🌍 Zero Waste woorden uitgelegd

Op onze website kom je soms woorden tegen die niet iedereen dagelijks gebruikt. Denk aan ploggen, zero waste of circulaire economie.

Geen zorgen — Hier leggen we deze woorden gewoon helder uit. Zo maken we samen duurzame keuzes steeds makkelijker. Gewoon, stap voor stap 💚

Tip: Klik op de woorden voor nog meer tips! 🤗

Lexicon Zero Waste Apeldoorn Definitie Betekenis Woordenboek

ABCDEFGHI – J – KLMNOP – Q – RSTUVW – X – Y – Z

A

Afkoppelen: Het loskoppelen van regenwater van het riool, zodat het in de bodem kan infiltreren of naar een vijver of wadi stroomt. Dit helpt tegen wateroverlast, verdroging en onnodige belasting van het riool.
Afvalpreventie = Voorkomen dat afval ontstaat
Afvalscheiding = Afval sorteren zodat het gerecycled kan worden
Afvalvrije leefstijl = Leven met zo min mogelijk afval
Afvalgrijper = Hulpmiddel om zwerfafval op te rapen
Afwasblok = Blok zeep voor de afwas als alternatief voor afwasmiddel in een plastic fles

B

Beewashing = Lijkt op greenwashing – bedrijven die zich groener voordoen dan ze zijn – maar dan speciaal gericht op bijen.
Bewuste consumptie
= Nadenken vóór je iets koopt
Bijenwasdoek = Herbruikbare doek met bijenwas om voedsel te bewaren in plaats van plastic folie
Binnenklimaat = De luchtkwaliteit en temperatuur in huis
Biobased (materialen) = Materialen gemaakt van hernieuwbare, natuurlijke grondstoffen zoals hout, hennep of vlas
Biodiversiteit = Variatie aan planten en dieren in de natuur
Biodynamisch = Landbouw met extra aandacht voor natuur en bodem
Biologisch (bio) = Producten gemaakt zonder chemische bestrijdingsmiddelen
Biologisch afbreekbaar = Materiaal dat op natuurlijke wijze afbreekt
Blog = persoonlijk dagboek of verslag op een website
Bosjutten = Zwerfafval opruimen in bos- of natuurgebieden
Bulk kopen = Producten kopen zonder wegwerpverpakking

C

Circulaire economie = Systeem waarin grondstoffen steeds opnieuw worden gebruikt
Circulariteit = Het hergebruik van materialen in een gesloten kringloop
CO₂-uitstoot = Uitstoot van broeikasgassen die bijdragen aan klimaatverandering
Composteren = Groente-, fruit- en tuinafval omzetten in compost
Consuminderen = Minder kopen en gebruiken

D

Deeleconomie = Spullen delen in plaats van bezitten
DIY (Do It Yourself) = Zelf producten maken
Doneerring – Ring (of rek) bevestigd aan een prullenbak waar mensen lege, onbeschadigde statiegeldflesjes en blikjes kunnen achterlaten zodat anderen ze kunnen inleveren
Douchetimer = Hulpmiddel dat helpt om korter te douchen en water te besparen
Downcycling = Recycling waarbij de kwaliteit afneemt
Dubbel glas (HR++) = Isolerend glas dat warmte beter vasthoudt dan enkel glas
Duurzaamheid = Rekening houden met mens, milieu en toekomst
Duurzame keuze = Keuze met minder impact op het milieu

E

Ecologische voetafdruk = De impact van jouw levensstijl op de aarde
Eetmaatje = Maatbeker die helpt om de juiste hoeveelheid pasta, rijst of couscous te koken en verspilling te voorkomen
Eigen verpakking meenemen = Herbruikbare zakjes of bakjes gebruiken bij boodschappen
Energiebesparing = Minder energie gebruiken door bewuster gedrag of technische aanpassingen
Energieverbruik = De hoeveelheid energie die een huishouden of apparaat gebruikt
Energiezuinig wonen = Wonen met zo min mogelijk energieverbruik

F

Fairtrade = Producten die eerlijk zijn verhandeld, met aandacht voor mens en milieu
Fast fashion = Goedkope kleding die snel geproduceerd en vervangen wordt
Foodhuggers = Herbruikbare siliconen deksels om aangesneden groente en fruit vers te houden
Fossiele energie = Energie uit olie, gas of kolen (niet hernieuwbaar)

G

Gedragsverandering = Je gewoontes aanpassen naar duurzamer gedrag
GFT = Groente-, fruit- en tuinafval
Glitters = Kleine plastic deeltjes die vaak in cosmetica of decoratie zitten en schadelijk zijn voor het milieu (microplastics)
Greenwashing = Iets groener of duurzamer laten lijken dan het is (vaak visueel of in communicatie)
Groen dak = Dak bedekt met planten dat bijdraagt aan biodiversiteit en wateropvang
Groene energie = Energie uit hernieuwbare bronnen zoals zon en wind
Groene levensstijl = Milieubewuste manier van leven
Groene tuin = Tuin die bijdraagt aan natuur en biodiversiteit
Grondstoffen = Basismaterialen voor producten

H

Helemaal Groen = App waarin je jouw opruimacties en routes kunt bijhouden en delen
Herbruikbaar = Meerdere keren te gebruiken
Herbruikbare verpakking = Verpakking die je opnieuw gebruikt
Hergebruik = Product opnieuw gebruiken zonder het weg te gooien
Hernieuwbare energie = Energie uit natuurlijke bronnen zoals zon, wind en water
Hervulstation = Punt waar je producten kunt bijvullen
Hybride warmtepomp = Systeem dat een warmtepomp combineert met een cv-ketel voor verwarming

I

Impact maken = Positief verschil maken voor mens en milieu
Isolatie = Het beter afsluiten van een woning om warmte binnen en kou buiten te houden

K

Kierdichting = Het afdichten van kieren om warmteverlies te voorkomen
Klimaatneutraal = Geen netto uitstoot van broeikasgassen
Korte voedselketen = Weinig schakels tussen boer en consument
Kledingruil = Kleding ruilen in plaats van kopen

L

Laagdrempelig = Makkelijk om mee te doen
LastSwab = Herbruikbaar alternatief voor wattenstaafjes
Leasing = Het tijdelijk gebruiken van een product in plaats van kopen (vaak gedeeld gebruiksmodel)
LED-lamp = Energiezuinige lamp die weinig stroom verbruikt en lang meegaat
Litterati = App waarmee je zwerfafval registreert en inzichtelijk maakt
Lokaal voedsel = Voedsel uit de regio
Lunchwrap = Herbruikbare verpakking om je lunch in mee te nemen of eten te bewaren

M

Menstruatieslip = Ondergoed met ingebouwde bescherming dat bloed opvangt en herbruikbaar is
Menstruatiecup (cup) = Siliconen cup die menstruatiebloed opvangt en meerdere jaren meegaat
Menstruatiedisc (disc) = Flexibele schijf die menstruatiebloed opvangt en herbruikbaar is
Microbeads = Kleine plastic deeltjes (≤ 5 mm) die bewust worden toegevoegd aan verzorgingsproducten, bijvoorbeeld om te scrubben of te reinigen
Microplastics = Kleine plastic deeltjes in het milieu
Minibieb = Kastje waar je gratis boeken kunt ruilen of meenemen
Minimalisme = Leven met minder spullen

N

Nanoplastics = Zeer kleine plastic deeltjes in het milieu
Natuurlijke verzorging = Producten zonder synthetische stoffen
Navulbaar = Product dat je opnieuw kunt vullen
NK Tegelwippen = Actie om tegels te vervangen door groen
Nudging = Gedrag subtiel sturen

O

Overshoot Day = De dag waarop we alle grondstoffen van een jaar hebben verbruikt

P

Plastic soep = Grote hoeveelheid plastic in zee
Ploggen = Hardlopen + zwerfafval opruimen
Plandelen = Wandelen + zwerfafval opruimen
Plogrun = Georganiseerde ploggen-activiteit
Plandeldag = Dag waarop mensen samen (in Apeldoorn) afval opruimen
Preloved = Tweedehands, maar dan met een positieve twist
Plantaardig eten = Voeding zonder dierlijke producten
Plasticvrij = Zonder gebruik van plastic
PMD = Plastic, metaal en drankkartons

R

Recycle = Afval verwerken tot nieuwe grondstoffen
Refuse (Weiger) = Onnodige spullen of verpakkingen weigeren
Reduce (Verminder) = Minder consumeren
Repair (Repareer) = Product herstellen
Reuse (Hergebruik) = Product opnieuw gebruiken
Restafval = Afval dat niet gerecycled kan worden
Regeneratieve landbouw = Landbouw die de natuur en bodem herstelt
Rot (Composteer) = Laat organisch afval vergaan tot compost
Ruilbeurs = Evenement waar spullen worden geruild

S

Safety razor = Herbruikbaar scheermes met verwisselbaar mesje (zonder wegwerpplastic)
Samen schoon = Samen werken aan een schone omgeving
Scrub bar = Vaste scrub (blok) zonder plastic verpakking
Seizoensgebonden eten = Eten wat in het seizoen groeit
Seizoensgroenten = Groenten die (lokaal) in het seizoen groeien
Schoonwandelen = Wandelen terwijl je zwerfafval opruimt
Shampoo bar = Vaste shampoo in blokvorm als alternatief voor flessen
Single-use (SU) = Product voor eenmalig gebruik
Slim energiegebruik = Bewust omgaan met energieverbruik in huis
Slow fashion = Bewust kiezen voor duurzame kleding, tegenhanger van Fast Fashion
Straatadoptie = Zorg dragen voor een schone straat
Straatjutten = Zwerfafval verzamelen in de openbare ruimte (vaak speurend/actief)
Swap / Swappen = Ruilen van spullen

T

Troep-duiken =  Opruimactie uitgevoerd door duikers in meren, rivieren of kanalen, om afval uit het water te halen
Troep-roeien = Opruimactie op of rond water waarbij zwerfafval wordt verzameld vanuit een roeiboot
Tweedehands / Tweedekans = Product dat eerder gebruikt is

U

Upcycling = Afval omzetten in iets waardevoller

V

Ventileren = Frisse lucht in huis laten circuleren voor een gezond binnenklimaat
Verpakkingsvrij = Zonder wegwerpverpakking
Verpakkingsvrij winkelen = Boodschappen doen zonder verpakkingen
Voedselkilometers = Afstand die voedsel aflegt
Voedselverspilling = Eten dat wordt weggegooid
Voedselsysteem = Hoe voedsel wordt geproduceerd en verdeeld
Vrijwilliger = Iemand die zich inzet zonder betaling

W

Warmetruiendag = Dag waarop je energie bespaart door de verwarming lager te zetten
Warmtepomp = Systeem dat warmte uit lucht, water of bodem gebruikt om een woning te verwarmen
Warmteverlies = Warmte die via muren, ramen of dak verloren gaat
Wasbare producten = Herbruikbare alternatieven voor wegwerp
Wasbare luier = Herbruikbare luier die je wast in plaats van weggooit
Wasbaar maandverband = Herbruikbaar maandverband dat je kunt wassen en opnieuw gebruiken
Waterbesparende douchekop = Douchekop die minder water verbruikt zonder comfortverlies
Wateropvang = Regenwater opvangen en hergebruiken
Weggeefkast = Plek waar je gratis spullen kunt delen
Wegwerpmaatschappij = Samenleving waarin veel wordt weggegooid
Wegwerpvrij = Zonder producten voor eenmalig gebruik

Z

Zero Waste = Leefstijl waarbij je zo min mogelijk afval produceert
Zero Waste Week = Themaweek / Meerdaags festival over verspillingsvrij en afvalvrij leven, met een gevarieerd programma en activiteiten verspreid over de stad.
Zo Gemeld = App om meldingen te maken van problemen in de openbare ruimte, zoals zwerfafval
Zonnepanelen = Panelen die zonlicht omzetten in elektriciteit
Zwerfafval = Afval dat op straat of in de natuur ligt
Zwerfafvalkompas = Tool om afvaldata te verzamelen
ZAPper = Vrijwilliger die zwerfafval opruimt
ZWAP-team = Zero Waste Apeldoorn Plogteam