Natuurlijk moet je plukken boven kniehoogte en de bovenste bladeren zijn vaak het lekkerste 😋 Wist je dat je het op alleen brandnetel & water wel 3 maanden kunt volhouden? Zoveel goede ‘stofjes’ zitten er in.
Wat voor eetbare bloemen en planten vissen we uit de berm:
Paardenbloem
Amerikaanse vogelkers
‘Tussendoorsnackje’ Koolzaad
Hondsdraf
Sintjanskruid
Kamille
Duizendblad
Brandnetel
Zevenblad voor de pesto
We sluiten de wandelroute af met pesto van:
Vers geplukte zevenblad
Oude kaas
Olie
Cashewnoten
Je kan ook óveral pesto van maken 😝 En lekker dat het was!
Het is echter droog en er zijn weinig paddenstoelen. Toch heeft Reinier er een aantal gespot en leert ons met een handige Zwamwijzer hoe we ze kunnen determineren.
Kijk waar & wanneer de paddenstoel groeit.
Gebruik je zintuigen, wat zie, ruik en voel je? (proeven wacht ik nog even mee 😝)
Ontdek wat voor soort paddenstoel het is: afbreker, parasiet of vriendje van de bomen?
We spotten: 🍄 Een Geweizwammetje 🍄 Een Tonderzwam, in de volksmond ook wel Tondelzwam genoemd, omdat hij werd gebruikt als tondel voor het maken van vuur 🍄 Een Berkenzwam, die zwakke bomen opruimt en zo het bos gezond houdt 🍄 Een Turkey tail (die naam!) 🍄 Natuurlijk een Elfenbankje 🍄 De Houtskoolzwam 🍄 En tenslotte de Oesterzwam
Wat een heerlijke boswandeling. Na afloop kregen we nog een kopje Tonderzwam-thee 😋
Nu is het wachten op de voorspelde regen. Dan schieten de 🍄🍄🍄 weer uit de grond.
Wil je weten of het een goed moment is om paddenstoelen te spotten? Bekijk het paddenstoelenweerbericht op de website van de Paddenstoelenman of ga een keer met hem op pad. Absoluut een aanrader. Zoveel passie & enthousiasme. Dik genieten, elke keer weer.
Wat fijn dat Stichting Zero Waste Apeldoorn deze wandeltocht hebben mogelijk gemaakt 💚 Het was weer een paddenstoelenfeestje 🍄🥳
Bekijk hieronder het fotoalbum en een kort sfeerimpressie filmpje
Wist je dat er in Nederland meer dan 2400 vlindersoorten voorkomen, waarvan maar liefst circa 2350 nachtvlinders? Ter vergelijking: er zijn nog maar 53 soorten dagvlinders in ons land – dus nachtvlinders zijn veruit in de meerderheid! Het verschil tussen dag- en nachtvlinders lijkt eenvoudig: dagvlinders vliegen overdag, nachtvlinders ’s nachts. Maar dat klopt niet helemaal… Er zijn namelijk ook dagactieve nachtvlinders – nachtvlinders die overdag actief zijn!
Nuttige insecten
Nachtvlinders spelen een belangrijke rol in de natuur. Ze zijn een voedselbron voor vogels, vleermuizen en andere geleedpotigen, maar ook als rups dragen ze bij door planten te eten. Volwassen nachtvlinders kunnen daarnaast bloemen bestuiven: tijdens hun zoektocht naar nectar nemen ze stuifmeel mee van bloem naar bloem.
Vleermuizen
De avond was perfect: windstil, helder en niet te warm. Terwijl wij met gezonde spanning uitkeken naar de nachtvlinders op het wit gespannen doek, hadden de vleermuizen een feestmaal in de lucht. Ze vlogen af en aan en we vingen hun geluid op via een vleermuisdetector die ultrasone geluiden omzet naar hoorbare tonen. We identificeerde o.a. de ‘laatvlieger’, een soort dieseltje qua geluid, hij had een hele trage ‘tuktuk’…
Meikevers
Daarnaast werden we belaagd door meikevers. De mannetjes, die te herkennen zijn aan de ‘borstels’, waren naarstig op zoek naar vrouwtjes. In mei kruipen ze uit de grond, waar ze maar liefst 3 tot 4 jaar hebben gezeten. Dus die ongecontroleerde bewegingen snap ik wel 😝
Nachtvlinders
We moesten een beetje geduld hebben… maar we zagen natuurlijk ook nachtvlinders. Niet zoveel als de mannen van de organisatie hadden gehoopt, maar de aanwezige dames waren onder de indruk van de vele nachtvlinders die zich wèl lieten zien 🦋🦋🦋
We zagen o.a. – een Veelvrat (die we eerst dachten dat het een Blauwe weeskind was. Die namen!) – een kortsprietsprinkhaan (fijne tongbreker en mooi scrabblewoord 🤪) – een grasmot – een Schijn-sparspanner – een grote dikke Veelvraat die spontaan eitjes begon te leggen – een Geel Beertje – een Appeltak
Wat een kennis, enthousiasme en unieke plek. In één woord WOW! Echt een hele bijzondere belevenis en avond. Zet mij maar op de lijst voor de volgende vlinderavond 💙🦋
Bekijk hieronder het fotoalbum en een kort sfeerimpressie filmpje
Maai Minder – Laat je tuin zoemen van leven! 🌼🐝🌿🦋🤗
Wist je dat…
🌱 …een niet gemaaid gazon t.o.v. gemaaid gazon tot wel 10x meer bijen aantrekt!
🍀 …tuinen in Nederland een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan de biodiversiteit door de juiste planten te zaaien of te planten!
🌻 …de paardenbloem voedsel biedt aan 27 soorten solitaire bijen. Er is zelfs een Paardenbloembij!
🌷 …ook cultuurplanten in tuinen een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan biodiversiteit.
💚 …No Mow May in het Verenigd Koninkrijk begon, daarna volgde België en nu zijn de Nederlandse grasmatten aan de beurt om in bloei te zetten.
🌍 …alle gazons in Nederland gelijk staan aan 11.000 voetbalvelden. Als we die niet maaien, dan creëren we samen een gigantisch bijenbuffet!
🐝 Bijen eten geen gras, ze willen bloemen! Hoe meer bloemen, hoe meer nectar en hoe meer blije bijen en insecten.
En daar is een groot tekort aan! Daarom zetten veel mensen, gemeenten en provincies Nederland in bloei door minder te maaien.
Tover je gazon om tot een bijenparadijs!
Zet grasvelden en gazons in bloei voor de bijen. Maai Minder (voorheen “Maai Mei Niet“) wil saaie grasmatten omtoveren tot bijenoases vol bloemen. Ook jouw gazon kan meedoen, want wist je dat er meer planten in je gazon zitten dan gras alleen? Die komen tot bloei zodra je een (gedeelte van) je gazon in bloei laat komen. Daar profiteren bijen en vlinders van. Dus doe mee, laat je grasmaaier staan en creëer een gedekte tafel voor deze vrolijke zoemers!
Zie ook onze Tips en ideeën hoe je je tuin & buurt groener kunt maken: 👉 Filter op “Tuin & Natuur“.
Ook de provincies, gemeenten, waterschappen en openbaar groenbeheerders spelen een belangrijke rol bij het verhogen van de biodiversiteit, via bermen en groenstroken in de openbare ruimte die zich over vele duizenden kilometers uitstrekken: circa 140.000 km bij wegen, 17.500 km bij dijken en ong. 3000 km bij spoor. Dat biedt mooie kansen!
Hoe zit dat in ons groene dorp?
In Apeldoorn…
… werkt de gemeente met een planning voor het maaien van het openbaar groen; op de ene plek wordt er meer gemaaid dan op de andere plek.
… blijft de gras iets langer: zo hebben de lage bloemen zoals madeliefjes meer kans om te bloeien. Ook goed om hierdoor het uitdrogen van de bodem beter tegen te kunnen gaan.
… wordt er niet meer tot aan de boomstam gemaaid: om schade aan de boomstam en verdichting van de bodem te voorkomen. De natuurlijke begroeiing onder de boom is ook goed voor de biodiversiteit.
… worden bloem- en kruidenrijke velden minder gemaaid om andere soorten de kans te geven om te groeien. Waar nodig wordt extra inheems zaad ingezaaid dat het jaar ervoor door de gemeente geoogst is. Met wel 120 verschillende soorten wilde bloemen, is het bloemrijke Apeldoorn geliefd door bijen, vlinders en andere insecten. Ook de vogels genieten daardoor van een feestmaal tussen de bloemen.
… uitgebloeide stukken blijven gedeeltelijk staan, zo zorgen de zaden op natuurlijke wijze dat de velden het jaar erop weer mooi zijn. Daarnaast zijn de zaden voedsel voor vogels. En in de winter zijn deze bloem- en kruidenrijke plekken belangrijk voor het overwinteren van verschillende vogels, insecten en andere dieren.
Door anders te maaien zorgt de gemeente dat vogels, insecten en andere dieren plek hebben om te schuilen, verplaatsen, zich voort te planten en voedsel te verzamelen. Dat is goed voor de natuur, insecten en uiteindelijk ook voor de mens.
Weet jij wat beewashing is? Het lijkt op greenwashing – bedrijven die zich groener voordoen dan ze zijn – maar dan speciaal gericht op bijen.
Veel mensen willen graag iets goeds doen voor de bijtjes. Logisch, want die zoemende beestjes zijn van levensbelang voor onze biodiversiteit en voedselvoorziening. Maar helaas spelen sommige bedrijven hier handig op in, en niet altijd met de beste bedoelingen…
🚨 De feiten:
Met de honingbij gaat het redelijk goed in Nederland – mede doordat imkers goed voor hun bijenvolken zorgen. Maar dat is slechts één soort. Van de 350 wilde bijensoorten in ons land staan er meer dan de helft op de Rode Lijst, of zijn zelfs al verdwenen 😔
Dat is een probleem, want wilde bijen zijn cruciaal voor de bestuiving van heel veel planten. Ze zijn vaak zelfs efficiënter dan honingbijen, en hebben een andere rol in het ecosysteem.
De voornaamste oorzaak van hun achteruitgang? – Te weinig voedsel (wilde bloemen) – Te weinig nestelplekken – En: bestrijdingsmiddelen
🧐 Wat is beewashing precies?
Beewashing is wanneer bedrijven de bij promoten als uithangbord van duurzaamheid, terwijl hun producten of acties bij nader inzien nutteloos of zelfs schadelijk zijn voor wilde bijen.
Voorbeelden: – Tuincentra die zakjes “bijenbloemen” verkopen met uitheemse of steriele planten (zonder nectar of stuifmeel). – Bloembollen van ver weg, bespoten met pesticiden die bijen kunnen vergiftigen. – Goedbedoelde maar waardeloze insectenhotels, die slecht ontworpen zijn en nooit bewoond worden (of zelfs ziektes verspreiden). – Akkerranden vol bloemen naast akkers die wél intensief bespoten worden. – Marketingcampagnes vol bijenplaatjes en “save the bees” slogans, zonder échte impact.
✅ Wat kun jij dan wél doen?
De échte oplossing zit ‘m vaak niet in méér doen, maar juist in minder doen. Klinkt gek? Kijk maar:
🌿 Laat “rommel” liggen in je tuin: afgestorven planten, holle stengels, blaadjes, dode boomstammen – perfect voor nestelende bijen. 🚫 Gebruik geen gif tegen luizen, slakken of mieren. Dat is funest voor bijen (en voor het bodemleven). 🌼 Zaai biologische, inheemse bloemen, zoals knoopkruid, gele honingklaver of wilde margriet. Denk aan verspreide bloei over het jaar (dus ook late bloeiers in de herfst!). ✂️ Maai minder vaak en gefaseerd, zodat er altijd wat bloeit. 🔍 Koop alleen bloemen en planten zonder pesticiden en met herkomst uit Nederland. 🐝 Check insectenhotels kritisch: goede hotels hebben verschillende buisjes van de juiste diameter (3-9 mm), een droge plek uit de wind, en zijn gemaakt van natuurlijk, ongeverfd materiaal. Of bouw er zelf eentje!
Sinds eind 2019 ben ik de trotse huurder van een moestuintje van 70m2 groot bij de Volkstuinvereniging Hof van Zuid. “Moestuintje” is misschien niet de meest geschikte naam voor deze experimentele en eigenzinnige lap grond vol bloemen, onkruid en hier en daar een verdwaalde groente (die laatste vooral dankzij mijn tijdelijke mede-tuinier Nicole). Hoewel ik blij word van een handvol radijsjes, een paar courgettes, een emmer aardbeien of een zak vol aardappels en boontjes voor het avondeten, is mijn hoofddoel vooral om te ontspannen, te experimenteren met permacultuur en compost, en te genieten van de tuinvriendjes: vogels, libellen, bijen en vlinders. En natuurlijk lekker met de blote handen in de aarde wroeten!
Bekend gezicht
Op een avond liep ik langs een andere tuin en tot mijn verbazing zag ik daar een collega! Grappig toch? Al die jaren hadden we elkaar daar nog nooit gezien, terwijl hij er al langer zit en ik altijd langs zijn tuin moet lopen. “Wil je mijn tuintje zien?” vroeg hij. Ja, dat wilde ik zeker! Altijd leuk om inspiratie op te doen bij mede-tuinders! “Oh, wat cool, je hebt een vijver!” merkte ik op. Ik ben gek op watersalamanders, kikkers en padden! (Levend, hè! Niet op mijn bord. Zo Frans ben ik nou ook weer niet.)
‘You showed me yours, I’ll show you mine’ 😄
“Wil je mijn tuintje ook zien?” vroeg ik. Natuurlijk wilde mijn collega dat. “Ah, en jíj hebt geen vijver!” merkte hij op. Nee, dat klopt. Waarom eigenlijk niet? dacht ik ineens. 🤔 Het zou mooi passen in dat hoekje vol onkruid, waar ik toch niks mee doe omdat de lage vlinderstruik (die te mooi en leuk is om het weg te doen) mij in de weg staat.
Impuls
De volgende middag dat ik naar de moestuin ging, had ik alle intenties om een bedje onkruidvrij te maken om – eindelijk – boerenkool te zaaien voor de winter. Maar daar kwam niks van terecht! Ik had net een voet in de tuin gezet toen ik spontaan besloot om het saaie onkruidveld om te toveren tot een leuk vijvertje! Hup! Ik ging er meteen mee aan de slag. Enkele uren later was mijn droomvijvertje al een feit.
Zo gezegd, zo gedaan
Wát? Kan dat zomaar?! Oh, ja hoor. Een eenvoudig vijvertje aanleggen is niet meer dan een gat graven, het bekleden met vijverfolie, en het volgooien met (grond)water. Enkele zuurstofplantjes erbij. Et voilà. De kikkers, padden en watersalamanders komen vanzelf. Net als de begroeiing rondom de vijver, die voor schaduw en schuilplekken zorgt. En je krijgt er zoveel voordelen en plezier van. 🐸🦋🦎💦
Op zaterdag 15 juni 2024, de tweede dag van de Zero Waste Zomer Week in Apeldoorn, stonden diverse inspirerende activiteiten op het programma. Deze dag, gericht op natuurbehoud en natuurbeheer, benadrukte wat de natuur ons te bieden heeft – van voedsel tot biodiversiteit – en waarom het belangrijk is om dit te waarderen en te beschermen.
Wat dat met ‘zero waste’ te maken heeft? Eigenlijk alles. Want bij een zero waste leefstijl probeer je binnen de draagkracht van de aarde te leven. Daar hoort goed zorgen voor je natuurlijke omgeving bij. Hoe meer we begrijpen dat een gezonde natuur in balans ons alles geeft om te kunnen leven, hoe beter we snappen dat we daar zorgvuldig mee om moeten gaan. Bij verschillende activiteiten werden de deelnemers aangemoedigd om de natuur met al hun zintuigen te ervaren en te genieten. Hieronder volgt een overzicht van de evenementen die plaatsvonden.
Maandelijkse Plandeldag
De dag begon met de “Maandelijkse Plandeldag”, een initiatief waarbij 60 ZAPpers (zwerfafvalpakkers) zich verspreidden over 12 locaties in Apeldoorn om de stad schoon te houden van zwerfafval. Door samen te werken, dragen deze vrijwilligers bij aan het behoud van de schoonheid van onze groene stad.
Boscafé – Wandeling met Bosbeheerder Tim
Bij een volgeboekte boswandeling met Tim van Alen, bosbeheerder van Apeldoorn, kregen de deelnemers een kans om Natuurpark Berg & Bos te ontdekken. Tim deelde zijn uitgebreide kennis over het gemeentelijk bosbeheer, de geschiedenis en toekomst van het bos, en de diverse levensvormen die erin gekoesterd worden. Deze wandeling gaf een dieper inzicht in hoe belangrijk het is om onze bossen te beschermen en te waarderen.
Open Tuinendag bij Moestuin Havenpark
In de middag opende Moestuin Havenpark haar deuren voor het publiek tijdens de Open Tuinendag, samen met meer dan 10 andere particuliere tuinen in en rond Apeldoorn. De moestuin, vol biologische groenten, fruit, kruiden en bloemen, was op zijn hoogtepunt en liet een prachtige mix van geuren, kleuren, smaken en geluiden zien. Bezoekers konden deelnemen aan een workshop “Composteren in de praktijk”, een zaadjes- en plantenruilbeurs en een legpuzzelruilbeurs.
Paddenstoelenwandeling met Reinier de Paddenstoelenman & Wildplukwandeling met Sander Bosman
Ook volgeboekt in de middag: de paddenstoelenwandeling onder leiding van de bekende Apeldoornse Paddenstoelenman Reinier, met speciale gast Sander Bosman. Tijdens deze fascinerende tocht leerden de deelnemers over de belangrijke rol van paddenstoelen in het ecosysteem. Paddenstoelen zijn schimmels, variëren in tal van vormen en kleuren en zijn enorm belangrijk voor de afbraak van organisch materiaal. Paddenstoelen zorgen daarmee voor voedingsstoffen voor andere planten en dieren.
Reinier en Sander benadrukten ook de symbiotische relaties tussen paddenstoelen en bomen. Deze schimmels versterken de wortels van bomen en helpen bij de opname van water en mineralen, wat belangrijk is voor de gezondheid van het bos. Ook bespraken ze de eetbaarheid van sommige soorten, zoals champignons en truffels, en waarschuwden voor de gevaren van giftige soorten.
Eén van de hoogtepunten van de wandeling was het vinden van de zeldzame dennenvoetzwam, die nu een speciale plek krijgt in de privécollectie van de Paddenstoelenman. De samenwerking tussen Reinier en Sander maakte de ervaring nog rijker en boeiender voor de deelnemers.
Direct na de paddenstoelenwandeling vervolgde Sander Bosman met een wildplukwandeling in het bos bij Randerode, met speciale gast Reinier de Paddenstoelenman! Tijdens deze wandeling leerden de deelnemers over de eetbare planten die vaak over het hoofd worden gezien. Sander deelde zijn kennis over waar deze planten te vinden zijn, hoe ze te herkennen, en wat voor heerlijke gerechten ermee bereid kunnen worden.
De deelnemers ontdekten onder begeleiding van deze deskundigen die hun kennis en passie deelden dat het bos een schatkamer van verborgen lekkernijen is, van eetbare bladeren en bloemen tot bessen en noten. Door het bos letterlijk te proeven, kregen ze een nieuwe waardering voor de rijkdom die de natuur biedt.
Filmdocumentaire: I Am the River, The River Is Me
De dag werd afgesloten met in de avond de documentaire “I Am the River, The River Is Me” in Gigant Filmtheater. Deze film, die gedurende de hele Zero Waste Zomer Week werd vertoond, volgt een kanotocht over de Whanganui-rivier in Nieuw-Zeeland, geleid door de Māori-stamleider Ned Tapa. De Whanganui-rivier is de eerste rivier die rechten heeft in de Nieuw-Zeelandse wet. De documentaire zet je aan het denken over de rechten van rivieren en natuurgebieden, en geeft een nieuwe kijk op omgaan met de natuur.
Uitnodiging tot Herontdekking van de Natuur
De activiteiten van deze dag benadrukten de veelzijdigheid en schoonheid van de natuur en liet op indrukwekkende wijze laten zien hoe belangrijk het is om de natuur te waarderen en te beschermen. Laten we de tijd nemen om te zien, proeven, ruiken en horen wat de natuur ons te bieden heeft en ons inzetten om haar voor toekomstige generaties te behouden.
https://zerowasteapeldoorn.nl/wp-content/uploads/2024/06/Zaterdag-15-juni.jpg321845Zero Waste Apeldoornhttps://zerowasteapeldoorn.nl/wp-content/uploads/2024/01/Tekengebied-33-kopie.svgZero Waste Apeldoorn2024-06-29 19:16:032024-07-04 17:37:53Fotoalbum: Zaterdag 15 juni – Herontdek de natuur!
Er wordt jaarrond aan de groei en bloei van de moestuin gewerkt, door vrijwilligers van Groei & Bloei, (buurt)bewoners, cliënten van Omnizorg, mensen die door Stimenz begeleid worden, en soms mensen van het AZC. Iedereen wordt liefdevol in de groep opgenomen en mag zijn wie die wil zijn. Kom gewoon eens een keertje een kijkje nemen. Niets moet en van alles mag. Je bent van harte welkom.
In de zomer is de tuin op zijn hoogtepunt. Een weelderige mix van groenten, bloemen, kruiden, fruit, vogels, insecten en mensen. Een vrolijke mix van geuren, kleuren, smaken en klanken. Een soort tuinsymfonie. Een lust voor het oog, de neus, het oor en de mond. Er wordt volop geoogst door de vrijwilligers en de chef-kok van het aangrenzende restaurant Heerlijk Lokaal. Kom kijken!
Maak kennis met Tim, bosbeheerder in natuurpark Berg & Bos.
Dit jaar en komende jaren ga je veranderingen zien in het bos. Zo worden hekjes geplaatst om jonge bomen, zodat dieren ze niet opeten. Ook worden verspreid door het bos naaldbomen weggehaald, die plaats maken voor verschillende soorten loofbomen. Hiermee is het bos beter beschermd tegen bosbrand en komen er meer dier- en plantensoorten voor. Dit zijn enkele voorbeelden van de maatregelen die nodig zijn om ook in de toekomst een mooi en gezond bos te hebben, waar het fijn recreëren is en verschillende planten en dieren aanwezig zijn.
