen te doneren.
  • Instock: Dit merk maakt bier van reststromen zoals brood en aardappels. De bierbostel (restproduct van het brouwproces) wordt weer gebruikt om granola te maken, wat voedselverspilling tegengaat. Wist je dat we bij de Zero Waste Picknick tijdens de Zero Waste Week 2021 heerlijk brood hebben gebakken van bierbostel van de Apeldoornse brouwerij Puik? Meestal wordt bierbostel als veevoer gebruikt, maar je kunt bij een plaatselijke brouwerij vragen of je de bostel mag gebruiken om zelf heerlijk en voedzaam brood te bakken.
  • Zie ook: lokale brouwerijen hieronder.

Verpakking en hergebruik

Volgens Milieu Centraal zijn glazen statiegeldflesjes de meest milieuvriendelijke verpakking voor bier. Een statiegeldflesje kan wel 40 keer opnieuw gevuld worden, wat grondstoffen, energie en afval bespaart. Koop je een bier onderweg, kies dan een blikje als je geen glazen flesje met statiegeld kunt inleveren. Glazen flesjes voor eenmalig gebruik scoren slechter dan blik. Wist je dat de impact van 5 statiegeldflesjes Nederlandse pils is vergelijkbaar met 1 speciaalbiertje uit Italië zonder statiegeld?

Aanbevelingen

  • Kies voor bieren met eerlijke certificeringen: Let op keurmerken zoals EKO, fairtrade, of biologisch gebrouwen bier.
  • Verpakking: Drink bier van de tap, of uit blik/glazen flesjes mét statiegeld.
  • Energieverbruik: Kies voor brouwerijen die gebruik maken van duurzame energiebronnen.
  • Lokale brouwerijen: Koop je bier rechtstreeks bij de brouwer, of kies voor een lokale bier. In Apeldoorn kun je terecht bij Puik Bieren, De Vlijt en Het Achterom (APDTJE). In Deventer staat de brouwerij van DAVO.
  • Tapbier: Liever proeven van meerdere merken van de tap? Een fust is duurzamer dan flesjes of blikjes, dus een goede én duurzame reden om je biertje in de kroeg te drinken met je vrienden!
  • Glazen en herbruikbare bekers: Als je een feestje organiseert, gebruik dan glazen of herbruikbare bekers in plaats van wegwerpbekers.

Door bewustere keuzes te maken, kun je genieten van een biertje met een lagere milieu-impact. Proost! 🍻

Zero waste sapjes

Vitamineboost tegen winterkwaaltjes, toe aan een sapkuur boordevol vitamines, of gewoon zin in een heerlijke dorstlesser, kies voor zero waste sappen!
Met een slowjuicer maak je in een mum van tijd gezonde, verse, zero waste sapjes! 🥬🥒🥦🍅🥕🍇🍎🍐

Waarom de keuze voor slowjuicer boven een sapcentrifuge?

🥬 De slowjuicer perst langzaam het sap van groente en fruit uit, waardoor het sap geconcentreerder is. Bij een sapcentrifuge wordt het sap gescheiden van het pulp door centrifugerende krachten. Het sap uit een sapcentrifuge is daardoor helder en bevat minder vezels. Met een slowjuicer krijg je geconcentreerd sap met meer vezels.

🍎 De slowjuicer is ook geschikt voor zachte vruchten zoals bananen, bladgroenten zoals spinazie en harde noten.

🥕 De slowjuicer is wel een stuk duurder bij aanschaf dan een sapcentrifuge, maar check eerst het aanbod in lokale kringloopwinkels of (op relatief klein afstand) op Marktplaats!

🥦 Een ander alternatief voor de slowjuicer (of sapcentrifuge) is om een blender te gebruiken en smoothies i.p.v. sapjes te maken! Ook weer super gezond!

Tips om je slowjuicer afvalvrij en duurzaam te gebruiken:

🥒 De pulp wordt in een apart bakje opvangen, deze kun je nog een keer door de slow juicer doen zodat echt al het sap eruit komt.

🍐 De (droge) pulp kun je gebruiken om een groente bouillon te maken

🍅 Koop bij voorkeur biologische groenten en fruit, verpakkingsvrij, in het seizoen en lokaal geteeld. Plaats een emmer/teiltje in je gootsteen en vang al het water op dat anders verloren gaat, als je je groenten en fruit afspoelt.

🥕 Spoel het apparaat af met alleen koud water. Warm water en/of zeep zijn niet nodig. Let wel op dat je een goede (schone) afwasborstel gebruikt om alle restanten groenten/sap te verwijderen.

🍎 Vind je het fijn om het sapje met een rietje te drinken, gebruik een herbruikbaar rietje (RVS of bamboe).

🍇 Voeg verse kruiden en specerijen toe aan je sapjes voor extra smaak en een vitaminen-boost!

Je kunt zelf gaan experimenteren en de smaken variëren met verschillende combinaties fruit en/of groenten, of sapjes recepten zoeken op het internet als je liever niet improviseert.

Zie hieronder een van onze favoriete recepten, voor een pittige afvalvrije vitamineboost in de winter. 🥕🍊🍹🤪

Pink-Purple juice 💜💕

  • 2x grote winterpeen uit NL
  • 2x rode biet uit NL
  • 3x sinaasappel (Spanje)
  • 1 stuk (2cm) verse gember
  • 1 stukje (0,5cm) verse kurkuma

Santé! 🍹

Wat is je favoriete groenten/fruit combinatie voor een heerlijk sapje? Deel het in de commentaren 🍅🥕🍎🥒👇

Voorkom ‘maden madness’!

Tip! Voorkom ‘Maden Madness’ 🐛☀️

Zomer! Zon, ijsjes, zweet… én maden in je kliko?
Wanneer de temperaturen stijgen, zetten vliegen hun zinnen op jouw prullenbak of GFT-container als kraamkamer. Een warm, vochtig klimaat vol etensresten is namelijk ideaal voor vliegjes om hun eitjes te leggen. Voor je het weet: madenfeest. Bah!

Gelukkig kun je op een simpele én milieuvriendelijke manier voorkomen dat je container krioelt van de larven. En mocht het toch gebeuren: geen paniek! We hebben ook natuurlijke oplossingen.

🔍 Maden voorkomen in de kliko of prullenbak

1. Begin bij de bron: voorkom voedselverspilling
Hoe minder voedselresten in je afvalbak belanden, hoe minder madenvoer. Plan slim, bewaar goed, kook op maat en gebruik restjes creatief op. Bonus: je bespaart ook geld en CO₂.

2. Bewaar vlees- en visresten tijdelijk koel
Gooi vis- of vleesresten niet direct in de warme GFT-bak.
➡️ Bewaar ze tijdelijk in een afgesloten bakje in de koelkast of vriezer. Gooi ze pas op de ophaaldag in de bak, liefst verpakt in een oud krantenpagina.

3. Zet je kliko in de schaduw
Vliegen houden van warm en vochtig. Probeer je kliko dus uit de zon te houden. Schaduw = koeler = minder kans op maden.

4. Houd het GFT-afval zo droog mogelijk
Maden houden van vocht. Laat vochtig keukenafval uitlekken in een vergiet of gootsteenbakje. Laat gemaaid gras of schillen even drogen voordat je het in de kliko gooit. Voeg zo nodig droog materiaal toe, zoals:

5. Krantenpapier is je vriend
Leg een oude krant onderin de container. Dat voorkomt dat afval aan de bodem plakt of vastvriest én helpt vocht opnemen.

6. Dek luchtgaten af met gaas
Container met ventilatiegaten? Plak er fijnmazig gaas overheen. Zo houd je vliegen buiten, maar blijft je afval wel luchten.

7. Geur tegen vlieg: koffiedik, lavendel & azijn

  • Strooi koffiedik over het afval: neutraliseert geur en schrikt vliegen af.
  • Leg een tak lavendel in de bak (of druppel lavendelolie op een doekje).
  • Spray de binnenkant van de bak met een mix van water + azijn of citroensap.

8. Vieze verpakkingen? Even afspoelen
Spoel lege vlees- of visverpakkingen even af voordat je ze in de PMD-bak gooit. Geen geur = geen vliegen. Gebruik liever herbruikbare bakjes die je kunt afwassen.

🧂 Maden bestrijden in de kliko? Zo doe je dat natuurlijk:

1. Klimop (hedera): de gifplant voor maden
Leg een paar takjes klimop in je container. Klimop is giftig voor maden en werkt als natuurlijke afweer.

2. Strooi zout of kalk
Een handje zout of tuin-/witte kalk over het afval zorgt ervoor dat maden uitdrogen.

3. Maak de bak schoon
Spoel de container regelmatig schoon met heet water. Gebruik eventueel groene zeep of soda voor extra reiniging. Goed naspoelen!

4. Laat vogels helpen
Heb je al maden? Zet je kliko (veilig) open in de tuin of op het balkon: mussen en koolmezen vinden maden een waar feestmaal. 🐛🥳🐦

💡 Bonus tips:

  • Gebruik composteerbare biozakjes (100% gecertificeerd!) als tussenlaag in de GFT-bak. Die houden het afval iets droger en maken schoonmaken makkelijker.
  • Laat de deksel op een kier (bij regen natuurlijk weer sluiten). Dit voorkomt broei en houdt het binnen iets droger.
  • Ruik je iets? Onderneem meteen actie. Wachten = madenkans vergroten.

🌿 Kleine moeite, fris resultaat!

Met een paar slimme gewoontes voorkom je een zomer vol krioelende verrassingen. En dat allemaal zonder chemische sprays of plastic zakken.
Maden madness? Niet bij jou thuis.

Goed wIJs 🍦

Een afvalvrij ijsje? Makkelijk! Koop je ijs op een hoorntje, of maak zelf het lekkerste ijs of sorbet!

Eetbare verpakking 🙂

Kiezen voor een bolletje (sorbet)ijs op een hoorntje is zo natuurlijk! Geen extra kosten voor wegwerp kartonnen bakjes (met een laagje plastic), geen eigen bakje nodig. Gewoon het ijs én verpakking opeten! Da’s wel zo verspillingsvrij! 🤗

Glutenvrij

En tegenwoordig zijn er gelukkig ook glutenvrije en/of lactosevrije hoorntjes. Zie bijvoorbeeld op deze website: 🔗 Glutenvrije ijssalons in Nederland – Zo ook in Apeldoorn e.o.:

Lactosevrij / vegan

Tips voor het zelf maken van afvalvrij ijs en sorbet

Zelfgemaakt ijs en sorbet
Wil je zelf ijs of sorbet maken? Dat kan op een afvalvrije manier! Hier zijn enkele tips om te beginnen:

  • Gebruik herbruikbare vormen: Siliconen ijsvormpjes zijn ideaal en herbruikbaar. Ze zijn verkrijgbaar in verschillende vormen en maten, en je kunt ze keer op keer gebruiken zonder afval te maken.
  • Vers fruit en natuurlijke ingrediënten: Gebruik vers fruit en natuurlijke zoetstoffen zoals agavesiroop of dadels. Zo vermijd je verpakkingen van voorverpakte ingrediënten.
  • Herbruikbare opbergbakjes: Bewaar je zelfgemaakte ijs in herbruikbare glazen of metalen bakjes in plaats van plastic bakjes. Dit helpt om afval te verminderen en je ijs langer vers te houden.

Vegan ijs en sorbet
Voor degenen die veganistisch willen genieten van hun ijs, hier zijn enkele tips:

  • Basisrecept voor vegan ijs: Gebruik kokosmelk, amandelmelk of cashewmelk als basis voor je ijs. Deze plantaardige melksoorten zorgen voor een romige textuur en zijn vaak verpakt in recyclebare of herbruikbare verpakkingen.
  • Vegan hoorntjes: Er zijn steeds meer vegan hoorntjes beschikbaar die net zo lekker zijn als de traditionele. Check je lokale biologische winkel of ijssalon voor opties.
  • Zelfgemaakte sorbet: Sorbet is van nature vaak vegan, gemaakt van fruit, suiker en water. Probeer verschillende combinaties van je favoriete fruit voor een verfrissend en gezond dessert.

Door deze tips te volgen, kun je op een duurzame en afvalvrije manier genieten van heerlijk ijs en sorbet, zowel gekocht als zelfgemaakt! 🍧🍨🌱

Tip ons!

We zijn op zoek naar extra adressen in de gemeente Apeldoorn e.o. waar je lactosevrij/vegan ijs en/of glutenvrij/lactosevrij hoorntjes kunt kopen. Help je ons door je favoriete adressen door te sturen? Dank alvast!
Mailto:info@zerowasteapeldoorn.nl

Maak je eigen kruidenboter

Zomer op je Boterham! Maak je eigen kruidenboter 🧈🌸🌼🌺

Geef je boterham of maaltijd een zomerse twist met zelfgemaakte, kleurrijke kruidenboter – 100% verpakkingsvrij! Dankzij Het Kaaslokaal delen we dit eenvoudige en heerlijke recept dat niet alleen je smaakpapillen, maar ook je ogen verwent.

Wat heb je nodig?

  • 200-250 g roomboter (verkrijgbaar zonder verpakking bij Het Kaaslokaal of de biologische markt)
  • 2 teentjes knoflook, 1 eetlepel citroensap
  • Kruiden & eetbare bloemen: Gebruik wat je in het seizoen kunt vinden in je tuin of op je balkon, zoals peterselie, bieslook, dille, tijm, rozemarijn, salie, goudsbloem, bieslookbloemen, viooltjes, Oost-Indische kers, of bernagie.
  • Optioneel: zout, peper en/of een snufje paprikapoeder voor extra smaak. Grof zeezout voegt een fijne crunch toe!

Aan de slag!

  1. Laat de boter op kamertemperatuur komen.
  2. Spoel de kruiden en bloemen af, en dep ze droog met een schone theedoek.
  3. Hak de kruiden fijn en pers de knoflook.
  4. Prak de boter in een kom met een vork of spatel en voeg de citroensap, kruiden en knoflook toe.
  5. Breng op smaak met peper en zout.
  6. Meng stukjes eetbare bloemen door de boter en garneer met enkele hele bloemen voor een kleurrijke touch.
  7. Wil je een leuke vorm? Gebruik een (siliconen) mal of maak kleine toefjes met een herbruikbare spuitzak. Laat de kruidenboter opstijven in de koelkast.

Extra Zero Waste Tips

  • Serveeridee: Smeer je kruidenboter op versgebakken brood of roer het door (zelfgemaakte) tagliatelle voor een luxe touch.
  • Luchtige kruidenboter: Klop de boter eerst op voor een lichter en smeuïger resultaat.
  • Invriezen: Maak porties en bewaar ze in de vriezer. Handig voor snelle smaakmakers bij je volgende maaltijd. (En om voedselverspilling te voorkomen).
  • Gedroogde kruiden als alternatief: Als verse kruiden niet voorhanden zijn, werken gedroogde ook prima.

Tip: Experimenteer met ingrediënten zoals zongedroogde tomaatjes, olijven, koriander of munt. Wat is jouw geheime touch voor de perfecte kruidenboter?🌿🍞

Duurzame cadeaus voor Vaderdag

Jaarlijks, op de derde zondag in juni, wordt Vaderdag gevierd 💗

Nog maar net een paar weken na Moederdag lijkt het wel een déjà vu: met reclames op tv, in folders en in winkels word je wéér verleid tot (over)consumptie; als een soort Moederdag 2.0, maar dan met een beetje meer mannelijkheid en testosteron (ho ho ho! Alsof moeders niet stoer kunnen zijn en vaders niet gevoelig! 😉). Als zero-waster letten we daar niet op, want Vaderdag gaat natuurlijk over de liefde voor je vader en niet over de winst van bedrijven. Dit zijn onze tips voor duurzame cadeaus voor Vaderdag!

Je vader in het zonnetje zetten

Liefde kun je op allerlei manieren tonen zonder het milieu of je eigen portemonnee te belasten. Hier zijn een paar tips en ideeën:

Geef je vader leven

🌳 Als je vader ruimte heeft in de tuin of op het balkon, geef hem dan een biologische (en lokaal geteelde) inheemse plant of boom cadeau. Geen ruimte voor (nog) een plant of boom? Laat er dan één planten via bijvoorbeeld Trees For All.
🌺 Of geef hem een potje met biologische en lokaal gekweekte inheemse bloemzaden, zodat hij zelf kan bepalen waar wat extra vrolijkheid mag groeien.

Omdat liefde (ook) door de maag gaat

🍽 Maak zelf het ontbijt klaar voor je vader, bak zelf een cupcake, of verras hem met een vegetarische/vegan barbecue!
🎀 Koop (fairtrade) chocolaatjes en/of snoepjes in je eigen meegenomen potje/zakje. Geef ze cadeau in een hergebruikt glazen potje of blikje, met een (oud) stoffen lintje.
🍺 Geef je vader een (h)eerlijke biologische wijn, bier of likeur uit de regio cadeau, zoals wijn van Buitenpost, Puik bier of Limoncello uit Apeldoorn (Puur Smaack / Amante)!

Geef je vader (vrije) tijd

🏄‍♀️ Geef je vader een ‘moment’ cadeau: een middag samen klussen en kletsen, een reeks wandelingen in jullie favoriete tuinen of bos, een fietstocht en (zero waste) picknick langs het kanaal.

Kaart & Cadeau

✏️✂️ Maak zelf een kaartje voor je vader van oud papier. Op Pinterest vind je talloze ideeën voor inspiratie.
💕 Koop een cadeau bij de kringloopwinkel (of geef een Kringloopwinkel cadeaubon). Een leuke mok voor de koffie of een interessant boek over je vaders hobby? Een tweedehands cadeau als eerste keus. Hergebruik is duurzaam en veel vaders houden daarvan!
📚 Je kunt trouwens kiezen uit duizenden boeken bij de 120+ minibiebs in Apeldoorn en omgeving!
🎁 Of geef je vader het geschenk van zero waste! Bijvoorbeeld een safety razor en een zeepbar om te scheren, een coole RVS drinkfles of broodtrommel, een (door jou gepersonaliseerde) reisbeker voor zijn koffie to-go in de ochtend.
🧣 Pak het cadeau in volgens de kunst van furoshiki, het inpakken met stof.

Wat is jouw Zero Waste Vaderdag-tip? Deel het in de commentaren 👇

Zuiver water

Zuiver water: goed voor jou en het milieu 💧

Zo hé, kreeg je ook al bijna een kater van al die tips over drank? Tijd voor zuivering! Vandaag zetten we het helderste drankje in het zonnetje: water!

Waarom kraanwater beter is:

🌍 Milieu-impact:
De klimaatimpact van één glas flessenwater is vergelijkbaar met die van wel 100 tot 200 glazen kraanwater. En wist je dat er voor het maken van een plastic fles van één liter drie tot zes keer zoveel water nodig is als wat er daadwerkelijk in zit?

💸 Kosten:
Kraanwater is bijna 150 keer goedkoper dan bronwater uit een fles. Je betaalt gemiddeld minder dan een halve cent per liter.

✅ Kwaliteit:
Het Nederlandse kraanwater behoort tot het beste ter wereld. Het wordt streng gecontroleerd en is in veel gevallen zelfs schoner dan flessenwater.

⚡ Duurzame energie:
Onze drinkwaterbedrijven gebruiken relatief veel duurzame energie voor het winnen, zuiveren en transporteren van water. Dus elke slok kraanwater is óók een slok voor de energietransitie!

🧬 Microplastics:
Kraanwater bevat vrijwel geen microplastics groter dan 0,5 mm, terwijl flessenwater die vaak wel bevat. Volgens de WHO krijg je door het dagelijks drinken van flessenwater jaarlijks tienduizenden plastic deeltjes binnen. Ai…

💡 Tips voor lekkere en duurzame variaties:

🍋 Maak je water smaakvol:
Geef je water een twist met een schijfje citroen, komkommer, munt, rode vruchten of zelfs wat gember. Gebruik bij voorkeur biologische producten zonder verpakking, of uit je eigen tuin of balkon!

🧴 Water filteren:
Vind je kraanwater niet lekker? Probeer een actieve houtskoolstaaf in je karaf of drinkfles – het zuivert smaak en geur op een natuurlijke manier.

❄️ Koud water?
Zet een karaf met kraanwater in de koelkast. Koud water smaakt vaak frisser en helpt om sneller voor kraanwater te kiezen.

🚶 Onderweg? Slimme drinkwatergewoonten:

🥤 Altijd een hervulbare fles mee:
Wij nemen standaard een drinkfles, campingmok of reisbeker mee. Zo besparen we samen miljoenen plastic flesjes per dag!

☕ Eigen beker = minder afval + korting:
Bestel je koffie ‘to go’ in je eigen mok of thermosbeker. Steeds meer koffietentjes geven korting als je je eigen beker meeneemt.

🔍 Watertappunten: gratis kraanwater onderweg

📍 In Nederland zijn er zo’n 3000 openbare watertappunten waar je gratis je fles kunt vullen. Superhandig!
💡 Tip: download de Drinkwaterkaart app of bewaar een linkje op je telefoon.

📌 Apeldoornse watertappunten:
Indebuurt Apeldoorn zette er alvast 11 voor je op een rij. Dus: op pad in Apeldoorn? Flesje mee en bijvullen maar!

🧼 Houd je fles schoon (en jezelf gezond)

4 tips van onze collega-Greenfluencers van Het Kan Wel om je drinkfles fris en hygiënisch te houden:

  1. Direct spoelen: Spoel je flesje na elk gebruik om. Vergeet het mondstuk niet!
  2. Dagelijkse reiniging: Was je fles dagelijks af met een druppel afwasmiddel. Gebruik een flesborstel bij smalle openingen.
  3. In de vaatwasser: Kan je fles in de vaatwasser? Zet ’m bovenin, en was de dop of mondstukje met de hand.
  4. Goed laten drogen: Schroef de dop pas weer op als de fles goed droog is – zo voorkom je een broeinest van bacteriën.

🌱 Extra tips die ook helpen:

  • Zet een herinnering: Vergeet je vaak te drinken? Zet een karaf op tafel of stel een reminder in.
  • Organiseer een waterchallenge op werk of school: Wie drinkt het meeste kraanwater in een week?
  • Zeg nee tegen ‘gratis’ flesjes: Vaak worden bij events of vergaderingen gratis flesjes water uitgedeeld. Bedank vriendelijk en wijs op je eigen fles.
  • Vermijd frisdrank: Door vaker voor water te kiezen, verminder je niet alleen plastic afval, maar ook suikerinname.

Dus: kies kraanwater en draag bij aan een schoner milieu en een gezondere levensstijl. Proost! 💚

Afvalvrij Thee zetten

Tips voor de theeleuten om je (kruiden)thee duurzamer te drinken. ☕️

Voorkom onnodig afval

Thee en kruidenthee wordt in Nederland veel gedronken. In vele huishoudens dagelijks. Uit gewoonte of gemakzucht en soms ook om een groot assortiment smaakjes te kunnen aanbieden kopen we meestal thee in zakjes. Dit zorgt helaas voor onnodig afval:

  • Theedoosjes zijn meestal verkocht met een plasticfolie eromheen;
  • Het kartonnen doosje mag bij oud papier, maar vergeet niet dat het inkt bevat, wat ook niet geheel onschadelijk is;
  • En de zakjes zelf horen nu composteerbaar te zijn maar daar heb je ook een stukje touw en een papiertje aan hangen. Let’s be honest, wie (behalve onze stichtingsvoorzitter 😇) neemt echt de moeite om alle onderdelen uit elkaar te halen om het afval goed te scheiden?

Zonde toch?! Want het is net zo makkelijk om losse thee (verpakkingsvrij) te kopen en afvalvrij je (kruiden)thee te zetten met een herbruikbare (en, uiteraard: een tweedehands) thee-filter, thee-lepel of thee-ei 🤗
Bonus tip: Drink je vaak thee op een dag? Vul dan een grote dubbelwandige theepot, een thermosfles of een gewone theepot die je warm kunt houden onder een (zelfgemaakte) theemuts.

Verpakkingsvrij kopen en bewaren

Koop je fairtrade en/of biologiche (kruiden)thee met je eigen zakje, blik of pot, bij een koffie- en theespeciaalzaak, zoals (in Apeldoorn) Simon Lévelt of Bijzondere Bonen.
Thee kun je het beste bewaren in droge blikjes of donkere glazen potjes en ook op deze manier kun je thuis een breed en leuk assortiment in smaken hebben. Bewaar kleine blikjes (of ga op schattenjacht bij de kringloopwinkel 😄) en gebruik ze opnieuw om losse thee in kleine hoeveelheden te kopen. Vaak is dat ook nog eens goedkoper dan theezakjes (per kilo berekend)! Je kunt deze verpakking meenemen om je losse (kruiden)thee te kopen bij de specialiteiten winkel:
-> Geef je meegenomen blik aan de winkelier.
-> Deze zet eerst het bakje op de weegschaal om het te “tarreren“, oftewel: het gewicht van je lege verpakking te bepalen, zodat dit niet meegeteld wordt.
-> Zo betaal je alleen voor de inhoud.

Zelf kweken

Uiteraard kun je ook je eigen kruiden voor thee thuis zelf kweken! Het is niet alleen milieuvriendelijk, maar kan kosten besparen. Hier zijn enkele kruiden die je gemakkelijk thuis kunt kweken voor je eigen kruidenthee:

  • Munt: Munt is een van de gemakkelijkste kruiden om thuis te kweken. Het groeit snel en gedijt goed in zowel potten als in de tuin. Muntthee is verfrissend en kalmerend.
  • Citroenmelisse: Citroenmelisse heeft een heerlijk citroenachtig aroma en smaak. Het is een meerjarig kruid dat goed groeit in potten. Het staat bekend om zijn kalmerende eigenschappen en het bevorderen van een goede nachtrust.
  • Kamille: Kamille is een kruid dat bekend staat om zijn ontspannende eigenschappen. Je kunt kamillebloemen eenvoudig thuis kweken en ze drogen om later te gebruiken voor thee.
  • Lavendel: Lavendel heeft een heerlijk bloemig aroma en wordt vaak gebruikt om een rustgevende thee te maken. Het groeit goed in zonnige, goed doorlatende grond.
  • Citroenverbena: Citroenverbena heeft een sterk citroenaroma en smaak. Het is een meerjarig kruid dat goed groeit in warme, zonnige omstandigheden. Het toevoegen van een paar bladeren aan je thee geeft een heerlijke citrusachtige smaak.
  • Gember: Hoewel gember technisch gezien geen kruid is, kun je het gemakkelijk thuis kweken en gebruiken om je thee een pittige kick te geven. Gemberplanten kunnen binnenshuis worden gekweekt in potten.

Bonus tip: Zorg ervoor dat je kruiden regelmatig water geeft en in een zonnige plek plaatst als ze veel zonlicht nodig hebben. Oogst de bladeren of bloemen voorzichtig en droog ze goed voordat je ze gebruikt om thee te zetten. Geniet van je zelfgekweekte, afvalvrije kruidenthee!

Thee-to-go

Gebruik voor onderweg een kleine thermos-fles of reisbeker. Merken zoals Retulp Tumbler, KleanKanteen, Contigo en Dopper bieden prima thermosflessen en thermosbekers aan. Check ook het aanbod bij je lokale kirngloopwinkel(s)!
Neem een goed sluitend blikje met thee in je tas mee om je thermosbeker later weer op te vullen.

Hergebruik theeblaadjes

Wist je dat je op verschillende manieren gebruikte theeblaadjes kunt hergebruiken, naast dat je het op de composthoop of in je GFT bak kunt gooien? Bijvoorbeeld, kun je (met mate) theebladjes doorspoelen door de grootsteen om de afvoer te reinigen.
Op internet vind je nog veel meer tips zoals deze. Check it out! Je zult verbaasd zijn over de vele opties!

IJsthee

Heb je thuis een theepot vol gevuld en is het helemaal koud geworden voordat je hem leeg hebt kunnen drinken? Je kunt het natuurlijk opwarmen of het juist nog even in de koeling zetten en er ijsthee van maken. Heerlijk!

Thee met een zoetje

Gebruik je honing in je thee, koop het dan het liefst biologisch en lokaal of bij de imker, in een glazen potje. Soms kun je zelfs honing in glazen potten met statiegeld vinden, bijvoorbeeld bij de Nootzaak in Apeldoorn, of via Pieter Pot.
Probeer voor de vegan variant eens agavesiroop!

Afvalvrije Chai Latte

Zelfs een Chai Latte kun je afvalvrij zetten! Zie onze tip voor het kopen van melk in glazen flessen met statiegeld. De specerijen kun je ook met je eigen potjes kopen op de zaterdagmarkt bij de Kruiden en Specerijen kraam naast de notenkraam.
Voor een vegan variant, maak je zelf je eigen havermelk in een handomdraai!

Zo zie je, zero waste thee, kruidenthee, ijsthee en zelf Chai Latte zetten, dat kan allemaal even snel en makkelijk… Afvalvrij en beter voor het milieu. Heerlijk toch?! ☕

Kies voor Fairtrade

Kies voor Fairtrade tijdens de Voorjaar Fairtrade Week! (En ook daarna 😇)

Fairtrade Weken

Ieder jaar, in het voorjaar en in het najaar, vraagt Fairtrade aandacht voor de boeren en werknemers die ons voedsel verbouwen in Afrika, Azië en Latijns-Amerika. Een hele belangrijke week dus. Supermarkten en merken promoten tijdens de Fairtrade Week hun Fairtrade producten en vrijwilligers organiseren allerlei activiteiten om te laten zien hoe belangrijk eerlijke handel is. Doe je ook mee? 🙌
De Voorjaar Fairtrade Week vindt meestal plaats begin mei.
De Najaar Fairtrade Week vindt meestal plaats eind oktober/begin november.

Jouw aankoop telt! 👛

Jouw dagelijkse keuzes zijn onwijs belangrijk en hebben invloed op wereldniveau. Neem je de auto of de trein? Kies je voor koffie met een keurmerk of zonder? Ga je voor de goedkoopste banaan of kies je voor de eerlijkste banaan? Koop je nieuwe kleding of tweedehands? We beseffen vaak niet dat onze dagelijkse keuzes een systeem in stand houden of juist veranderen.
In Nederland zijn verschillende producten fairtrade. Je kunt denken aan koffie, thee, wijn, broodbeleg, chocolade, noten, ijs, rijst, vruchtensappen, olie, noedels, etc. Naast eten en drinken zijn er nog veel meer producten. Zoals eerlijk katoen, speelgoed, vazen, beelden en tassen. Genoeg te kiezen dus!
Jij als consument kan het verschil maken door waar kan voor Fairtrade producten te kiezen.
Dat geldt natuurlijk elke dag maar zeker ook tijdens de Fairtrade Weken. Verras iemand met een fairtrade product, bak een taart met fairtrade ingrediënten of geniet van een fairtrade kopje koffie thuis, onderweg of op je werk. Zo simpel kan het zijn.

Wat doet Fairtrade?

Fairtrade helpt boeren en arbeiders in ontwikkelingslanden een betere positie te krijgen in de handelsketen, zodat ze kunnen leven van hun werk en kunnen investeren in een duurzame toekomst. Fairtrade is zowel een keurmerk als een wereldwijde beweging. Samen maken we de wereld eerlijk, met gelijke kansen voor iedereen.

De 3 P’s 🧒🌍👛

In een duurzame wereld zijn (people), milieu (planet) en economie (profit) met elkaar in evenwicht. Zo raakt de aarde niet uitgeput.

Keurmerken

Sommige producten kunnen zowel fairtrade zijn als op een andere manier bijdragen aan een betere wereld. Dit zijn bijvoorbeeld producten die niet alleen het internationale fairtrade keurmerk dragen, maar tegelijk ook EKO (biologisch) gecertificeerd zijn. Of kledingstukken gemaakt van fairtrade gecertificeerd katoen en die daarnaast bijvoorbeeld door Fair Wear Foundation erkend zijn als verantwoord geproduceerd.
Zie je door de bomen soms het bos niet meer door al die labels? Zie het handige overzicht in de Fairtrade Gemeente handleiding (Bladzijde 58, 59, 60).

Fairtrade Gemeente

Wist je dat 25% van alle Nederlandse gemeenten al Fairtrade is? Sinds 2020 is Gemeente Apeldoorn ook een Fairtrade gemeente.
Wat dat inhoudt kun je in details in de Fairtrade Gemeente handleiding lezen.

Bronnen: Milieu Centraal, Fairtrade.nl