🌍 Zero Waste woorden uitgelegd

Op onze website kom je soms woorden tegen die niet iedereen dagelijks gebruikt. Denk aan ploggen, zero waste of circulaire economie.

Geen zorgen — Hier leggen we deze woorden gewoon helder uit. Zo maken we samen duurzame keuzes steeds makkelijker. Gewoon, stap voor stap 💚

Lexicon Zero Waste Apeldoorn Definitie Betekenis Woordenboek

ABCDEFGHI – J – KLMNOP – Q – RSTUVW – X – Y – Z

A

Afvalpreventie = Voorkomen dat afval ontstaat
Afvalscheiding = Afval sorteren zodat het gerecycled kan worden
Afvalvrije leefstijl = Leven met zo min mogelijk afval
Afvalgrijper = Hulpmiddel om zwerfafval op te rapen
Afwasblok = Blok zeep voor de afwas als alternatief voor afwasmiddel in een plastic fles

B

Beewashing = Lijkt op greenwashing – bedrijven die zich groener voordoen dan ze zijn – maar dan speciaal gericht op bijen.
Bewuste consumptie
= Nadenken vóór je iets koopt
Bijenwasdoek = Herbruikbare doek met bijenwas om voedsel te bewaren in plaats van plastic folie
Binnenklimaat = De luchtkwaliteit en temperatuur in huis
Biobased (materialen) = Materialen gemaakt van hernieuwbare, natuurlijke grondstoffen zoals hout, hennep of vlas
Biodiversiteit = Variatie aan planten en dieren in de natuur
Biodynamisch = Landbouw met extra aandacht voor natuur en bodem
Biologisch (bio) = Producten gemaakt zonder chemische bestrijdingsmiddelen
Biologisch afbreekbaar = Materiaal dat op natuurlijke wijze afbreekt
Blog = persoonlijk dagboek of verslag op een website
Bosjutten = Zwerfafval opruimen in bos- of natuurgebieden
Bulk kopen = Producten kopen zonder wegwerpverpakking

C

Circulaire economie = Systeem waarin grondstoffen steeds opnieuw worden gebruikt
Circulariteit = Het hergebruik van materialen in een gesloten kringloop
CO₂-uitstoot = Uitstoot van broeikasgassen die bijdragen aan klimaatverandering
Composteren = Groente-, fruit- en tuinafval omzetten in compost
Consuminderen = Minder kopen en gebruiken

D

Deeleconomie = Spullen delen in plaats van bezitten
DIY (Do It Yourself) = Zelf producten maken
Doneerring – Ring (of rek) bevestigd aan een prullenbak waar mensen lege, onbeschadigde statiegeldflesjes en blikjes kunnen achterlaten zodat anderen ze kunnen inleveren
Douchetimer = Hulpmiddel dat helpt om korter te douchen en water te besparen
Downcycling = Recycling waarbij de kwaliteit afneemt
Dubbel glas (HR++) = Isolerend glas dat warmte beter vasthoudt dan enkel glas
Duurzaamheid = Rekening houden met mens, milieu en toekomst
Duurzame keuze = Keuze met minder impact op het milieu

E

Ecologische voetafdruk = De impact van jouw levensstijl op de aarde
Eetmaatje = Maatbeker die helpt om de juiste hoeveelheid pasta, rijst of couscous te koken en verspilling te voorkomen
Eigen verpakking meenemen = Herbruikbare zakjes of bakjes gebruiken bij boodschappen
Energiebesparing = Minder energie gebruiken door bewuster gedrag of technische aanpassingen
Energieverbruik = De hoeveelheid energie die een huishouden of apparaat gebruikt
Energiezuinig wonen = Wonen met zo min mogelijk energieverbruik

F

Fairtrade = Producten die eerlijk zijn verhandeld, met aandacht voor mens en milieu
Fast fashion = Goedkope kleding die snel geproduceerd en vervangen wordt
Foodhuggers = Herbruikbare siliconen deksels om aangesneden groente en fruit vers te houden
Fossiele energie = Energie uit olie, gas of kolen (niet hernieuwbaar)

G

Gedragsverandering = Je gewoontes aanpassen naar duurzamer gedrag
GFT = Groente-, fruit- en tuinafval
Glitters = Kleine plastic deeltjes die vaak in cosmetica of decoratie zitten en schadelijk zijn voor het milieu (microplastics)
Greenwashing = Iets groener of duurzamer laten lijken dan het is (vaak visueel of in communicatie)
Groen dak = Dak bedekt met planten dat bijdraagt aan biodiversiteit en wateropvang
Groene energie = Energie uit hernieuwbare bronnen zoals zon en wind
Groene levensstijl = Milieubewuste manier van leven
Groene tuin = Tuin die bijdraagt aan natuur en biodiversiteit
Grondstoffen = Basismaterialen voor producten

H

Helemaal Groen = App waarin je jouw opruimacties en routes kunt bijhouden en delen
Herbruikbaar = Meerdere keren te gebruiken
Herbruikbare verpakking = Verpakking die je opnieuw gebruikt
Hergebruik = Product opnieuw gebruiken zonder het weg te gooien
Hernieuwbare energie = Energie uit natuurlijke bronnen zoals zon, wind en water
Hervulstation = Punt waar je producten kunt bijvullen
Hybride warmtepomp = Systeem dat een warmtepomp combineert met een cv-ketel voor verwarming

I

Impact maken = Positief verschil maken voor mens en milieu
Isolatie = Het beter afsluiten van een woning om warmte binnen en kou buiten te houden

K

Kierdichting = Het afdichten van kieren om warmteverlies te voorkomen
Klimaatneutraal = Geen netto uitstoot van broeikasgassen
Korte voedselketen = Weinig schakels tussen boer en consument
Kledingruil = Kleding ruilen in plaats van kopen

L

Laagdrempelig = Makkelijk om mee te doen
LastSwab = Herbruikbaar alternatief voor wattenstaafjes
Leasing = Het tijdelijk gebruiken van een product in plaats van kopen (vaak gedeeld gebruiksmodel)
LED-lamp = Energiezuinige lamp die weinig stroom verbruikt en lang meegaat
Litterati = App waarmee je zwerfafval registreert en inzichtelijk maakt
Lokaal voedsel = Voedsel uit de regio
Lunchwrap = Herbruikbare verpakking om je lunch in mee te nemen of eten te bewaren

M

Menstruatieslip = Ondergoed met ingebouwde bescherming dat bloed opvangt en herbruikbaar is
Menstruatiecup (cup) = Siliconen cup die menstruatiebloed opvangt en meerdere jaren meegaat
Menstruatiedisc (disc) = Flexibele schijf die menstruatiebloed opvangt en herbruikbaar is
Microbeads = Kleine plastic deeltjes (≤ 5 mm) die bewust worden toegevoegd aan verzorgingsproducten, bijvoorbeeld om te scrubben of te reinigen
Microplastics = Kleine plastic deeltjes in het milieu
Minibieb = Kastje waar je gratis boeken kunt ruilen of meenemen
Minimalisme = Leven met minder spullen

N

Nanoplastics = Zeer kleine plastic deeltjes in het milieu
Natuurlijke verzorging = Producten zonder synthetische stoffen
Navulbaar = Product dat je opnieuw kunt vullen
NK Tegelwippen = Actie om tegels te vervangen door groen
Nudging = Gedrag subtiel sturen

O

Overshoot Day = De dag waarop we alle grondstoffen van een jaar hebben verbruikt

P

Plastic soep = Grote hoeveelheid plastic in zee
Ploggen = Hardlopen + zwerfafval opruimen
Plandelen = Wandelen + zwerfafval opruimen
Plogrun = Georganiseerde ploggen-activiteit
Plandeldag = Dag waarop mensen samen (in Apeldoorn) afval opruimen
Preloved = Tweedehands, maar dan met een positieve twist
Plantaardig eten = Voeding zonder dierlijke producten
Plasticvrij = Zonder gebruik van plastic
PMD = Plastic, metaal en drankkartons

R

Recycle = Afval verwerken tot nieuwe grondstoffen
Refuse (Weiger) = Onnodige spullen of verpakkingen weigeren
Reduce (Verminder) = Minder consumeren
Repair (Repareer) = Product herstellen
Reuse (Hergebruik) = Product opnieuw gebruiken
Restafval = Afval dat niet gerecycled kan worden
Regeneratieve landbouw = Landbouw die de natuur en bodem herstelt
Rot (Composteer) = Laat organisch afval vergaan tot compost
Ruilbeurs = Evenement waar spullen worden geruild

S

Safety razor = Herbruikbaar scheermes met verwisselbaar mesje (zonder wegwerpplastic)
Samen schoon = Samen werken aan een schone omgeving
Scrub bar = Vaste scrub (blok) zonder plastic verpakking
Seizoensgebonden eten = Eten wat in het seizoen groeit
Seizoensgroenten = Groenten die (lokaal) in het seizoen groeien
Schoonwandelen = Wandelen terwijl je zwerfafval opruimt
Shampoo bar = Vaste shampoo in blokvorm als alternatief voor flessen
Single-use (SU) = Product voor eenmalig gebruik
Slim energiegebruik = Bewust omgaan met energieverbruik in huis
Slow fashion = Bewust kiezen voor duurzame kleding, tegenhanger van Fast Fashion
Straatadoptie = Zorg dragen voor een schone straat
Straatjutten = Zwerfafval verzamelen in de openbare ruimte (vaak speurend/actief)
Swap / Swappen = Ruilen van spullen

T

Troep-duiken =  Opruimactie uitgevoerd door duikers in meren, rivieren of kanalen, om afval uit het water te halen
Troep-roeien = Opruimactie op of rond water waarbij zwerfafval wordt verzameld vanuit een roeiboot
Tweedehands / Tweedekans = Product dat eerder gebruikt is

U

Upcycling = Afval omzetten in iets waardevoller

V

Ventileren = Frisse lucht in huis laten circuleren voor een gezond binnenklimaat
Verpakkingsvrij = Zonder wegwerpverpakking
Verpakkingsvrij winkelen = Boodschappen doen zonder verpakkingen
Voedselkilometers = Afstand die voedsel aflegt
Voedselverspilling = Eten dat wordt weggegooid
Voedselsysteem = Hoe voedsel wordt geproduceerd en verdeeld
Vrijwilliger = Iemand die zich inzet zonder betaling

W

Warmetruiendag = Dag waarop je energie bespaart door de verwarming lager te zetten
Warmtepomp = Systeem dat warmte uit lucht, water of bodem gebruikt om een woning te verwarmen
Warmteverlies = Warmte die via muren, ramen of dak verloren gaat
Wasbare producten = Herbruikbare alternatieven voor wegwerp
Wasbare luier = Herbruikbare luier die je wast in plaats van weggooit
Wasbaar maandverband = Herbruikbaar maandverband dat je kunt wassen en opnieuw gebruiken
Waterbesparende douchekop = Douchekop die minder water verbruikt zonder comfortverlies
Wateropvang = Regenwater opvangen en hergebruiken
Weggeefkast = Plek waar je gratis spullen kunt delen
Wegwerpmaatschappij = Samenleving waarin veel wordt weggegooid
Wegwerpvrij = Zonder producten voor eenmalig gebruik

Z

Zero Waste = Leefstijl waarbij je zo min mogelijk afval produceert
Zero Waste Week = Themaweek / Meerdaags festival over verspillingsvrij en afvalvrij leven, met een gevarieerd programma en activiteiten verspreid over de stad.
Zo Gemeld = App om meldingen te maken van problemen in de openbare ruimte, zoals zwerfafval
Zonnepanelen = Panelen die zonlicht omzetten in elektriciteit
Zwerfafval = Afval dat op straat of in de natuur ligt
Zwerfafvalkompas = Tool om afvaldata te verzamelen
ZAPper = Vrijwilliger die zwerfafval opruimt
ZWAP-team = Zero Waste Apeldoorn Plogteam