Schone GFT = Schone compost

Schone GFT = Schone compost

Onlangs kregen we een exclusieve rondleiding bij de composteerinstallatie van Attero in Wilp, verzorgd door Senior Technoloog en Zero Waste Apeldoorn-secretaris Michel Buitenhuis. Een unieke kans om met eigen ogen te zien hoe GFT-afval wordt omgezet in compost. Dit is wat we hebben geleerd:

Van GFT naar compost en biogas

Een deel van het GFT-afval wordt eerst vergist om biogas (groene energie) op te wekken en daarna samen met de rest van het GFT gecomposteerd. Het eindresultaat? Compost en biomassa! Maar helaas is er ook een deel dat door vervuiling met ander afval niet verwerkt kan worden en moet worden verbrand.

Wat ons – als geoefende zwerfafvalrapers – meteen opviel: ongeveer 5% van het GFT-afval hoort daar helemaal niet in thuis. Zonde! Maar hoe komt dat eigenlijk?

Verwarring = vervuiling

Soms gaat het per ongeluk mis (die oude soeplepel verdwijnt met de soep mee in de bak… oeps!), maar vaak ook door misleidende verpakkingen. Bijvoorbeeld bioplastics: hoewel ze als composteerbaar worden verkocht, hebben ze een veel langere afbraaktijd dan de huidige installaties aankunnen. Het gevolg? Ze worden er weer uitgehaald en alsnog verbrand.

💡 Onze tip: Twijfel je? Raadpleeg de GFT-lijst (🔗 Zie hier) en check wat er wél en niet in mag. Nog steeds niet zeker? Gooi het bij het restafval.

We doen het samen!

Helaas, aan de vele spullen te zien die er niet tussen horen, worden ook veel producten bewust in de GFT-bak gegooid waar geen verwarring over mogelijk is, zoals kunststof ballonnen, bloempotten, blikjes en plastic flessen, chips zakken, luiers, textiel, etc.
Wil jij helpen om GFT-afval schoner te maken en zo betere compost te krijgen? Kijk kritisch naar wat je in de GFT-bak gooit! 💪🏻

🔎 Wist je dat…
Hydrokorrels NIET in de GFT-bak horen?
Kattenbakkorrels ook niet! Die horen bij het restafval.

Bonustip: GFT zonder zak, hoe doe je dat?

Geen plastic of composteerbare zakken in de GFT-bak? Zo houd je je bak toch schoon en geurvrij:

✔️ Leg een krantenpagina onderin om te voorkomen dat afval blijft plakken of vastvriest.
✔️ Plaats je GFT-bak niet in de volle zon en zet hem regelmatig aan de weg.
✔️ Voorkom maden: Leg een tak klimop (hedera) in de bak – dit is giftig voor maden.
✔️ Madenbestrijding: Strooi een handje zout of kalk in de bak, dat droogt ze uit.
✔️ Schoonmaken: Gebruik water met soda of groene zeep.
✔️ Etensresten in de zomer? Doe vis- en vleesresten in een afgesloten bakje in de koelkast en gooi ze pas op de ophaaldag in de GFT-bak (eventueel verpakt in een krantenpagina).
✔️ Gooi afval zo droog mogelijk in de bak! Laat gemaaid gras even drogen en laat etensresten uitlekken in het gootsteenbakje.

🔗 Meer weten? Check deze links:
🌿 Wat mag er wel en niet in de GFT-bak?
🌱 Afvalscheidingswijzer
♻️ Milieu Centraal over GFT

(Nog) Niets doen is goed doen

(Nog) niets doen is goed doen! 🍂❄️

Heb je je tuin “winterklaar” gemaakt door juist ALLE blad en organische ‘rommeltjes’ te laten liggen onder struiken en tussen planten? HEEL GOED! 👏 Maar voel je nu al de lentekriebels om alles bladvrij en ‘netjes’ te maken? DOE HET (NOG) NIET! ✋
Hoewel de zon af en toe al heerlijk schijnt, kan het nog flink (gaan) vriezen. En juist die laag van bladeren, takjes en andere natuurlijke materialen heeft nog een belangrijke functie in je tuin!

Waarom je tuin (nog) laten overwinteren?

💧 Bescherm de bodem & bespaar water
Een mulchlaag houdt de bodem voedzaam en gezond, beschermt wortels tegen kou én voorkomt dat de grond uitdroogt. Dit betekent minder sproeien in de zomer en dus besparing op water.

🐸 Schuilplek voor nuttige dieren
Takken, bladeren en dode plantenstengels vormen de perfecte winteropvang voor egels, padden, kikkers, wormen en insecten. En dat zijn precies de dieren die je tuin gezond houden!

🦋 Behoud vlinders & bijen
Rupsen en cocons overwinteren in oude plantenstengels. Snoei je te vroeg? Dan gooi je per ongeluk een nieuwe generatie vlinders en bijen in je gft-container.

🐝 Bijen en hommels hebben nog beschutting nodig
Zelfs als je hommels en wilde bijen al ziet vliegen, hebben ze ‘s nachts nog beschutte plekjes nodig om te overleven.

🐦 Help vogels met nestmateriaal
Roodborstjes nestelen laag bij de grond, en veel andere vogels zoeken bladeren, takjes en organisch materiaal om hun nesten te bouwen.

Bijkomend voordeel? Lekker niks doen! 😉

Gebruik deze tijd om op een stoeltje in de zon te genieten van het leven in je tuin. Door (nog) niets te doen, help je de natuur én gun je jezelf een ontspannend moment. Win-win! 💚

Stappenplan tegels vervangen door groen

Stappenplan: tegels vervangen door groen 🌱🏡

Elk voorjaar organiseert Milieu Centraal de Maand van de Groene Tuin, met als doel zoveel mogelijk tuinen in Nederland te vergroenen. Een groene tuin is niet alleen mooier, maar ook beter voor de biodiversiteit, wateropvang en verkoeling op warme dagen.
Tegelijkertijd start het NK Tegelwippen, waarbij gemeenten en inwoners zoveel mogelijk tegels vervangen door groen. In een eerdere Zero Waste Tip legden we uit hoe je mee kunt doen. Nu delen we het stappenplan van Milieu Centraal voor een groenere tuin!

1️⃣ Bepaal waar je tegels gaat vervangen

🌞 Komt er veel of weinig zon op de plek?
💧 Blijft de grond lang nat of droogt deze snel uit?
Deze factoren bepalen welke planten het beste groeien. Bereken daarna hoeveel tuinaarde je nodig hebt: vermenigvuldig het aantal m² dat je vergroent met 30 cm diepte.

2️⃣ Verwijder de tegels

Gebruik een spade of tegelwipper om de tegels los te wrikken. Duurzame opties voor je oude tegels:
🔄 Hergebruik ze voor een stapelmuurtje, een watergootje bij een afgekoppelde regenpijp of als opstap voor plantenbakken.
🎁 Bied ze tweedehands aan via een weggeefhoek of verkoop ze online.
🚛 Meld ze aan bij het NK Tegelwippen en check of jouw gemeente een Tegeltaxi aanbiedt om ze op te halen.

3️⃣ Graaf het zand af

Onder de tegels ligt vaak bouwzand, wat slecht water doorlaat en weinig voedingsstoffen bevat. Graaf minimaal 30 cm diep en controleer bij de gemeente of het afgegraven zand kan worden opgehaald.

4️⃣ Vul de plek met tuinaarde

Gebruik biologische, turfvrije tuinaarde om verdere ontbossing van veengebieden te voorkomen. Check het keurmerk in de Keurmerkenwijzer voor duurzame opties.

5️⃣ Plant of zaai groen!

Kies voor biologische en inheemse planten die van nature in Nederland groeien. Ze zijn onderhoudsvriendelijk, beter voor insecten en klimaatbestendig.
🌿 Voor zonnige plekken: lavendel, duizendblad, zonnehoed, sedum.
🌱 Voor schaduwrijke plekken: varens, hosta’s, lievevrouwebedstro.
🐝 Extra bij- en vlindervriendelijk: wilde marjolein, klokjesbloemen, kattestaart.

6️⃣ Geen planten? Kies voor waterdoorlatende alternatieven

Wil je liever een looppad of terras zonder tegels? Kies dan voor een waterdoorlatende optie:
🍃 Halfverharding: cacaodoppen, houtsnippers of boomschors (moet af en toe worden aangevuld).
🪨 Grind, steenslag of schelpen: geschikt voor paden en zithoeken.
🌱 Grasbetontegels of waterdoorlatende klinkers: ideaal voor parkeerplaatsen of opritten.

Elke tegel die verdwijnt, helpt om je tuin klimaatbestendig te maken. Doe mee en maak jouw buurt groener en koeler! 🌿🏡

Plant een geveltuin

Plant een geveltuin 🏡🌷🌻

Heb je geen tuin of wil je meer groen rondom je huis? Ga dan voor een geveltuintje of groene gevel! Een geveltuin zorgt niet alleen voor meer sfeer en biodiversiteit, maar biedt ook tal van voordelen:
🌿 Meer ruimte voor dieren en insecten 🐝🦋
🌞 Verkoeling in de zomer en isolatie in de winter
💨 Schonere lucht en minder fijnstof
🌱 Minder wateroverlast, omdat regen beter de grond in kan trekken

Volg het stappenplan

Tijdens de Maand van de Groene Tuin legt Milieu Centraal uit hoe je eenvoudig een geveltuintje of groene gevel aanlegt. Volg deze stappen en maak jouw buurt groener!

1️⃣ Check bij je gemeente

Voordat je tegels verwijdert, check eerst de regels van jouw gemeente. Sommige gemeentes bieden hulp bij het verwijderen van tegels (Tegeltaxi) en zand of geven subsidies voor vergroening. Kijk in de Groene Subsidiewijzer of er een regeling in jouw gemeente is.
🌍 Voor Apeldoorn: Maak uw straat of buurt groener

2️⃣ Groene gevel? Check de voegen

Wil je klimplanten direct tegen de muur laten groeien? Controleer dan eerst je voegwerk. Niet alle muren kunnen het gewicht van zelfhechtende klimplanten aan. Een veiliger alternatief is een klimconstructie, zoals een trellis of draadwerk, zodat de planten niet direct tegen de muur groeien.

3️⃣ Verwijder de tegels

Gebruik een spade of tegelwipper om de tegels los te wrikken. Duurzame tip: geef je verwijderde tegels een tweede leven! Hergebruik ze voor een stapelmuurtje, watergootje of bied ze tweedehands aan. En vergeet niet om je tegels op te geven bij het NK Tegelwippen!

4️⃣ Graaf het zand af

Onder de tegels ligt vaak bouwzand, wat niet geschikt is voor planten. Graaf minimaal 30 cm diep en vervang het zand door voedzame tuinaarde. Sommige gemeenten bieden een service om afgegraven zand en tegels op te halen.

5️⃣ Vul de plek met tuinaarde

Gebruik turfvrije tuinaarde om verdere ontbossing van veengebieden te voorkomen. Check of het een duurzaam keurmerk heeft via de Keurmerkenwijzer.

6️⃣ Plant of zaai groen!

Nu komt het leukste deel: planten of zaaien! Kies voor inheemse planten die goed tegen droogte kunnen en aantrekkelijk zijn voor bijen en vlinders. Denk aan lavendel, stokrozen, wilde marjolein of klimplanten zoals clematis of blauwe regen.

💡 Extra tips voor een succesvolle geveltuin:
🌱 Kies planten die passen bij de hoeveelheid zon of schaduw voor jouw gevel
💧 Gebruik een regenton om regenwater op te vangen voor je geveltuin
🏡 Hang een nestkastje op om vogels een extra plekje te geven
🔄 Combineer je geveltuin met een regentuin of regenpijp-afkoppeling voor nog meer klimaatwinst!

Dank aan @Maand van de Groene Tuin voor de inspiratie!
Maak Apeldoorn groener en fleuriger – tegels eruit, planten erin! 🌿🌸

C

Paddentrek. Help je mee?

🐸 Paddentrek: Help je mee?

Elk jaar in het vroege voorjaar trekken padden, kikkers en salamanders massaal van hun winterverblijf naar het water om zich voort te planten. Deze bijzondere tocht, ook wel de paddentrek genoemd, vindt meestal plaats tussen februari en april, wanneer de temperaturen boven de 5-7°C komen en het vochtig genoeg is. Helaas moeten onze groenbruine vrienden daarbij vaak wegen oversteken, met alle gevaren van dien. Extra opletten dus als je op de scooter, de fiets of in de auto zit!

Waarom maken padden deze reis?

Zodra het warmer wordt, worden padden, kikkers en salamanders actief en gaan ze op zoek naar een geschikte voortplantingsplek. Veel padden trekken terug naar de poel of vijver waar ze zelf geboren zijn – een indrukwekkend staaltje navigatie! Dit betekent dat ze soms wel 500 tot 3000 meter moeten afleggen, vaak dwars door woonwijken, parken en wegen.

Wat kun jij doen om te helpen?

Padden zijn nuttige en bijzondere dieren die onze hulp goed kunnen gebruiken. Gelukkig zijn er meerdere manieren waarop jij kunt bijdragen!

🐸 Pas je snelheid aan
Rijd langzamer bij vijvers, slootjes en natte gebieden, vooral in de avond en nacht. De dieren trekken vooral bij schemering en nat weer, wanneer ze het moeilijkst te zien zijn.

🐸 Help een pad de weg over
Zie je een pad, kikker of salamander op straat? Check in welke richting hij kijkt – dat is vaak de kant waar hij naartoe wil. Zet hem voorzichtig in de berm of aan de overkant van de weg, liefst dichtbij begroeiing. Je hoeft hem niet direct in het water te zetten, hij vindt zijn weg zelf.

🐸 Sluit je aan bij een paddenwerkgroep
Op veel plekken in Nederland helpen vrijwilligers met het veilig overzetten van padden en andere amfibieën. Dit wordt gedaan met speciale paddenschermen en emmers, maar ook door simpelweg dieren van de weg te rapen. Wil jij helpen in Gelderland? Stuur dan een mailtje naar paddentrekoost@dierenbescherming.nl of kijk op www.padden.nu voor meer locaties.

Extra tips: maak je tuin paddenproof!

Padden en kikkers zijn geweldige helpers in de tuin. Ze eten slakken, muggen en andere insecten, waardoor ze een natuurlijke plaagbestrijder zijn. Wil je ze een fijne plek bieden?

🌱 Creëer schuilplaatsen – Laat wat takken, bladeren of stenen liggen waar ze onder kunnen kruipen. Een omgekeerde bloempot met een opening kan ook een perfect paddenhuisje zijn!
💧 Zorg voor water – Een kleine vijver of een waterschotel in de tuin trekt amfibieën aan en helpt ze om gehydrateerd te blijven.
🚫 Vermijd chemische bestrijdingsmiddelen – Slakkenkorrels en pesticiden zijn schadelijk voor padden en andere dieren in de tuin.

Met een beetje aandacht en hulp kunnen we samen zorgen voor een veilige paddentrek en tegelijkertijd genieten van een gezonde, biodiverse omgeving. Doe je mee? 💚🐸

Heel Holland wipt!

Heel Holland Wipt!

En? Hebben we nu je aandacht? Hahaha! Wat een clickbait titel is dat toch 😆 Maar zonder grappen: het NK Tegelwippen komt eraan, en dit is hét moment om na te denken over jouw tuin!

Wip je (straks) mee? 😇

Jaarlijks, van maart t/m oktober gaan gemeenten weer met elkaar de strijd aan in het NK Tegelwippen! Iedereen kan meedoen door tegels te wippen in de voor-, achter- of geveltuin. 🥳 Dus waar wacht je nog op? Wip een tegel, scoor punten voor Apeldoorn en help mee aan een groener Nederland!

💧 Een klimaatbestendige tuin

Dit kampioenschap draait niet alleen om winnen – het heeft een hoger doel: Nederland vergroenen en klimaatbestendig maken! Door tegels te vervangen met gras, bloemen, bomen en geveltuinen, help je mee om:
🌱 Wateroverlast te verminderen
🐝 Meer ruimte te geven aan insecten en vogels
☀️ Je tuin koeler te maken op warme dagen
💚 Je buurt groener en gezelliger te maken

🌱 Tegel eruit, plant erin!

Tegels eruit, planten erin! Je hoeft geen tuinexpert te zijn om mee te doen: elke tegel die je vervangt door groen maakt al een verschil. Geef je gewipte tegels op bij het NK Tegelwippen en draag bij aan een groener Apeldoorn!
Bonus tip: Maak plaats in je tuin voor een vijver, in plaats van (meer) planten. Zie voor meer info: Tegel eruit, vijver erin!

💪 Iedereen kan meedoen!

Of je nu een tuin hebt of niet, er zijn altijd opties om bij te dragen:
🏡 Heb je een tuin? Haal die tegels eruit en vergroenen maar! Hulp nodig? Bekijk hier de Stappenplan tegels vervangen door groen.
🏢 Geen tuin? Overweeg een geveltuin! In veel gemeenten mag je zelf een geveltuin aanleggen. Check de regels op de website van je gemeente.
🏫 Bedrijven en scholen kunnen ook meedoen! Als jullie een plein of terrein vergroenen, tellen de gewipte tegels mee.
🏙️ Gemeenten zelf kunnen hun gewipte tegels doorgeven wanneer ze de openbare ruimte vergroenen.

😎 Wipper van de maand

Gemeenten strijden in verschillende klassementen om de Gouden Schep (hoogste aantal tegels per inwoner) en de Gouden Tegel (meeste gewipte tegels totaal). Jij kunt ook winnen! Door je tegels op te geven, maak je kans om Wipper van de Maand te worden!

🔍 Check de huidige tussenstand, tuintips en inspiratie op: www.nk-tegelwippen.nl

🚕 De Tegeltaxi van Apeldoorn: gratis ophaalservice!

Goed nieuws voor Apeldoornse wippers! De Gemeente Apeldoorn helpt je met vergroenen door gratis je verwijderde tegels op te halen.
📜 Meer info en spelregels: apeldoorn.nl/tegeltaxi

🌱 Stichting Ontkiemen helpt mee met wippen

De nieuwe stichting Ontkiemen helpt mee met tegels wippen en het vergroenen van je tuin. Voor mensen met een kleine beurs doen ze dat zelfs gratis.
🏡 Voor wie: Inwoners van Apeldoorn met een tuin (of balkon)
📩 Aanmelden en meer informatie: Stichting Ontkiemen.nl

Wil jij meedoen en je tuin of buurt groener maken? Pak die schep en wip mee! 💪🌿

Groenten, Fruit en Bloemen: vers van het land! 🥬🥕🍅🍓💐

Lokaal, biologisch en onverpakt

In een vorige tip, las je dat lokaal en biologisch eten met het seizoen mee één van de meest duurzame stappen is die je kunt zetten. En natuurlijk nog beter als je je groenten & fruit zoveel mogelijk zonder verpakking koopt.
Naast het zelf kweken van groenten en fruit, of die bij de supermarkt, (biologische) markt, of natuurwinkel te kopen, kun je ook kijken naar het aanbod bij streekboerderijen. Tegenwoordig zijn veel opties mogelijk, van kleine markt direct bij de boer, tot groentepakketten, Herenboerderijen, of zelf oogsten op het land! We leggen het uit in deze tip:

Groentepakket op maat

Uiteraard zijn de spelregels bij elke boer/organisatie net even iets anders, dus lees altijd de voorwaarden aandachtig voordat je je aanmeldt voor een groentenpakket abonnement .
Over het algemeen, werkt het ongeveer zo:

  • Het groenten (en fruit) pakket wordt door de organisatie samengesteld en bevat een gevarieerd aanbod van seizoensgroenten. Je eet wat het land op dat moment te bieden heeft en zult ook nieuwe verrassende groenten ontdekken (meestal is een receptenboek meegeleverd).
  • Het groenten (en fruit) pakket haal je op een bepaalde dag op bij een adres bij jou in de buurt of een zgn. afhaaladres.
  • De groenten (en fruit) van het groentepakket komen zoveel mogelijk van het eigen land. Bij het samenstellen let de organisatie op de variatie: een kookgroente, groente voor salade, en ook letten ze op kleur en smaak van de groenten.
  • In de winter wordt het assortiment indien nodig aangevuld met groenten van collega telers in de regio of van een verdeelcentrum, vaak zijn dat biologische groenten (Odin), en zoveel mogelijk van Nederlandse bodem.

Herenboerderij

Een Herenboerderij is een plaats waar leden en hun boer elkaar ontmoeten en waar mooie initiatieven ontstaan. Recepten worden uitgewisseld, workshops en lezingen verzorgd, leuke kinderactiviteiten georganiseerd en rondleidingen gegeven. (De organisatie) Herenboeren en hun boer werken zo duurzaam mogelijk, en dat zie je terug op het land. De bodemkwaliteit verbetert, de natuur ontwikkelt en het landschap herstelt zich. Zo is het voor mensen, planten én dieren een fijne plek om te zijn. Herenboeren runnen met elkaar een bedrijf. Hun boer zorgt voor voldoende duurzaam en kwalitatief goed voedsel en krijgt daarvoor een prima salaris. Zo maken de Herenboeren werk van een eerlijk, door mensen gedragen en bovenal toekomstbestendig voedselsysteem. In de omgeving van Apeldoorn vind je 2 Herenboerderijen (Zie links hieronder)

Zelf oogsten

Wil je graag gezonde, lokaal geproduceerde voeding voor een betaalbare prijs? Maakt het versaanbod in de supermarkt je niet blij? Heb je altijd gedroomd van een moestuin, maar heb je geen groene vingers of te weinig tijd? En wil je wel genieten van zelf oogsten en plukken? Dan is de zelfoogsttuin misschien ook iets voor jou!
Naast kruiden en bloemen kun je in een zelfoogsttuin de meest verse groenten zelf oogsten. De boer zorgt voor het land, maar het zijn ook een beetje jouw groenten. Zodra ze oogstrijp zijn krijg je een bericht en kun je je eigen worteltjes, kolen of pompoenen uitzoeken.

Hoe het werkt:

De meeste zelfoogsttuinen werken op basis van een (jaarlijks) lidmaatschap of abonnement in ruil voor een deel van de oogst.
De tuinder laat via infoborden, vlaggen en social media weten wat er die week geoogst mag worden.
Wekelijks kun je langs komen voor verschillende groenten, een bosje kruiden en een bakje fruit.
Het oogstseizoen duurt ongeveer van mei tot oktober-november.

De vele voordelen van zelf oogsten:

Vers, gezond en lekker: je weet wat je eet en wat er met dat voedsel gebeurt voordat het op jouw bord belandt. Je leert welke groenten wanneer groeien en hoeveel tijd, aandacht en energie hierin gaat zitten.
Korte voedselketen: je vermindert aanzienlijk het aantal voedselkilometers; wat je plukt kan minuten later al op je bord liggen. Je groenten gaan ook langer mee dan groenten uit de supermarkt.
Sociaal gebeuren: je ervaart hoe leuk het is om zelf te oogsten op een fijne plek, om even te ontspannen in de buitenlucht. Je hebt direct contact met de boer(in), vrijwilligers en zelfoogsters; die waarschijnlijk graag pluktips en recepten met je delen.
Beter voor het milieu: je draagt bij aan een betere aarde. Veel zelfoogsttuinen zijn biologisch of biodynamisch, telen met respect voor de natuur en verrijken de bodem en biodiversiteit. Dit wordt ook wel regeneratieve landbouw genoemd. Zelf oogsten voorkomt verpakkingsmateriaal en dus (plastic) afval.
Minder voedselverspilling: Je oogst wat je nodig hebt. Je leert je eten (nog meer) waarderen en het eten heeft een rijkere smaak.
Heerlijk is eerlijk: de boer krijgt een eerlijker loon. Risico’s en opbrengsten worden gedeeld met plukkers/oogsters die vooraf een abonnement afsluiten.

Rechtstreeks bij/van de boer

Natuurlijk kun je ook gewoon ervoor kiezen om losse producten te kopen bij boerderijwinkels in jouw buurt, zonder abonnement of lidmaatschap. In de links hieronder vind je een overzicht van streek boerderijen en ook landelijke organisaties.
Ontdek een grote lijst van boerderijwinkels in Nederland, met verse groenten, fruit, kruiden en lokale producten, allemaal binnen handbereik. (En steeds meer van deze winkels bieden bezorgservice).

Links

Groenten en Fruit: Denk vooral in korte keten!

Verpakkingsvrij en duurzaam je boodschappen doen? Appeltje-eitje met onze tips!

Groenten en Fruit: Denk vooral in korte keten!

Lokaal en biologisch eten met het seizoen mee is één van de meest duurzame stappen die je kunt zetten. En natuurlijk koop je je groenten & fruit zoveel mogelijk zonder verpakking.
Een tijd geleden deelde Tiphaine deze anekdote op onze socials:
“Vroeger, toen ik nog niet zo zeer bezig was met een duurzame leefstijl, kocht ik zoete aardappelen wanneer ik er zin in had, uit de supermarkt, per vliegtuig uit Zuid-Amerika gevlogen en vol pesticiden bespoten.”
-> De eerste kleine duurzame stap was om een biologische variant te kopen.
-> De volgende stap was om de biologische zoete aardappelen alleen te kopen wanneer ze in Nederland werden geteeld.
-> Tegenwoordig kweekt ze ze zelf in de moestuin. Lokaal, biologisch en in het seizoen. (H)Eerlijk. 👌🌍💚”

Kleine stapjes – Grote (positieve) impact

Zomaar een voorbeeld van kleine stapjes die je kunt zetten voor een klimaatbewuster bestaan: anders eten en anders je groenten en fruit kopen of zelf je groenten en fruit telen. Natuurlijk, niet iedereen heeft een eigen tuin of groot balkon, maar je kunt bijvoorbeeld ook denken om je aan te sluiten bij een moestuinvereniging (‘eigen’ tuin) of bij een moestuin buurtinitiatief (vrijwilligerswerk). In de gemeente Apeldoorn zijn er diverse moestuin verenigingen en initiatieven te vinden (zie voor meer informatie: Lokale duurzame initiatieven).

Vers van het land

Heb je geen groene vingers, geen tijd/zin om te tuinieren en/of koop je liever je groenten en fruit vers van het land? Kies dan liever voor seizoensgebonden producten die duurzaam, biologisch en/of lokaal zijn geteeld. Let op de bordjes met het land van oorsprong bij de natuurwinkel en in de supermarkt, of ga naar de (biologische) markt, of koop/bestel je groenten bij een lokale boerderij of coöperatie (zie voor meer informatie: Lokale duurzame initiatieven).

Fork Ranger

Soms kan het best ingewikkeld zijn om goed geïnformeerd de juiste keuze te maken qua voeding. Gelukkig zijn er mensen die heel veel tijd stoppen in onderzoek en dat in een handige (gratis) app zetten, zoals de app ‘Fork Ranger‘. Deze app helpt je om het zo makkelijk mogelijk te maken om klimaatvriendelijk te eten. Ze gebruiken data en storytelling om te laten zien welke keuzes het meeste uitmaken en ontwikkelen makkelijke recepten om kennis in praktijk te brengen.

Too Good To Go & geredde groenten & fruit

Het beste kies je dus voor lokale producten uit de volle grond (of uit het land, of uit de EU). Als consument heb je invloed op het aanbod. Niet voor niets wordt er gezegd dat je elke dag met je portemonnee stemt op de wereld die je graag wilt hebben: hoe minder van bepaalde producten (bij voorbeeld uit verre landen) worden verkocht, hoe minder besteld wordt door de winkelier. Het is in niemands belang om producten uit ver te laten komen als ze toch worden verspild.
Dit gezegd hebbende, groenten en fruit staan op de top 3 van het meeste verspilde soort voedsel in Nederland. Door groenten en fruit uit de kortingbak “Tegen voedselverspilling”, via een TooGoodToGo aanbieding, of bijvoorbeeld door je aan te melden als ‘soldaat’ van de No Waste Army kun je groenten en fruit redden die anders worden verspild.

Groente en fruit netten & zakjes

De meeste groenten en fruit kun je op de markt en zelf in sommige supermarkten en natuurwinkels gewoon los in een mand (en op de band bij de kassa) doen. Als je liever de groenten en fruit inpakt, kun je ervoor kiezen om herbruikbaar/wasbaar zakjes en netjes te gebruiken. Hiermee vermijd je veel verpakkingsafval.
Herbruikbare zakjes en netjes, zijn (zeer) stevig maar licht in gewicht, verkrijgbaar in allerlei kleuren, vormen en maten, ook in verschillende materialen: (bio)katoen, nylon.
Wasbaar op 30 °C in de wasmachine, doe ze liever niet in de droger want ze kunnen krimpen.
Als je een beetje handig bent met een naaimachine, kun je ze ook zelf maken, van oude lakens bijvoorbeeld. Zorg er alleen voor dat je een niet al te zwaar materiaal gebruikt want in sommige winkels (en supermarkten) kun je niet de weegschaal resetten (“tarreren“), en betaal je dus het gewicht van het zakje zelf mee met de inhoud.
Bonus Tips voor je eigen verpakking:

  • Kies liever voor een plasticvrij variant, want nylon zakjes laten microplastics los tijdens gebruik en tijdens het wassen.
  • Doe fruit en groenten die wat zachter zijn en snel kunnen beschadigen, in een bakje (kunststof/RVS) – maar let op dat je het gewicht van het bakje niet meeweegt. Dus weeg eerst de groente of het fruit los om de prijs te bepalen en stop het daarna in je bakje.

Zero Waste Wandeltour

Is winkelen met je eigen verpakkingen nieuw voor je en weet je niet zo goed wat daarin mogelijk is, of voel je nog een drempel om dat te gaan doen? We nemen je dan graag eens mee op “zero waste wandeltour”. Tijdens de tour laten onze lokale Zero Waste helden zien waar je terecht kan met je eigen verpakkingen en hoe makkelijk en gewoon dat is. Deze wandeltours worden een paar keer per jaar georganiseerd en zien er zo uit: https://www.youtube.com/watch?v=OrOai3UmDvc
Abonneer je op onze maandelijkse nieuwsbrief, houd de agenda in gaten of stuur ons een mailtje als je een zero waste wandeltour in Apeldoorn wilt volgen.

Eigen verpakking welkom

Over het algemeen mag je losse producten kopen met je eigen verpakking, het kan soms gebeuren dat een winkelier het zelf niet fijn vindt omdat hij/zij het niet hygiënisch vindt. Je kunt het altijd aan de winkelier vragen, of letten of je een sticker op de winkelruit of marktkraam ziet.
Om de drempel te verlagen voor klant EN winkelier, heeft Zero Waste Nederland namelijk een sticker ontworpen met daarop te tekst “Neem gerust je eigen verpakking mee”. Bij veel winkels en marktkramen in heel Nederland wordt zo duidelijk aangegeven via deze raamsticker dat de winkelier het heel normaal vindt als je je eigen verpakkingen meeneemt.
In Apeldoorn hebben we deze winkels in kaart gebrachthttps://tinyurl.com/4vs85vsw
Wil je als winkelier of marktkraamhouder binnen de gemeente Apeldoorn zo’n sticker op je winkelraam of marktkraam opplakken? Stichting Zero Waste Apeldoorn heeft een aantal stickers op voorraad, je kunt een sticker via de mail aanvragen: info@zerowasteapeldoorn.nl.