Hoe vol is je emmer?

💧 Hoe vol is jouw emmer? 😉

Watertekort? Droge tuin? Zet een dag lang een emmer in je gootsteen en vang al het water op dat anders verloren gaat. Denk aan water dat wegspoelt bij het wassen van fruit, omspoelen van glazen, of wanneer je wacht tot de kraan warm wordt. Je zult versteld staan hoeveel emmers water je zo opvangt! Gebruik dit water om je planten water te geven of het toilet door te spoelen.

💡 Kleine moeite, héél grote winst voor de natuur. Na één dag wil je waarschijnlijk niet meer stoppen!

🌍 Aanvullende tips om water te besparen

💦 Douchewater hergebruiken
Wat in de gootsteen kan, kan ook in de douche! Zet een emmer in de douche om het koude water op te vangen terwijl je wacht tot het warm wordt. Perfect voor de tuin of om de wc door te spoelen.

🌧 Regenwater opvangen
Installeer een regenton onder je regenpijp. Regenwater is ideaal voor je tuin en bespaart liters kostbaar drinkwater.

🌱 Slimme irrigatie
Gebruik een druppelsysteem voor bewatering. Zo krijgt elke plant direct water bij de wortels en gaat er minder verloren door verdamping.

🥕 Bewust koken
Het kookwater van pasta, rijst en groenten? Laat het afkoelen en gebruik het voor je planten. Dit water bevat voedingsstoffen waar ze van groeien!

🚰 Kraan dicht!
Sluit de kraan terwijl je je tanden poetst, je handen wast of je haar inzeept. Kleine beetjes besparen maken een groot verschil.

🚿 Waterbesparende apparaten
Overweeg waterbesparende douchekoppen, kranen en toiletten. Deze verminderen het verbruik zonder dat je comfort inlevert.

💡 Expert-tip: Regenwatersysteem voor thuis

Ben je al een pro in waterbesparing? Dan kun je nog een stap verder gaan!

🏡 Woon je in een koopwoning met kruipruimte? Overweeg een regenwatersysteem van JustNimbus. Dit vangt regenwater op en stuurt het naar je huishouden voor toiletspoeling of de wasmachine. Regenwater is zacht en perfect voor je was!

🔗 Zie ook onze andere tips:

🌱 Door deze tips toe te passen, bespaar je moeiteloos liters water en draag je bij aan een duurzamer leven. Probeer het eens en ervaar zelf het verschil!

#KleineStapjesGroteImpact 🚿💙

Met dank aan Leontien voor de foto’s.

Voorkom ‘maden madness’!

Tip! Voorkom ‘Maden Madness’ 🐛☀️

Zomer! Zon, ijsjes, zweet… én maden in je kliko?
Wanneer de temperaturen stijgen, zetten vliegen hun zinnen op jouw prullenbak of GFT-container als kraamkamer. Een warm, vochtig klimaat vol etensresten is namelijk ideaal voor vliegjes om hun eitjes te leggen. Voor je het weet: madenfeest. Bah!

Gelukkig kun je op een simpele én milieuvriendelijke manier voorkomen dat je container krioelt van de larven. En mocht het toch gebeuren: geen paniek! We hebben ook natuurlijke oplossingen.

🔍 Maden voorkomen in de kliko of prullenbak

1. Begin bij de bron: voorkom voedselverspilling
Hoe minder voedselresten in je afvalbak belanden, hoe minder madenvoer. Plan slim, bewaar goed, kook op maat en gebruik restjes creatief op. Bonus: je bespaart ook geld en CO₂.

2. Bewaar vlees- en visresten tijdelijk koel
Gooi vis- of vleesresten niet direct in de warme GFT-bak.
➡️ Bewaar ze tijdelijk in een afgesloten bakje in de koelkast of vriezer. Gooi ze pas op de ophaaldag in de bak, liefst verpakt in een oud krantenpagina.

3. Zet je kliko in de schaduw
Vliegen houden van warm en vochtig. Probeer je kliko dus uit de zon te houden. Schaduw = koeler = minder kans op maden.

4. Houd het GFT-afval zo droog mogelijk
Maden houden van vocht. Laat vochtig keukenafval uitlekken in een vergiet of gootsteenbakje. Laat gemaaid gras of schillen even drogen voordat je het in de kliko gooit. Voeg zo nodig droog materiaal toe, zoals:

5. Krantenpapier is je vriend
Leg een oude krant onderin de container. Dat voorkomt dat afval aan de bodem plakt of vastvriest én helpt vocht opnemen.

6. Dek luchtgaten af met gaas
Container met ventilatiegaten? Plak er fijnmazig gaas overheen. Zo houd je vliegen buiten, maar blijft je afval wel luchten.

7. Geur tegen vlieg: koffiedik, lavendel & azijn

  • Strooi koffiedik over het afval: neutraliseert geur en schrikt vliegen af.
  • Leg een tak lavendel in de bak (of druppel lavendelolie op een doekje).
  • Spray de binnenkant van de bak met een mix van water + azijn of citroensap.

8. Vieze verpakkingen? Even afspoelen
Spoel lege vlees- of visverpakkingen even af voordat je ze in de PMD-bak gooit. Geen geur = geen vliegen. Gebruik liever herbruikbare bakjes die je kunt afwassen.

🧂 Maden bestrijden in de kliko? Zo doe je dat natuurlijk:

1. Klimop (hedera): de gifplant voor maden
Leg een paar takjes klimop in je container. Klimop is giftig voor maden en werkt als natuurlijke afweer.

2. Strooi zout of kalk
Een handje zout of tuin-/witte kalk over het afval zorgt ervoor dat maden uitdrogen.

3. Maak de bak schoon
Spoel de container regelmatig schoon met heet water. Gebruik eventueel groene zeep of soda voor extra reiniging. Goed naspoelen!

4. Laat vogels helpen
Heb je al maden? Zet je kliko (veilig) open in de tuin of op het balkon: mussen en koolmezen vinden maden een waar feestmaal. 🐛🥳🐦

💡 Bonus tips:

  • Gebruik composteerbare biozakjes (100% gecertificeerd!) als tussenlaag in de GFT-bak. Die houden het afval iets droger en maken schoonmaken makkelijker.
  • Laat de deksel op een kier (bij regen natuurlijk weer sluiten). Dit voorkomt broei en houdt het binnen iets droger.
  • Ruik je iets? Onderneem meteen actie. Wachten = madenkans vergroten.

🌿 Kleine moeite, fris resultaat!

Met een paar slimme gewoontes voorkom je een zomer vol krioelende verrassingen. En dat allemaal zonder chemische sprays of plastic zakken.
Maden madness? Niet bij jou thuis.

Afvalvrij ijs? Da’s wel zo goed wIJS!

Een afvalvrij ijs? Da’s wel zo goed wIJS!🍦

En makkelijk ook… Koop je ijs op een hoorntje, of maak zelf het lekkerste ijs of sorbet.

Eetbare verpakking

Het begint bij de simpelste keuze: neem een hoorntje.
Geen kartonnen bakjes of plastic lepeltjes, maar gewoon alles opeten. Lekker én verspillingsvrij. 🤗
Eet je liever geen koek? Neem dan je eigen bakje en lepeltje mee. Veel ijssalons werken daar gewoon aan mee.

Lokaal is lekker

IJs van een lokale ijssalon is vaak verser en heeft minder kilometers afgelegd. Dat proef je. Bonus: je steunt er ook nog eens een ondernemer uit de buurt mee.

Voor iedereen wat lekkers

Steeds meer ijssalons bieden opties voor verschillende dieetwensen. Denk aan glutenvrije hoorntjes, lactosevrij ijs of volledig vegan varianten. Even vragen bij de balie loont — vaak is er meer mogelijk dan je denkt.

Glutenvrij

En tegenwoordig zijn er gelukkig ook glutenvrije en/of lactosevrije hoorntjes. Zie bijvoorbeeld op deze website: 🔗 Glutenvrije ijssalons in Nederland – Zo ook in Apeldoorn e.o.:

Tips voor het zelf maken van afvalvrij ijs en sorbet

Zelfgemaakt ijs en sorbet
Wil je zelf ijs of sorbet maken? Dat kan op een afvalvrije manier! Hier zijn enkele tips om te beginnen:

  • Gebruik herbruikbare vormen: Siliconen ijsvormpjes zijn ideaal en herbruikbaar. Ze zijn verkrijgbaar in verschillende vormen en maten, en je kunt ze keer op keer gebruiken zonder afval te maken. Bonus tip: Koop tweedehands vormpjes bij de kringloopwinkel (extra duurzaam en geld-besparend!)
  • Vers fruit en natuurlijke ingrediënten: Gebruik vers fruit en natuurlijke zoetstoffen zoals agavesiroop of dadels. Zo vermijd je verpakkingen van voorverpakte ingrediënten.
  • Herbruikbare opbergbakjes: Bewaar je zelfgemaakte ijs in herbruikbare glazen of metalen bakjes in plaats van plastic bakjes. Dit helpt om afval te verminderen en je ijs langer vers te houden.

Plantaardig ijs en sorbet

Voor degenen die veganistisch willen genieten van hun ijs, hier zijn enkele tips:

  • Basisrecept voor vegan ijs: Gebruik kokosmelk, amandelmelk of cashewmelk als basis voor je ijs. Deze plantaardige melksoorten zorgen voor een romige textuur en zijn vaak verpakt in recyclebare of herbruikbare verpakkingen.
  • Vegan hoorntjes: Er zijn steeds meer plantaardige hoorntjes beschikbaar die net zo lekker zijn als de traditionele. Check je lokale biologische winkel of ijssalon voor opties.
  • Zelfgemaakte sorbet: Sorbet is van nature vaak vegan, gemaakt van fruit, suiker en water. Probeer verschillende combinaties van je favoriete fruit voor een verfrissend en gezond dessert.

Kijk wat je kiest

Wil je een stapje verder gaan? Let dan op keurmerken zoals biologisch of fairtrade (bijvoorbeeld bij chocolade-ijs). Twijfel je? De Keurmerkenwijzer van Milieu Centraal helpt je snel op weg.

Door deze tips te volgen, kun je op een duurzame en afvalvrije manier genieten van heerlijk ijs en sorbet, zowel gekocht als zelfgemaakt! 🍧🍨🌱

Tip ons!

We zijn op zoek naar extra adressen in de gemeente Apeldoorn e.o. waar je lactosevrij/vegan ijs en/of glutenvrij/lactosevrij hoorntjes kunt kopen. Help je ons door je favoriete adressen door te sturen? Dank alvast!
Mailto:info@zerowasteapeldoorn.nl

Delen – Lenen – Ruilen: SPEELGOED & SPULLEN

Delen – Lenen – Ruilen: Speelgoed & spullen. Kies je dit jaar ook voor preloved? 🎁🎮🧸🛴🪀

Tweedehands speelgoed en spullen zijn HOT! 🔥

Steeds meer mensen zien het voordeel van tweedehands speelgoed en (kleine) spullen. De één koopt het vanwege duurzaamheid, de ander vanwege de portemonnee. Iedereen heeft zijn eigen reden. Als we het maar doen. 🌎💚

Milieu-impact

Wist je dat de grootste milieu-impact per persoon het kopen van nieuwe spullen is? Vanwege de grondstoffen, de productie, het transport, de opslag en de verpakking.
Hoe langer je spullen in omloop kunt houden door te ruilen, weggeven en hergebruiken, hoe beter voor het milieu!

Tweedehands, eerste keus

Je kunt allerlei super leuke preloved speelgoed en (kleine) spullen tweedehands KOPEN bij je favoriete kringloopwinkel, maar RUILEN (of DELEN) is ook een optie, en natuurlijk nóg voordeliger!

Ruilbeurzen / ruilmarkten

Waarom elk jaar alles nieuw kopen als je ook kunt ruilen?
Organisaties zoals Swap Sint willen zoveel mogelijk speelgoed een tweede leven geven op de speelgoedruilmarkt. Het is dé manier om het Sinterklaasfeest duurzaam en voordelig te vieren. Swap Sint is een landelijke organisatie, met ook een community in Apeldoorn: Swap Sint Apeldoorn (Facebook & Instagram).
Maar ook naast de Swap Sint speelgoedruilbeurzen, die meestal in de herfst plaatsvinden, zijn er het hele jaar door ruilbeurzen en rommelmarkten, waar je nette en leuke tweedehands speelgoed en (kleine) spullen kunt scoren. Bekijk bijvoorbeeld de agenda van “Meukisleuk.nl” en zoek een ruilbeurs/ruilmarkt in je buurt.
Houd ook onze agenda in de gaten om te zien wanneer de volgende speelgoedruilbeurs plaats zal vinden in Apeldoorn.

Zie ook onze tip over puzzels ruilen.

Tweedehands kopen

Ruil je liever niet met een ander, dan kun je tegenwoordig HEEL VEEL superleuke en nette speelgoed en spullen vinden bij kringloopwinkels. Op onze kaart zie je precies waar welke winkel te vinden is.

Weggeefhoek / Weggeefkast

Nog een optie is de online weggeefhoek groepen op Facebook en fysieke weggeefkasten (zie op onze handige kaart waar je in Apeldoorn e.o. weggeefkasten in je buurt kunt vinden).
Op Facebook vind je allerlei “online weggeefhoeken” in de buurt:

  • Gratis af te halen Apeldoorn en omgeving
  • Gratis Apeldoorn
  • Gratis of betaalbaar (Apeldoorn)
  • Weggeefhoek Apeldoorn gratis
  • gratis af te halen apeldoorn eo
  • Weggeefhoek Apeldoorn
  • Weggeefhoek 055
  • Weggeefhoek 055 & Omstreek

Tweede kans kast

Of misschien heb je ook al een “Tweede kans kast” op je werk staan? Een eenvoudige manier om spullen in omloop te houden en afval en verspilling te voorkomen. Het principe is simpel: medewerkers die schone en bruikbare spullen niet meer nodig hebben zetten ze in de kast voor medewerkers die ze kunnen gebruiken of ze aan een dierbare kunnen geven. Het werkt dus net zoals een weggeefkast, maar dan binnen een organisatie.

Wat ook nog leuk is met de “Tweede kans kast”: je kunt het hele jaar door ‘Sinter-Kerstman’ spelen en je collega’s die het minder breed hebben een beetje steunen.
De “Tweede kans kast” is ook een gezellige ontmoetingsplek voor een kletspraatje.
Win-Win-Win dus! 🤗👛 🌍💚

Leen een spel / Speel-o-theek

Wat een bibliotheek is voor boeken, is een speel-o-theek voor speelgoed. Zo vind je in de Speel-o-theek een breed assortiment speelgoed ter stimulering van sociale vaardigheden, motorische en/of verstandelijke ontwikkeling. Zoek een speel-o-theek in je buurt via speelotheek.nl.

Of leen een spel van Leeneenspel.nl! Wout en Evelien Prins zijn liefhebbers van bordspellen en LEGO bouwsets. Samen hebben ze Leeneenspel.nl opgezet, omdat ze het leuk vinden dat andere mensen in de buurt ook kunnen meegenieten van hun steeds groeiende collecties bordspellen en LEGO bouwsets (Instagram).

Ondek ook de CODA Game Zone in Apeldoorn, waar je met vrienden je game skills kunt oefenen, zonder alle nieuwe videogames te hoeven kopen.

Speelgoedbank

Speelgoedbank Apeldoorn zamelt speelgoed in, nieuw en 2e hands, en is er voor ieder kind van 0 tot en met 12 jaar in en rond Apeldoorn, waarvan de ouders/verzorgers rond moeten komen van een minimaal besteedbaar inkomen.

Koop niks nieuws. Kies preloved.

Delen, Lenen, Ruilen: KLEDING

Waarom kleding ruilen, delen of lenen?

De kledingindustrie is één van de meest vervuilende ter wereld, waarbij nog veel misstanden bestaan. En dat terwijl er al genoeg kleding is gemaakt om nog 6 generaties van kleding te voorzien! 🤯Gelukkig kan het ook anders en nog leuk én gratis ook: kleding ruilen, delen of lenen 🤩💚👚👕👖👗

Jouw preloved kledingstukken worden andermans parels in hun kledingkast, en andersom. Het kost je niets, levert je verrassende vondsten op én nieuwe sociale contacten. We love delen!

Ketting Kledingruil

In Apeldoorn doen al honderden mensen mee aan de Ketting Kledingruil via Clothing Loop. Er zijn in Apeldoorn inmiddels diverse kledingkettingen actief voor dames, heren en kinderen. Bij sommige kledingkettingen worden ook schoenen en accessoires geruild.
Het principe is supersimpel: je ontvangt na aanmelding een appje van een buurtgenoot die een tas vol kleding bij je voordeur brengt. Jij ‘shopt’ in je eigen huis uit de tas wat je leuk vindt en vult het aan met kleding waar jij op uitgekeken bent. Daarna maak je via de app een afspraak met de buurtgenoot na jou op de lijst om de tas daar af te leveren. En je bent klaar om te shinen in je “nieuwe” outfit!

▶️ Wil je je aanmelden voor één van deze kledingkettingen in Apeldoorn, vul dan op de website van Clothing Loop ‘Apeldoorn’ in en kies één van de kettingen waaraan je wilt deelnemen. Je laat je adresgegevens achter en wordt toegevoegd aan de betreffende (app)groep. Je krijgt vanzelf bericht als de eerste tas naar je onderweg is.

Kledingruilbeurs

Je kunt er ook voor kiezen om live met elkaar kleding te ruilen. Organisaties zoals CODA, stichting Zero Waste Apeldoorn en kerken organiserern met regelmatig kledingruilbeurzen. Bezoekers blij, planeet blij (portemonnee blij): win-win-win!!!
Houd onze agenda in de gaten om te zien wanneer de volgende kledingruilbeurs plaats zal vinden.
Of je kunt zelf een kledingruil organiseren met familie, vrienden, buren of collega’s! Op de website van Milieu Centraal staan tips over hoe dat te doen.

BONUS TIP: Wil je leren welke kledingstijl helemaal bij jou past? Milieu Centraal heeft een gratis training met 6 opdrachten online staan waarmee je stapsgewijs je kledingkast alleen maar te vullen met kleding waar je blij van wordt! Kijk voor meer informatie en aanmelden op Mijn Stijl ID.

Tweedehands, eerste keus

Ruil je liever niet met een ander, dan kun je tegenwoordig HEEL VEEL superleuke en hippe kleding vinden bij tweedehands kledingwinkels en kringloopwinkels. Op onze kaart zie je precies waar welke winkel te vinden is.

Lenen, huren of leasen

Jawel: ook kleding kan je lenen, huren of leasen! Deelgebruik in plaats van bezit, dus. En ideaal voor speciale gelegenheden wanneer je echt iets specifieks zoekt. Voorbeelden zijn:

Groen geluk? Ruil je plantjes!

Groen geluk? Ruil je plantjes! 🌱🪴

Mini-biebs voor boeken zijn inmiddels een bekend straatbeeld, maar wist je dat er ook steeds meer plantenbiebs opduiken in Apeldoorn en de rest van Nederland? Geen boekenkast, maar een kast vol stekjes, zaden, kamerplanten of moestuinplantjes. Gewoon bij iemand in de voortuin of aan de stoep. Superleuk én duurzaam!

In een plantenbieb kun je:
– Stekjes of plantjes ruilen die je over hebt
– Zaadjes, zaaigoed of zelfs plantenvoeding achterlaten
– Of gewoon iets meenemen (soms tegen een kleine vrijwillige bijdrage)

Vaak zijn de plantenbiebs geopend van maart tot en met oktober, met een mini-winterstop in de koudste maanden. Ze werken op basis van vertrouwen, en stimuleren hergebruik, biodiversiteit én verbinding in de buurt. Alles wat we bij Zero Waste Apeldoorn toejuichen!

In Apeldoorn vind je inmiddels meerdere plantenbiebs – deze worden bijgehouden op onze Zero Waste Kaart. Wil je verder kijken dan Apeldoorn? Check dan ook de landelijke kaart van de Stekjesroute.

Andere plekken om gratis of duurzaam planten te scoren:
1. Bij tuinverenigingen vind je vaak een zaadjes- of ruilkast
2. Via de Plantenasiel en ruilgroepen op Facebook, zoals:

  • Planten en Stekjes Apeldoorn
  • Tuin en Planten 055
  • Permacultuur Tuin
  • Natuurlijk Tuinieren
  • Moestuin Weggeefhoek – Gratis of ruilen van planten, zaden etc.
  • Operatie Steenbreek Apeldoorn
  • Groep van Operatie Steenbreek Apeldoorn
  • PlantenAsiel & Ruilen Apeldoorn
  • Voedselbossen
  • Mijn Groene en Natuurlijke Balkon – balkon tuinieren in potten en bakken
  • MINDER MAAIEN MEER BLOEMEN

3. In gratis- of weggeefgroepen op Facebook of buurtapps, zoals:

  • Gratis af te halen Apeldoorn en omgeving
  • Gratis Apeldoorn
  • Gratis of betaalbaar (Apeldoorn)
  • Weggeefhoek Apeldoorn gratis
  • Gratis af te halen apeldoorn eo
  • Weggeefhoek Apeldoorn
  • Weggeefhoek 055
  • Weggeefhoek 055 & Omstreek

4. Zoek een planten- en stekjes ruilmarkt in de buurt of organiseer een zelf!

Veel van deze planten zijn afgedankt en kunnen met een beetje liefde weer helemaal opleven. Win-win voor jou én de plant!

Ook leuk: word een Struikrover!

De stichting Struikroven redt planten en struiken die anders verloren zouden gaan bij sloop of renovatie. Ook jij kunt in jouw buurt actief worden en planten een tweede leven geven – houd daarvoor buurtapps, lokale groepen of sloopprojecten in de gaten.

💚 Bonus tip!

Denk ook aan het ruilen van plantpotten, stekgrond of bloembakken die je over hebt. Die komen in de lente altijd van pas.

Zo maak je jouw tuin, balkon of woonkamer groener, zonder dat het geld hoeft te kosten. Goed voor je portemonnee, goed voor het milieu én goed voor de bijtjes! 🐝🌼

Delen, Lenen, Ruilen: BOEKEN

Boeken, kinderboeken, tijdschriften… Van ruilen, lenen en delen komt geen huilen, maar eerder veel vreugde (en wijsheid)! ♻️📚🌏💚

In het park, in het bos, op het strand, in het gras, boven op een berg of gewoon thuis: er is altijd wel een plek om een boek te lezen! Boek uit? Ga gerust langs één van de inmiddels al 120 (!!!) minibiebs, kinderzwerfboekstations of weggeefkasten in Apeldoorn en omgeving en ruil je boek voor een nieuwe.

Het ruilen van boeken is een fijne, milieubesparende en goedkope manier om lezen te stimuleren. Voor alle boekenwurmen onder ons, voor wie het minder breed heeft, of gewoon voor wie van boeken houdt omdat lezen de fantasie en de kennis verrijkt. 🧚‍♀️🦄🦖🕵‍♂️🧙‍♂️🦸‍♀️🤴👩‍🎨

Stichting Zero Waste Apeldoorn beheert 2 Google maps met:

Facebook groep “Minibiebs en kinderzwerfboekstations in Apeldoorn”

De Google maps vind je ook op de Facebook groep “Minibiebs en kinderzwerfboekstations in Apeldoorn”, waar ook een adressenlijst staat met een korte omschrijving van alle boekenkasten.
Al meer dan 500 minibiebs beheerders & gebruikers hebben zich aangesloten bij de Facebook groep. Zo kunnen ze elkaar informeren over minibieb nieuws, voorraden en donaties, en eventuele vragen stellen of beantwoorden. Sluit je ook aan!

Ontbreekt jouw minibieb op onze lijst en kaart? Stuur ons een mail met het adres, een korte omschrijving van de inhoud van je minibieb en één (of meerdere) foto(‘s).

Tweedehands kopen

Ruil je liever niet met een ander, dan kun je tegenwoordig héél veel boeken vinden bij de kringloopwinkel (zie op onze handige kaart waar je in Apeldoorn e.o. kringloopwinkels in je buurt kunt vinden).

Weggeefhoek / Weggeefkast

Nog een optie, is de online weggeefhoek groepen op Facebook en fysieke weggeefkasten (zie op onze handige kaart waar je in Apeldoorn e.o. weggeefkasten in je buurt kunt vinden).
Op Facebook vind je allerlei “online weggeefhoeken” in de buurt:

  • Gratis af te halen Apeldoorn en omgeving
  • Gratis Apeldoorn
  • Gratis of betaalbaar (Apeldoorn)
  • Weggeefhoek Apeldoorn gratis
  • gratis af te halen apeldoorn eo
  • Weggeefhoek Apeldoorn
  • Weggeefhoek 055
  • Weggeefhoek 055 & Omstreek

De ‘grote’ bieb!

En dan heb je natuurlijk nog de ‘gewone’ bibliotheek. Niet geheel gratis zoals de minibiebs/weggeefhoek maar nog steeds milieubesparend door het lenen en delen van boeken, en nog steeds vrij goedkoop.

Happy reading! 📖 👀

Zie ook onze Shorts/Reel starring mini-zero waster Alexandre en de schattige minibieb aan de Torenstraat 6.

(Drink)water voor de vogels

(Drink)water voor vogels en alle tuinvriendjes! 🐦🐝🦔

Vogels, egels, bijen en vlinders: allemaal zijn ze dol op een plonsje of slokje vers water. En ze hebben het nodig ook! Zeker op warme dagen, of als het langere tijd niet regent, is een watervoorziening in je tuin of op je balkon geen luxe, maar pure noodzaak. Zorg dus voor vers (drink)water voor de vogels en alle tuinvriendjes in je tuin (of op je balkon).

💧 Waarom water in je tuin belangrijk is

Water is niet alleen onmisbaar om te drinken, maar ook om af te koelen en te badderen. Voor vogels is een schoon badje essentieel voor hun verenkleed. Insecten en kleine zoogdieren gebruiken het om te overleven tijdens droge periodes. En wist je dat egels en bijen enorme dorst kunnen krijgen tijdens zwoele zomernachten?

🌱 Tips voor duurzame waterpunten

Je hoeft geen duur vogelbadje aan te schaffen. Kijk eens rond in je keukenkastje, schuur of kringloopwinkel. Van een oude soepkom tot een gebarsten bloempot of een diepe terracottaschaal: bijna alles kun je hergebruiken of upcyclen tot een origineel dierenbadje.

Plaats de waterbakjes op verschillende plekken en hoogtes in je tuin:

  • Op de grond voor egels, muisjes of dorstige bijen.
  • Op een tafeltje of omgekeerde bloempot voor vogels of vlinders.
  • Voeg wat mos, steentjes of schelpen toe waar insecten veilig op kunnen landen.
  • Zet schaaltjes in de schaduw om het water koel te houden én verdamping te verminderen.

💡 Extra tips voor hygiëne en veiligheid

  • Ververs het water dagelijks, zeker op warme dagen.
  • Maak de bakjes regelmatig schoon met een borstel en wat water (zonder zeep).
  • Gebruik ondiepe schaaltjes, zodat kleine dieren niet kunnen verdrinken.
  • Zet het waterpunt op een veilige plek, uit de buurt van katten of ander gevaar.

🌻 Tuindier-vriendelijk én circulair

Met hergebruikte materialen geef je oude spullen een tweede leven én help je de biodiversiteit in je buurt vooruit. En eerlijk is eerlijk: een zelfgemaakt vogelbadje heeft vaak meer charme dan iets uit de winkel.

📌 Inspiratie nodig?
Bekijk de duurzame DIY-tips van Vogelbescherming Nederland:
👉 Recycle wat voor een vogelbadje

Samen maken we Apeldoorn – én onze tuinen – groener, gezelliger én natuurlijk afvalvrij! 🌿💧 ☀️

Delen, Lenen, Ruilen: PUZZELS

Puzzels Delen, Lenen & Ruilen in Apeldoorn 🧩

Puzzelen is ontspannend, gezellig én duurzaam – zéker als je je puzzels deelt, ruilt of leent.
Waarom telkens nieuwe puzzels kopen, als je ze ook kunt doorgeven of ruilen? Zo bespaar je grondstoffen, geld én ruimte in je kast. En je helpt mee aan een circulaire puzzelstroom in Apeldoorn!

🔁 Puzzels RUILEN in Apeldoorn e.o.

Online Puzzelruilgroep

In 2020 reichte we de Facebookgroep “De Apeldoornse Puzzelclub” op voor het ruilen van legpuzzels. Deze vrolijke groep telt al bijna 600 puzzelaars en er circuleren honderden puzzels per jaar! Zo hoef je nooit meer een nieuwe puzzel te kopen. Goed voor je brein én voor het milieu!

Naast De Apeldoornse Puzzelclub, zijn er nog meer puzzelruilgroepen op Facebook.

Puzzelavond

Puzzel je graag met anderen? Stichting Zero Waste Apeldoorn organiseert (meestal) op iedere eerste vrijdag van de maand een puzzelavond bij “Ons Sprengenhonk” (Wolweg 35C).
De puzzelavond begint met een mini-ruilbeurs.
Inloop is van 18:30 tot 19:00 uur. De puzzelavond duurt meestal tot ongeveer 22:30 uur. Er kunnen zich tot 30 personen aanmelden (2 EUR p.p.) Meld je aan via de agenda.

Puzzelruilmiddag bij Impact Plek

(Bijna) Iedere maand organiseren we een gezellige puzzelruilmiddag bij het Zero Waste Apeldoorn thuisbasis: Impact Plek (Vlijtseweg 130), waar onze Puzzelbank – met minimaal 200 puzzels – staat.
>> Meestal op de tweede zaterdag van de maand, van 14.00 uur tot 15.30 uur
📅 Check onze agenda of volg onze socials voor de volgende editie!

Ketting Puzzelruil Apeldoorn

De Ketting Puzzelruil Apeldoorn is geïnspireerd op de Ketting Kledingruil (The Clothing Loop), maar in plaats van tassen met kleding, reizen er puzzeltassen rond! Je ontvangt een tas vol puzzels, kiest wat je leuk vindt, vult ‘m aan en geeft ‘m door.
✅ Goed voor de puzzelafwisseling, goed voor het milieu!

♻️ Tweedehands Puzzels KOPEN of KRIJGEN

  • Kringloopwinkels
    In Apeldoorn en omgeving zijn volop kringloopwinkels met een breed puzzelaanbod. Check onze Zero Waste Kaart om een kringloop bij jou in de buurt te vinden.
  • Weggeefhoeken & weggeefkasten
    Via Facebookgroepen als:
    • Gratis af te halen Apeldoorn en omgeving
    • Gratis Apeldoorn
    • Gratis of betaalbaar (Apeldoorn)
    • Weggeefhoek Apeldoorn gratis
    • gratis af te halen apeldoorn eo
    • Weggeefhoek Apeldoorn
    • Weggeefhoek 055
  • Weggeefhoek 055 & Omstreek
    … én via de fysieke weggeefkasten (ook op de kaart) kun je gratis puzzels vinden of weggeven.

🧩 Mist er een stukje?

Geen paniek! Voor Jan van Haasteren-puzzels tot 2000 stukjes kun je via Onbrekende Puzzelstkujes een ontbrekend stukje aanvragen.

Samen houden we puzzels in beweging én onze stad afvalvrij.

Framework – Een laptop die met je meegroeit

Framework – Een laptop die je zelf kunt blijven verbeteren

Wat als technologie gewoon met je mee zou groeien in plaats van steeds sneller te verouderen? Geen snelle vervanging meer, maar apparaten die je kunt blijven gebruiken, repareren en upgraden. Het klinkt bijna ideaal, maar steeds meer consumenten vragen hierom — en gelukkig zijn er fabrikanten die daar serieus werk van maken. Zoals Framework.

Waarom vervangen we onze apparaten zo snel?

Nieuwe telefoon? Nieuwe laptop? Voor je het weet zit je er weer aan te denken. Niet altijd omdat iets stuk is, maar omdat het nét niet meer meekomt. Of omdat repareren, onmogelijk, ingewikkeld of duurder dan nieuw kopen is.
Dat is geen toeval. Veel elektronica is jarenlang ontworpen met een beperkte levensduur. Onderdelen zitten vastgelijmd, batterijen zijn lastig te vervangen en software-ondersteuning stopt na een paar jaar.
Dat heeft zelfs een naam: planned obsolescence — geplande veroudering.

Right to Repair

Steeds meer mensen willen daar vanaf. Waarom iets zo snel moeten vervangen of weggooien in plaats van het te kunnen upgraden of repareren?

Daar komt het Right to Repair om de hoek kijken: een Europese regel die ervoor zorgt dat je spullen kunt (laten) repareren in plaats van vervangen.
Fabrikanten moeten onderdelen, gereedschap en reparatie-informatie beschikbaar maken, zodat jij meer grip hebt op de levensduur van je apparaat.

Goed nieuws dus: minder weggooien, langer gebruiken, en meer keuzevrijheid voor jou.

Tech die langer meegaat

Framework is een relatief jonge Amerikaanse fabrikant die het anders aanpakt. Waar veel laptops lastig te openen zijn en snel worden vervangen, kiest Framework juist voor een ontwerp dat uitnodigt om te repareren, upgraden en aanpassen.

Niet weggooien, maar blijven gebruiken. Geen gelijmde onderdelen, maar schroeven. Geen geheimen, maar duidelijke handleidingen.

Wat kun je zelf doen?

  • Geheugen (RAM) uitbreiden
  • Opslag (SSD) vervangen
  • Batterij verwisselen
  • Toetsenbord, touchpad of scherm vervangen
  • Poorten aanpassen via modulaire uitbreidingen

Zelfs een losse grafische kaart-module en het moederbord (het ‘brein’ van je laptop) kun je vervangen of upgraden — zonder een compleet nieuw apparaat te kopen.

Waarom dit zo bijzonder is

Dit betekent dat een defect of verouderd onderdeel niet leidt tot het afdanken van het hele apparaat – een belangrijk verschil met traditionele laptops.

De grootste impact van elektronica zit namelijk in de productie. Door apparaten langer te gebruiken en alleen onderdelen te vervangen, bespaar je grondstoffen en voorkom je e-waste. Framework speelt daar direct op in met een open systeem waarin onderdelen beschikbaar blijven en reparatie normaal wordt.

Perfecte reparatiescore

Reparatie-experts van iFixit gaven de Framework Laptop 16 (nieuwste en meest ambitieuze model tot nu toe) een 10/10 reparatiescore – een zeldzaamheid bij laptops.

Die score is gebaseerd op:

  • gereedschapsvrije toegang tot onderdelen
  • duidelijke interne labels
  • openbare reparatiehandleidingen
  • losse verkoop van alle reserveonderdelen

Dit maakt de laptop niet alleen geschikt voor hobbyisten, maar ook voor onderwijsinstellingen, repair cafés en professionele refurbishers.

Nadelen

Natuurlijk zijn er ook kanttekeningen. De laptop is wat groter en prijziger dan gemiddelde modellen, en het modulaire ecosysteem is nog in ontwikkeling.
Daar staat tegenover dat je investeert in levensduur en impactreductie, in plaats van wegwerpdesign.

Voor wie is dit interessant?

De Framework Laptop 16 past vooral bij:

  • duurzaamheidsbewuste gebruikers
  • professionals die hun laptop jarenlang willen gebruiken
  • organisaties die e-waste en TCO (totale eigendomskosten) willen verlagen
  • onderwijs, gemeenten en circulaire inkoop
  • mensen die reparatie willen normaliseren

Framework laat met de Framework Laptop 16 zien dat high-performance technologie en duurzaamheid geen tegenpolen hoeven te zijn. Het is geen niche-prototype, maar een serieuze laptop die bewijst dat anders ontwerpen mogelijk is – en schaalbaar.

Lees hier de review van Tweakers.net over de Framework Laptop 16