Framework – Een laptop die met je meegroeit

Framework – Een laptop die je zelf kunt blijven verbeteren

Wat als technologie gewoon met je mee zou groeien in plaats van steeds sneller te verouderen? Geen snelle vervanging meer, maar apparaten die je kunt blijven gebruiken, repareren en upgraden. Het klinkt bijna ideaal, maar steeds meer consumenten vragen hierom — en gelukkig zijn er fabrikanten die daar serieus werk van maken. Zoals Framework.

Waarom vervangen we onze apparaten zo snel?

Nieuwe telefoon? Nieuwe laptop? Voor je het weet zit je er weer aan te denken. Niet altijd omdat iets stuk is, maar omdat het nét niet meer meekomt. Of omdat repareren, onmogelijk, ingewikkeld of duurder dan nieuw kopen is.
Dat is geen toeval. Veel elektronica is jarenlang ontworpen met een beperkte levensduur. Onderdelen zitten vastgelijmd, batterijen zijn lastig te vervangen en software-ondersteuning stopt na een paar jaar.
Dat heeft zelfs een naam: planned obsolescence — geplande veroudering.

Right to Repair

Steeds meer mensen willen daar vanaf. Waarom iets zo snel moeten vervangen of weggooien in plaats van het te kunnen upgraden of repareren?

Daar komt het Right to Repair om de hoek kijken: een Europese regel die ervoor zorgt dat je spullen kunt (laten) repareren in plaats van vervangen.
Fabrikanten moeten onderdelen, gereedschap en reparatie-informatie beschikbaar maken, zodat jij meer grip hebt op de levensduur van je apparaat.

Goed nieuws dus: minder weggooien, langer gebruiken, en meer keuzevrijheid voor jou.

Tech die langer meegaat

Framework is een relatief jonge Amerikaanse fabrikant die het anders aanpakt. Waar veel laptops lastig te openen zijn en snel worden vervangen, kiest Framework juist voor een ontwerp dat uitnodigt om te repareren, upgraden en aanpassen.

Niet weggooien, maar blijven gebruiken. Geen gelijmde onderdelen, maar schroeven. Geen geheimen, maar duidelijke handleidingen.

Wat kun je zelf doen?

  • Geheugen (RAM) uitbreiden
  • Opslag (SSD) vervangen
  • Batterij verwisselen
  • Toetsenbord, touchpad of scherm vervangen
  • Poorten aanpassen via modulaire uitbreidingen

Zelfs een losse grafische kaart-module en het moederbord (het ‘brein’ van je laptop) kun je vervangen of upgraden — zonder een compleet nieuw apparaat te kopen.

Waarom dit zo bijzonder is

Dit betekent dat een defect of verouderd onderdeel niet leidt tot het afdanken van het hele apparaat – een belangrijk verschil met traditionele laptops.

De grootste impact van elektronica zit namelijk in de productie. Door apparaten langer te gebruiken en alleen onderdelen te vervangen, bespaar je grondstoffen en voorkom je e-waste. Framework speelt daar direct op in met een open systeem waarin onderdelen beschikbaar blijven en reparatie normaal wordt.

Perfecte reparatiescore

Reparatie-experts van iFixit gaven de Framework Laptop 16 (nieuwste en meest ambitieuze model tot nu toe) een 10/10 reparatiescore – een zeldzaamheid bij laptops.

Die score is gebaseerd op:

  • gereedschapsvrije toegang tot onderdelen
  • duidelijke interne labels
  • openbare reparatiehandleidingen
  • losse verkoop van alle reserveonderdelen

Dit maakt de laptop niet alleen geschikt voor hobbyisten, maar ook voor onderwijsinstellingen, repair cafés en professionele refurbishers.

Nadelen

Natuurlijk zijn er ook kanttekeningen. De laptop is wat groter en prijziger dan gemiddelde modellen, en het modulaire ecosysteem is nog in ontwikkeling.
Daar staat tegenover dat je investeert in levensduur en impactreductie, in plaats van wegwerpdesign.

Voor wie is dit interessant?

De Framework Laptop 16 past vooral bij:

  • duurzaamheidsbewuste gebruikers
  • professionals die hun laptop jarenlang willen gebruiken
  • organisaties die e-waste en TCO (totale eigendomskosten) willen verlagen
  • onderwijs, gemeenten en circulaire inkoop
  • mensen die reparatie willen normaliseren

Framework laat met de Framework Laptop 16 zien dat high-performance technologie en duurzaamheid geen tegenpolen hoeven te zijn. Het is geen niche-prototype, maar een serieuze laptop die bewijst dat anders ontwerpen mogelijk is – en schaalbaar.

Lees hier de review van Tweakers.net over de Framework Laptop 16

Fairphone – Een telefoon die eerlijker én langer meegaat

Fairphone – Een telefoon die eerlijker én langer meegaat

De naam zegt het eigenlijk al: Fairphone draait om eerlijkheid. Niet alleen in gebruik, maar in de hele keten — van grondstof tot eindproduct.
Waar de meeste smartphones zijn ontworpen als gesloten producten, kiest Fairphone (een Nederlands technologiebedrijf) juist voor een ontwerp dat je zelf kunt openen en repareren.

Wat maakt Fairphone anders?

  • Modulair ontwerp – Onderdelen zoals batterij, camera en scherm zijn los te vervangen
  • Lange levensduur – Ontworpen voor jarenlang gebruik, met uitzonderlijk lange software‑ en beveiligingsupdates
  • Eerlijkere materialen – Meer gebruik van gerecyclede en verantwoord gewonnen grondstoffen
  • Betere productieomstandigheden – Meer aandacht voor lonen en werkomstandigheden in de keten

De nieuwste generatie

Zelf gebruiken we de Fairphone 5 al een aantal jaren en zijn daar heel tevreden over — zeker in vergelijking met de Fairphone 3 die we daarvoor hadden. Voor wie ooit twijfelde door oudere modellen: die ontwikkeling merk je echt.

De Fairphone 6 (2025) laat zien hoe ver het merk inmiddels is gekomen:

  • Lagere CO₂‑voetafdruk dan eerdere modellen, vooral door langere gebruiksduur
  • Zeer hoge repareerbaarheid (10/10 volgens iFixit)
  • Nog meer gerecyclede en eerlijke materialen

Meer dan alleen telefoons

Fairphone past dezelfde principes inmiddels ook toe op andere producten, zoals de modulaire Fairbuds. Ook hier geldt: onderdelen vervangbaar en ontworpen om langer mee te gaan — in plaats van sneller vervangen.

Nadelen

Ook hier zijn er kanttekeningen. De prijs ligt hoger dan bij veel mainstream smartphones en de camera of prestaties zijn niet altijd “top van de markt”.
Maar je kiest hier bewust voor iets anders: een toestel dat langer meegaat en aantoonbaar minder negatieve impact heeft.

Fairphone ontwikkelt zich duidelijk van niche naar een volwaardig alternatief voor ‘gewone’ smartphones — en laat zien dat elektronica ook anders kan worden ontworpen.

Digitale schoonmaak

📢 Digitale Schoonmaak: Maak ruimte & bespaar energie! 🖥🗑🌍

Wist je dat het internet en de ondersteunende systemen verantwoordelijk zijn voor maar liefst 4% van de wereldwijde CO2-uitstoot? Dat is net zoveel als de luchtvaartindustrie! ✈️💨

📅 Op zaterdag 22 maart 2025 is het Digital Cleanup Day, dé perfecte kans om je digitale rommel op te ruimen. Maar eigenlijk zou dit een gewoonte moeten zijn – net als je huis schoonmaken!

Waarom een digitale schoonmaak?

  • Plastic voor eenmalig gebruik = digitale bestanden voor eenmalig gebruik?
    Net zoals we in het dagelijks leven vaak plastic producten slechts één keer gebruiken, doen we dat ook in de digitale wereld. We maken talloze foto’s en video’s op onze telefoons, maar kijken er zelden of nooit naar terug. Online content liken, delen en vervolgens vergeten is net zo eenvoudig – en zo stapelt ons digitale afval zich onbewust op.
  • Enorme digitale stortplaatsen
    Het grote verschil tussen fysiek en digitaal afval? We zien digitaal afval niet. Terwijl rondslingerend plastic in de natuur ons stoort, blijven volle inboxen, overbodige bestanden en ongebruikte apps onzichtbaar. Daardoor groeit digitaal afval razendsnel en draagt het – zonder dat we het doorhebben – bij aan de opwarming van de aarde. Onze ‘onzichtbare’ digitale stortplaatsen slurpen energie en blijven alsmaar groeien.

Hoog tijd om op te ruimen, dus!

Eenvoudige stappen om je digitale voetafdruk te verkleinen:

📸 Verwijder wazige, dubbele of onnodige foto’s en video’s – en vergeet je cloud niet! Bewaar alleen de beste opnames en foto’s en video’s die echt waardevol voor je zijn op een externe harde schijf.
📧 Schrijf je uit voor nieuwsbrieven die je niet leest. Elke e-mail genereert 4 gram CO2 en elk jaar worden er 62 biljoen spam-mails verzonden.
💾 Ruim je computer en telefoon op: verwijder oude bestanden en ongebruikte apps. Je kunt ze sorteren op maat of datum, om te bepalen welke weg moeten. Bewaar bestanden die belangrijk zijn op een externe harde schijf.
📭 Wis onnodige e-mails en sluit ongebruikte accounts af.
🔎 Bekijk de software op je telefoon en computer en verwijder alles wat je niet nodig hebt. Deze programma’s en apps staan vaak ongemerkt op de achtergrond aan. Bovendien nemen ze ruimte in beslag en maken ze apparaten langzamer.
📹 Stel je video-opname standaard in op een lagere resolutie (HD in plaats van 4K) om opslag en energie te besparen. Het verschil in kwaliteit zal niet merkbaar zijn als je het op je telefoon bekijkt, maar een video opgenomen met een lagere resolutie “weegt” veel minder, en heeft dus ook een lagere ecologische voetafdruk.

💡 De 4 R’en van digitale duurzaamheid:

🔹 Refuse – Download en bewaar alleen wat je écht nodig hebt.
🔹 Reduce – Minimaliseer digitale opslag en opruimmomenten inplannen.
🔹 Reuse – Hergebruik apparaten en accessoires.
🔹 Recycle – Lever oude elektronica in bij een inzamelpunt.

Doe jij mee met Digital Cleanup Day? 🙌

Kies keurmerken bewust!

Kies keurmerken bewust! ✅🌍

We zien het overal: producten met termen als “eco,” “groen,” of “duurzaam.” Fabrikanten spelen slim in op jouw wens om bewuste keuzes te maken. Maar hoe weet je of een label echt betrouwbaar is of gewoon slimme marketing?
Met meer dan 450 verschillende keurmerken wereldwijd is het lastig te bepalen welke écht duurzaam zijn. Gelukkig is er een handige oplossing: de Keurmerkenwijzer van Milieu Centraal!

Hoe herken je een betrouwbaar keurmerk?

Let op de volgende vier criteria:
1️⃣ Certificering op basis van normen: Keurmerken moeten gestoeld zijn op duidelijke richtlijnen. Controleer of het label een ISO-certificering heeft. Bekijk de relevante normen via ISO Standards.
2️⃣ Onafhankelijke controle: Bedrijven mogen zichzelf niet certificeren. Zoek keurmerken die worden beoordeeld door onafhankelijke organisaties.
3️⃣ Regelmatige audits: Keurmerken moeten gecontroleerd blijven worden om te zorgen dat bedrijven aan de normen voldoen. Dit maakt het keurmerk toekomstbestendig.
4️⃣ Transparantie: Een goed keurmerk is open over wat het label betekent, hoe bedrijven worden beoordeeld en wie de controles uitvoert.

De Keurmerkenwijzer: jouw duurzame gids!

De Keurmerkenwijzer van Milieu Centraal helpt je door de wirwar van 300 keurmerken en logo’s. Je vindt er beoordelingen van labels voor:

  • Voeding
  • Cosmetica
  • Klusmaterialen
  • Papier
  • Bloemen en meer

💡 Extra tip: Installeer de Keurmerkenwijzer-app op je telefoon, zodat je altijd betrouwbare informatie bij de hand hebt.

Aanvullende duurzame tips voor keurmerken:

  • Vermijd greenwashing: Kies alleen keurmerken die voldoen aan de bovenstaande criteria.
  • Kijk verder dan het label: Lees meer over de producent en het productieproces.
  • Focus op lokaal: Lokaal geproduceerde producten hebben vaak een lagere CO2-impact.
  • Geef feedback: Vraag in je supermarkt of winkel naar producten met betere keurmerken. Dit stimuleert vraag en aanbod.

Welke keurmerken vertrouw jij het meest? Deel je ervaringen in de reacties! 🌍

#DuurzaamLeven #Keurmerken #EcoBewust #ZeroWaste #Refuse #Reduce #MilieuVriendelijk

Plant bomen met je zoekopdrachten

Duurzaam zoeken: plant een boom met je zoekopdracht! 🌳💻

We Googelen wat af op een dag. Maar wat als je met al die zoekopdrachten niet alleen informatie vindt, maar ook bomen plant en het klimaat helpt?
Goed nieuws: dat kan gewoon. Met Ecosia en ZoekGroen maak je van je zoekgedrag een groene gewoonte. 🌍✨

🔎 Wat is Ecosia?
Ecosia is een duurzame zoekmachine die winst doneert aan boomplantprojecten wereldwijd. Elke zoekopdracht levert inkomsten op via advertenties — en die inkomsten worden gebruikt om bomen te planten waar dat het hardst nodig is.

  • Ecosia is in 2009 opgericht en inmiddels zijn er al meer dan 205 miljoen bomen geplant.
  • Ze investeren in herbebossing in onder andere Brazilië, Burkina Faso, Indonesië en Ethiopië.
  • Ecosia draait volledig op hernieuwbare energie en streeft naar maximale transparantie: je kunt maandelijks hun financiële rapporten en boomplantlocaties bekijken.
  • Volgens de onafhankelijke blog Zaailingen.com is Ecosia inderdaad een duurzaam en geloofwaardig alternatief.
  • De zoekresultaten zijn gebaseerd op Bing, dus iets andere resultaten dan je gewend bent van Google — maar zeker de moeite waard.

🧡 ZoekGroen – de groene zoekmachine van Nederlandse bodem
Ben je toch een Google-fan? Dan is ZoekGroen.nl iets voor jou! Deze zoekmachine gebruikt namelijk gewoon de zoekresultaten van Google, maar doneert 95% van de inkomsten aan natuurherstel.

  • De opbrengsten gaan naar Justdiggit, een Nederlandse non-profit die zich inzet voor het vergroenen van droge en uitgeputte landschappen in Afrika.
  • ZoekGroen verdient geld via de gesponsorde resultaten én via de “Shop Groen”-pagina, waar je kunt winkelen bij duurzame partners.
  • Slechts 5% van de inkomsten wordt gebruikt om de website draaiende te houden — de rest gaat dus écht naar vergroening.
  • Bekijk ook het enthousiaste filmpje van The Happy Activist over ZoekGroen als je nieuwsgierig bent!

💡 Bonus tips om groener te internetten:

  • Installeer Ecosia of ZoekGroen als standaardzoekmachine in je browser (supermakkelijk!).
  • Gebruik de Ecosia-app op je telefoon. Zo plant je ook onderweg bomen.
  • Voeg de Shop Groenpagina van ZoekGroen toe aan je favorieten en gebruik die als startpunt als je iets online koopt.
  • Verwijder overbodige mails en bestanden in je cloud: minder data = minder servers = minder energieverbruik.
  • Zet je browser op donkere modus: dit verbruikt minder energie op veel schermen.
  • Overweeg een duurzame provider of zoekmachine als FairEmail, ProtonMail of Posteo voor je mail.

Iedere klik telt. 🌱
Door je standaardzoekmachine aan te passen, kun je op een eenvoudige manier bijdragen aan herbebossing, biodiversiteit en klimaatverbetering. Zo wordt zoeken ineens vinden én vergroenen.

Probeer het vandaag nog uit: Ecosia.org of ZoekGroen.nl — en plant een boom met elke zoekopdracht!

Earth Overshoot Day

🌍 Earth Overshoot Day – Hoeveel Aardes gebruik jij?

🇳🇱 Nederlandse Overshoot Day

Op 5 mei 2025 is het (al) Nederlandse Overshoot Day 🌍 ✋

Dat is de dag waarop we – als Nederlanders – ons jaarlijkse natuur-budget hebben opgebruikt. Alles wat we gemiddeld aan grondstoffen verbruiken, voedsel consumeren, spullen kopen en CO₂ uitstoten, overschrijdt op die dag wat de aarde in één jaar tijd op een natuurlijke manier kan aanvullen. Als iedereen op aarde zou leven zoals wij in Nederland, zouden we ruim vier Aardes nodig hebben. En die hebben we niet.

Vanaf 5 mei leven we dus op krediet – van andere landen én van toekomstige generaties.

📉 Earth Overshoot Day wereldwijd

Niet alleen Nederland doet het niet best: wereldwijd viel Earth Overshoot Day in 2024 al op 1 augustus. De rest van het jaar teren we in op reserves. We halen meer uit de aarde dan ze kan geven. Dat betekent ontbossing, uitputting van landbouwgrond, overbevissing en klimaatverandering. En dat schuift elk jaar eerder op de kalender.

We leven alsof er meerdere planeten zijn – maar we hebben er maar één.

💡 Wat kun jij doen? Bereken jouw persoonlijke ‘Overshoot Day’!

Het lijkt misschien een ver-van-je-bed-show, maar jouw gedrag maakt écht verschil. Iedereen kan bijdragen aan het verplaatsen van de datum – naar later in het jaar dus! Hoe?

Door te beginnen met inzicht:
👉 Weet jij al wanneer jouw persoonlijke Overshoot Day is?
👉 Of hoeveel verborgen impact jouw levensstijl eigenlijk heeft?

🧪 Doe de test(s)!
Op verschillende websites kun je jouw ecologische voetafdruk én je verborgen impact meten. En ja, de uitkomst kan best confronterend zijn – maar dat is juist de kracht. Je ziet precies waar jouw grootste impact zit, én waar je het makkelijkst winst kunt behalen.

Een kleinere voetafdruk begint met bewustwording.

🔍 Tools om je impact te meten

🧮 MijnVerborgenImpact.nl – ontdek wat je échte impact is (hint: het zit niet alleen in je afval of energieverbruik!)
🌐 FootprintCalculator.org – bereken je persoonlijke Overshoot Day en aantal ‘aardes’
💪 FootprintChallenge.nl – aan de slag met concrete acties

🌱 Kleine stappen, grote impact

Hier zijn een paar makkelijke manieren om je Overshoot Day te verschuiven:

🥕 Eet minder dierlijk en vaker plantaardig – een groot verschil voor klimaat én biodiversiteit.
👕 Koop minder nieuw, meer tweedehands – want spullen hebben vaak de grootste verborgen impact.
✈️ Minder vliegen, meer treinen of vakanties dichterbij – beter voor je footprint én rustiger reizen.
🔌 Stap over op groene stroom en zet apparaten écht uit
🚲 Pak vaker de fiets of het OV in plaats van de auto
🛍️ Koop bewust – wat je niet nodig hebt, hoef je niet te (ver)bruiken

📅 #MoveTheDate

Ook wij meten regelmatig onze eigen ecologische voetafdruk en verborgen impact. Goed nieuws: met bewuste keuzes zitten we al een paar jaar onder de 1 aarde. Dat betekent: geen overshoot day. En het goede nieuws? Dat kan jij ook!

Met kleine aanpassingen kun je vandaag al beginnen. Geen perfectie nodig – wél intentie. 💪

💬 En jij?

Wanneer is jouw persoonlijke Overshoot Day? Laat het ons weten – of daag anderen uit om ook de test te doen!

Samen #MoveTheDate 🚀💚 🌍 🙌