Mysterie & Mycelium

Blog: Door Eefje

Eefje, heb jij dit misschien besteld?

Ik zat nietsvermoedend aan mijn bureau toen deze vraag mij werd gesteld door een collega. Ze wees naar de twee dozen op het bureau bij de afdeling Marketing vol met tassen met de opdruk ‘I am a beautiful bag of compost’. Op mijn werk bij Accres weten ze mij al goed te vinden als er iets raakt aan duurzaamheid 😉
Maar ze waren niet door mij besteld. En dus blijkbaar ook niet door de afdeling Marketing waaraan de dozen wel geadresseerd waren. Een mysterie…

Bepaalde waarde(n)

Een telefoontje naar de leverancier van de tassen gaf al iets meer duidelijkheid: deze levering was per ongeluk naar het verkeerde adres gestuurd. De logische vraag van mijn collega was vervolgens of ze het kon terugsturen. Op die manier kon de leverancier de bestelling alsnog naar het juiste adres sturen. Iedereen blij dan, toch? Het antwoord was zowel treurig als tekenend: “Gooi maar weg, het is voor ons te duur om het te vervoeren. Bovendien heeft de klant al een nieuwe levering ontvangen.”
In één zin werd duidelijk welke waarde de tassen hadden voor de leverancier, en misschien ook welke waarden het bedrijf zelf heeft?
En helaas hadden de tassen voor ons bedrijf ook niet echt een meerwaarde om te houden.

Van compost naar schimmel

We keken nog eens goed naar de katoenen tassen, met Oeko-Tex keurmerk. Er stond met grote letters ‘www.loop-biotech.com‘ op. Een volgende aanwijzing!
Als de leverancier ze niet door wilde sturen, konden we dat misschien zelf doen.
Mijn inschatting was namelijk dat die organisatie een bewuste keuze had gemaakt om Oeko-Tex gecertificeerde tassen te bestellen en er met een reden de tekst over compost op had gezet. Die zou het vast net als wij zonde vinden als de tassen niet voor hun doel gebruikt werden.
Tot mijn verrassing belandde ik op een website over uitvaartproducten gemaakt van mycelium (de wortels van paddenstoelen). Lonneke en Bob en hun team willen de wereld – net als wij bij Zero Waste Apeldoorn – gezond achterlaten. Vrij letterlijk zelfs: door o.a. een uitvaartkist te maken die de aarde voedt, in plaats van schaadt. Wat een prachtige missie, waar mijn groene Zero Waste hart een blij sprongetje van maakte! Ik hoop nog lang bij leven positieve impact te maken, maar weet nu alvast hoe ik dat ook aan het einde van mijn leven kan doen.
Ik mailde ze en ze waren inderdaad erg blij de verloren gewaande tassen over te nemen.

Eind goed, al goed?

Voordat ik de tassen op de post deed, was ik nog even benieuwd naar die bewering op de tas dat het van compost is gemaakt. Ik zag op het label dat het gemaakt was in China en er stond dus dat Oeko-Tex logo op. Er stond ook een QR-code bij die verwees naar de site van Oeko-Tex. Daar zag ik dat de tas wel vrij is van allerlei schadelijke stoffen en in klasse 1 zit; de strengste klasse voor wat betreft veiligheid. Maar gemaakt van compost? Dát maakte ik er niet uit op.
Is het dan niet waar? Dat zegt het label eigenlijk ook niet direct.
En als de tas dan niet van compost is gemaakt, is het dan misleiding?

Aardse wijsheid

Opnieuw een berichtje naar Loop Biotech bracht het antwoord:
“We hebben inderdaad voor deze tas gekozen, omdat het de duurzaamste tas is die we konden vinden. De tekst op de tas verwijst niet naar het materiaal van de tas, maar naar ons product en onze missie. Met de Loop Living Cocoon (uitvaartkist van paddenstoelen) willen we verandering teweegbrengen in de uitvaartwereld. Traditionele uitvaartkisten zijn erg belastend voor de natuur en het milieu, en dat kan anders. Als we de natuur als voorbeeld nemen, zien we dat bijv. alle andere dieren na hun dood terugkeren naar de natuur en weer opgenomen worden in de cyclus van het leven. In essentie is het bos hun begraafplaats – zou dat ook niet voor ons zo moeten zijn?
Wij beschouwen onszelf na onze dood eigenlijk als afval. Terwijl: hoe mooi zou het zijn als we na onze dood terugkeren naar de natuur en wij en ons omhulsel (de paddenstoelen uitvaartkist) een voedingsbron voor nieuw leven kan vormen? Op deze manier zijn wij geen afval, maar compost! Vandaar de tekst op de tas met: I am a beautiful bag of compost.”

Aha! Wij zijn dus zélf die beautiful bag of compost. ‘Stof zijt gij, en tot stof zult gij wederkeren’ is een Bijbelse uitspraak die ik in mijn jeugd in deze tijd van het jaar vaak hoorde. En Loop Biotech brengt dat – letterlijk – heel aards in de praktijk. En die tas van 100% ongebleekt katoen kan gewoon mee naar het hiernamaals.

Amen!


Foto’s: Loop Biotech

Opslagruimtes: redder in nood of eindstation voor vergeten spullen?

Gastblog door Ina – Heppie Opgeruimd

Opslagruimtes: redder in nood of eindstation voor vergeten spullen?

Ze schieten als paddenstoelen uit de grond: opslagruimtes. Je ziet ze overal. Reclames die beloven dat je huis weer lucht krijgt als je “even” wat spullen elders stalt. En eerlijk is eerlijk: dat klinkt aantrekkelijk. Zeker als je zolder uitpuilt, de schuurdeur niet meer goed sluit en je in huis steeds over dat ene kampeerbed stapt dat je maar één keer per jaar gebruikt.

De gedachte is snel geboren: misschien moet ik gewoon een opslagruimte huren.
Opgelucht breng je dozen weg, de zolder is leeg… en voor je het weet staat er weer iets nieuws. Want ja, er is ruimte.

Dus wat is een opslagruimte eigenlijk?
Een redder in nood?
Of een eindstation voor spullen die we langzaam vergeten?

Hoe zijn we aan al die spullen gekomen?

Als je om je heen kijkt, is het eigenlijk niet zo gek. Tijdens corona zijn we massaal online gaan shoppen. Gemakkelijk, snel, en met één klik ligt er weer iets op de mat. En laten we eerlijk zijn: die buitenlandse webshops waar je voor een paar tientjes een hele winkelwagen vult, geven even een heerlijk gevoel. Totdat je het uitpakt en denkt: hmm… dit was het toch net niet.

​Tel daarbij op dat huizen steeds kleiner worden. Minder woonoppervlak, kleinere tuinen, kleinere schuren. Zolders die inmiddels slaapkamers zijn. En ondertussen hebben we wél zomer- én winterkleding, kerstspullen, kampeersets, ski’s, hobby’s van vroeger en meubels waar we “misschien ooit” nog iets mee doen.

We kopen sneller iets nieuws als we op het oude zijn uitgekeken. Trends veranderen, smaken ook. En voor we het weten, beheren we vooral spullen… in plaats van dat ze ons dienen.

Waarom kiezen mensen voor een opslagruimte?

Er zijn absoluut goede redenen om tijdelijk extra ruimte te huren. Bijvoorbeeld:

  • Verhuizen – je huis is verkocht, de nieuwe woning nog niet klaar
  • Verbouwen – stof, gips en chaos; je bank staat liever veilig
  • Seizoensspullen – ski’s, kerstbomen en kampeeruitrusting zijn fantastisch… maar niet het hele jaar
  • Klein wonen – fijn voor de hypotheek, minder fijn voor de winterbanden
  • Zakelijk gebruik – archieven, voorraad, materialen

In deze situaties kan een opslagruimte echt rust geven. Even ademruimte. Overzicht.

De voordelen (die zijn er zeker)

Je struikelt niet meer over spullen die je zelden gebruikt.
Alles staat droog, veilig en uit het zicht.
En tijdelijk huren kan nét het verschil maken tussen stress en overzicht.

Maar… (je voelt ’m al aankomen)

De valkuil

Een opslagruimte heeft één groot risico:
dat het een vergeet-mij-niet-hok wordt.

Want hoe vaak ga je écht langs om die dozen door te nemen? Hoe vaak mis je dat bijzettafeltje, dat servies van je oma of die stapel knutselwerkjes die je allemaal hebt bewaard toen je kinderen klein waren?*

Voor je het weet betaal je al jaren huur voor spullen die je eigenlijk niet mist. En dat is zonde. Van je geld, maar ook van je aandacht.

Even persoonlijk

Ik spreek uit ervaring.
Zelf had ik vier jaar lang een opslagruimte. Ik woonde tijdelijk in een huis van mijn werkgever en wist niet hoe mijn volgende woning eruit zou zien. Wel dat het voor drie jaar was. Is uiteindelijk vier jaar geworden omdat ik tijdelijk in een studio heb gewoond.
Alles opnieuw kopen zou me veel meer kosten dan de opslag. Dus dit was een bewuste, tijdelijke keuze.

En het werkte.
Het gaf rust, overzicht en later de ruimte om opnieuw te kiezen: wat wil ik écht meenemen?

Tijd om eerlijk te kijken

Sta eens stil bij wat er nu bij jou ligt opgeslagen.
Op zolder misschien een salontafel die er al vijf jaar staat. Wees eerlijk: ga je die nog in je woonkamer zetten?
Of dozen met tekeningen en knutselwerkjes van je kinderen.
Of het servies van je oma, dat je bewaart uit schuldgevoel.

Een confronterende, maar waardevolle vraag is:
als je er morgen niet meer zou zijn, wie gaat er dan door je spullen? En wat wil je liever niet dat ze tegenkomen?

Die vraag was voor mij een keerpunt. Het zette me aan het denken en liet me kritisch door mijn kasten gaan. Wat heeft voor mijn kinderen echt waarde en wat vooral voor mij?

Opslag of opruimen?

Het geld dat je maandelijks uitgeeft aan een externe zolder of schuur, kun je ook sparen. Voor een etentje. Een weekend weg. Of gewoon rust in je hoofd.

Ga daarom, vóórdat je een opslagruimte huurt, eerst eens door je spullen. Echt. Elk hoekje. Je zult verbaasd zijn hoeveel er weg kan zonder dat je iets mist.

Een boek dat dit onderwerp prachtig en luchtig raakt, is De edele Zweedse kunst van het opruimen van Margareta Magnusson. Geen zware kost, wel eyeopeners.

Tot slot

Het staat iedereen vrij om een opslagruimte te huren. Soms is het een slimme, tijdelijke oplossing.
Maar kijk er van alle kanten naar. Gebruik het bewust. En maak het geen parkeerplaats voor spullen die je eigenlijk al losgelaten hebt.

Want jouw huis verdient ruimte om in te leven.
Niet alleen om in op te slaan.

Ina – Heppie Opgeruimd

*Ook zonder het gebruik van een externe opslagruimte is het slim om deze vragen voor jezelf te beantwoorden.

Kerstpakket pret

Door Eefje

Het is een paar dagen voor Kerst. Als je in loondienst bent, is de kans groot dat je de kerstborrel van je werk al hebt gehad. Vaak gepaard met het in ontvangst nemen van je welverdiende kerstpakket van je werkgever.

Wel verdiend. Niet altijd precies wat je zelf zou kiezen…🫤
Maar dat kan anders! Voor echte Kerstpakket pret!

Járen geleden zat ik in de activiteitencommissie van mijn werk. En Kerst was zo ongeveer de kers op de taart van alles wat we in een jaar organiseerden om collega’s samen te laten komen voor ontspanning en plezier, buiten het normale werk om. Maar oh oh oh, wat was het ook stressvol om voor ruim 200 mensen te bedenken welk kerstpakket er gekozen moest worden uit de honderden opties die relatiegeschenk-bedrijven ons aanboden! Ik kan me nog een jaar heugen waarin we kozen voor iets anders dan een doos vol etenswaren en het zoveelste tapas-schoteltje. Dus werd het een sporttas, een MP3-speler, een fleecedeken en een op maat gemaakt spel. Blijkbaar van dubieuze kwaliteit. Ik kan me namelijk ook nog levendig herinneren dat die MP3-speler bij heel veel collega’s binnen een week doorbrandde, of een virus had. En dat de tas na een paar keer gebruik al scheurtjes in de stof kreeg en pulverde. En het spel lag binnen de kortste keren in de plaatselijke kringloopwinkel, of werd aangeboden op Marktplaats. Zelf heb ik alleen die fleecedeken nog. Oeps!

Ik geloof dat het het laatste jaar was dat we een dergelijke ‘one-size-fits-all’ doos als kerstpakket gaven. Want dat bleek zelden voor ‘all’ te ‘fitten’. We kregen altijd commentaar op de inhoud, en terecht. Omdat het toch gek is dat je een beloning krijgt waar je niet blij van wordt of op zit te wachten.

Logische keuze

Wij vieren onze kerstborrels altijd op één van onze eigen locaties, met ruimte voor entertainment, eten en drinken en het uitgeven van de kerstpakketten. En ik weet niet meer wie de credits verdient, maar iemand had bedacht dat in die ruimte ook gewoon een paar lokale ondernemers met hun waar konden staan. En dat het geld dat normaal door de werkgever werd overgemaakt naar de kerstpakkettenleverancier, ook rechtstreeks naar de medewerker kon, die met waardebonnetjes een eigen kerstpakket bij elkaar kon shoppen tijdens de borrel. Wát een gouden idee! En wat een logische keuze. Want iedereen gaat met gewenste spullen naar huis. Dat voorkomt teleurstellingen én afval. Win-win!

Impactvolle keuze

Het enthousiasme voor deze vorm is nog altijd even groot bij alle collega’s. En het mooie is dat we inmiddels elk jaar een hele leuke mix van lokale ondernemers uitnodigen, zodat er voor ieder wat wils te kiezen is. Steeds vaker ook impact ondernemers. Daarnaast wordt elk jaar een ander goed doel gekozen, zodat collega’s daar (restant) waardebonnen aan kunnen doneren.
Dit jaar was er wel een heel bijzondere kraam bij, met items met driedubbele impact. In aanloop naar de kerstmarkt hebben we oude reclame spandoeken en banners naar Stichting Da Capo gebracht. Daar hebben migrantenvrouwen in het naaiatelier er prachtige (toilet)tassen van gemaakt. Wij bespaarden afval. Da Capo kon er vrouwen nieuwe vaardigheden mee aanleren (naast Nederlands leren tijdens het proces). En medewerkers die dat leuk vinden, hebben een unieke én herkenbare herbruikbare tas, met soms wel een héél persoonlijk* tintje😉

Tip deze keuze!

Het verbaast me vaak als ik andere mensen hoor vertellen dat ze nog steeds van hun werkgever een standaard kerstpakket ontvangen, of een cadeau kaart van een landelijke webwinkel. Want het is – weet ik – helemaal niet zo moeilijk om een kerstmarkt te organiseren. En tegenwoordig zijn er ook evenementlocaties die deze vorm van borrelen + kerstpakket shoppen aanbieden. Geschikt voor bedrijven die geen ruimte of tijd hebben om het zelf te regelen. Bij Zero Waste Apeldoorn zijn we enthousiast over deze vorm van het kerstpakket. We denken graag met bedrijven en ondernemers mee om te zorgen dat werknemers bij lokale impactondernemers iets kunnen kiezen waar ze echt blij van worden.

*Ik bleek zelf op één van de tassen te staan, samen met mijn kinderen. Hoe leuk is dat?! Persoonlijker én waardevoller wordt het niet. Dat ik met mijn aankoop Stichting Da Capo ondersteun in hun missie om positieve impact te maken, geeft mij een extra kerstgevoel.

KleertjesCafé Apeldoorn

Door Yvonne

KleertjesCafé Apeldoorn

In oktober vond alweer de laatste kledingruil van het jaar plaats, nog mooi voor de drukke sint en kerstperiode vonden kilo’s kinderkleding, foute kersttruien en alvast wat koningsdagkleding weer een nieuwe eigenaar via KleertjesCafé.

Ontstaan KleertjesCafé

Ouders weten er alles van, kinderen groeien snel uit hun kleding. Voor een groeiende groep ouders voelt het wat dubbel om veel nieuwe kleding aan te schaffen die maar een korte periode wordt gebruikt. De hoeveelheid grondstoffen die er voor nodig is om kleding te maken, de arbeidsomstandigheden waarin kleding wordt gemaakt en de reis over de wereld die het aflegt voordat het bij je thuis is. Door de snelle groei van kinderen blijft er vaak kleding in zeer goede staat over, zonde om weg te doen. Gelukkig vindt kleding via verschillende routes een nieuwe eigenaar.

Kleding gaat over naar kleinere kinderen in het gezin, naar buren, familie of via een weggeefhoek of ruiltas. Er bleek behoefte aan een punt waar alle kinderkledingmaten beschikbaar zijn, voldoende voorraad is om uit te kiezen en de kwaliteit hoog ligt. Zo ontstond KleertjesCafé, een plek waar kinderkleding van maat 44 tot en met 176 op voorraad beschikbaar is om te ruilen. De ervaring leert dat ruilers hier voornamelijk komen vanwege de grote voorraad, kwaliteit, gezelligheid en duurzaamheid. Dat het ruilen gratis is, is een mooie bijkomstigheid. Door de samenwerking met Zero Waste Apeldoorn is de lokale focus sterk, bereiken we via de website eenvoudiger precies de goede doelgroep en zijn de lijntjes kort. Via de samenwerking met Zero Waste Apeldoorn zijn er nu ook wasbare luiers en wasbare menstruatieproducten ter inspiratie beschikbaar.

Hoe werkt het?

De ruilmomenten vinden plaats aan huis, in onze garage is voldoende plek voor een enorme voorraad kinderkleding. Iedere maat heeft een eigen bak voor jongens en eentje voor meiden. Ruilers melden zich vooraf aan via de website. Thuis sorteren ze de kleding al op maat en kwaliteit. Alleen kleding in zeer goede staat kan worden ingeleverd. Kleding die bijvoorbeeld pillig, gedateerd of verwassen is, vlekjes, gaatjes of defecte ritsen/knopen/bedrukking heeft blijft thuis. Samen met een vrijwilliger checken we de kleding op locatie nog een keer, soms gaat een deel ook weer mee terug naar huis omdat de voorraad simpelweg te groot is geworden. Met z’n allen houden we de kwaliteit hoog en kan iedereen weer naar huis met nieuwe pareltjes.
Door de beschikbare voorraad ben je als ruiler niet afhankelijk van wat andere ruilers inbrengen, maar is er altijd kleding beschikbaar in de gewenste maat.
De ruilmomenten zijn een gezellige boel. Bijkletsen, uitwisselen van tips en tricks op het gebied van bijvoorbeeld kinderen, duurzaamheid of vakantie. De naam KleertjesCafé dekt de lading wel.

Aankomende ruilmomenten

Het passen, meten en prioriteren in de agenda komt je vast bekend voor. Met een fulltime baan, jong gezin en overig vrijwilligerswerk is dat hier niet anders. De kerstperiode zal een periode worden om te reflecteren en vooruit te blikken. Daaruit zal ook een eerste ruilmoment voor 2026 volgen. Zou je ook eens willen komen ruilen? Houd dan de website en Facebook in de gaten voor een nieuw ruilmoment of stuur bij vragen een berichtje naar kleertjescafe@zerowasteapeldoorn.nl. Ik kijk er naar uit je te ontmoeten in het nieuwe jaar!

Liefs,
Yvonne

Blog Yvonne KleertjesCafé Apeldoorn

Een jaar zonder shoppen – alweer!

Door Tiphaine

Mijn Koop Niks Nieuws Challenge – jaar twee: van schaakboeken tot lekvrije onderbroeken

Een leven met minder spullen is overzichtelijker, goedkoper, vrijer én duurzamer. Zodra je stopt met kopen, word je weer mens in plaats van consument.
Dat is de gedachte achter de Koop Niks Nieuws Challenge van MaatschapWij en Zero Waste Nederland: een jaar lang niets nieuws kopen (en als het even kan, ook tweedehands wat vaker laten liggen).

In 2024 deed ik voor het eerst mee. En omdat ik blijkbaar een tikje masochistisch ben van een challenge houd, deed ik in 2025 vrolijk nog een rondje. Want eerlijk is eerlijk: het werkt verslavend, dat bewust niet-kopen.
Maar is het me gelukt om écht een jaar lang niets nieuws te kopen? Eh… nee. Niet helemaal.

Dus, tijd voor een eerlijke terugblik.

De schaakboeken – mat in één zet

Het begon allemaal met een onschuldige familievakantie en het opnieuw kijken naar de serie The Queen’s Gambit. Opeens zaten we thuis dagelijks met z’n allen achter het schaakbord. De jongens bleken er verrassend goed in, en ik… tja. Laten we zeggen dat mijn dame al binnen drie zetten meestal het veld moest ruimen.
En toen kwam dat moment: ik dacht “ik moet dit beter leren!” – en hup, naar de boekenwinkel. Twee prachtige leerboeken over schaken rijker kwam ik thuis, vol goede bedoelingen.
Je raadt het al: nooit gelezen! De schaakkoorts verdween sneller dan een soufflé uit de oven. En de boeken? Die staan al die tijd op de plank te verstoffen. De eerste nieuwe aankoop van het jaar, en meteen een superdikke fail.
Oh, maar wacht… Ik vergis mij in het jaar! Dit was eigenlijk in 2024, dus technisch gezien buiten dit challenge jaar… Maar goed dat maakt het niet een minder domme en totaal onnodige aankoop. 👎

Lekvrij ondergoed – een onverwacht succesverhaal

Over naar een iets… intiemer onderwerp.
Ik koop mijn ondergoed soms ‘tweedekans’ (zie tip: Sexy voor een prikkie), maar deze keer koos ik gemak boven principes. Tijdens een HEMA-actie dit voorjaar nam ik een flinke voorraad “lekvrij ondergoed” mee.
Laten we het zo zeggen: de naam had iets eleganter gemogen. Als ik op de marketingafdeling had gezeten, had ik vast iets verzonnen als: ‘Altijd-droog-en-zelfverzekerd-ondergoed’ of ‘Dag-wegwerp, hallo-wasbaar!’. Maar goed, ik werk niet bij HEMA, dus we houden het bij “lekvrij ondergoed”.
En eerlijk? Ze zijn top. Dun, comfortabel, geurloos, perfect voor sport of dagelijks gebruik — en vooral: géén wegwerp inlegkruisjes meer nodig. 👌
Het mooiste: mijn enthousiasme werkte aanstekelijk. Mijn vaders vriendin, die toen bij ons logeerde, kocht er ook een om het te proberen… en reed terug naar Frankrijk met tien exemplaren in haar koffer.
Een paar weken later kreeg ik het bericht: haar zus wilde er ook zes. Dus tijdens mijn volgende bezoek reisden er opnieuw een stapel “La culotte anti-fuite” mee naar Frankrijk.

Resultaat: een trend geboren! Inmiddels zijn ze daar een ware hit.
Nee, ik krijg geen commissie van HEMA (al mag de directeur ons gerust sponsoren hoor 😉). Maar ik vind het een mooi voorbeeld van hoe een kleine bewuste aankoop toch een groot verschil kan maken.

Nieuwe schoenen – de duurzame marathon

Na anderhalf jaar trouwe dienst begaven mijn Brooks loopschoenen het. De zolen lieten los, het profiel was verdwenen en na elke regenbui liep ik rond met natte sokken. Tijd voor iets nieuws, letterlijk.

Ik koop al jaren bijna geen nieuwe kleding of schoenen meer, behalve sportschoenen (en ondergoed). Maar deze keer was het anders: ik loop veel, heb brede voeten (waardoor ik comfortabele boven modieuze schoenen verkies) en draag praktisch alles met dezelfde schoenen. Dus besloot ik: als ik dan tóch iets nieuws koop, dan iets écht duurzaam, en dus letterlijk: dat jarenlang mee gaat.
Tijdens een weekendje Zeeland liep ik een schoenen- en kledingwinkel met eco-merken binnen. En daar stonden ze: Grünbein-schoenen. Van chroomvrij, plantaardig gelooid glad leer, op een duurzame en milieuvriendelijke manier geproduceerd in Portugal. Prachtig, stevig, tijdloos.
Er was alleen één probleem: ze waren er in té veel mooie kleuren! 😅 Na een half uur twijfelen (en een zuchtende zoon naast me) koos ik uiteindelijk voor zwart. De minst spannende optie, maar wél de slimste (Want als antwoord op mijn vraag: “Zie ik mezelf nog over 10 of 20 jaar lopen in roze of groene schoenen?” is het antwoord duidelijk “nee”)… Wel met knalgele veters, want ja — een beetje flair mag blijven. 😆

Ik heb nog nooit zó lang gedaan over het kopen van één paar schoenen, maar ik weet zeker: deze gaan jaren mee.

De balans opmaken

Dus, hoe ging het tweede jaar zonder nieuwe aankopen?

  • De schaakboeken waren een complete misser — onnodig en ongebruikt.
  • De lekvrije onderbroeken: een daverend succes.
  • En de schoenen? Duurzaam, bewust en hopelijk levenslang draagplezier.

Het belangrijkste inzicht: je hoeft niet perfect te zijn om bewust te leven. Het gaat niet om niets meer kopen, maar om beter weten wat je wél koopt.

Volgend jaar doe ik weer mee. En dan wil ik nóg minder tweedekans / tweedehands, nóg minder impulsen, en nóg meer bewustzijn. 💪

Ga jij de uitdaging ook aan?

Een duik in de bermen van Apeldoorn

Door Ingrid

Workshop ‘Bloemenzaden oogsten met Erik’, Een duik in de bermen van Apeldoorn 💚

Afgelopen week had ik het geluk om samen met Zero Waste Apeldoorn en Erik Gorter, ecologisch beheerder en wilde-flora-specialist bij de gemeente Apeldoorn, op een bijzondere ontdekkingstocht te gaan. Geen gewone workshop, maar een waar avontuur in het groen, vol verhalen, verwondering en wilde bloemenzaadjes.

Een schatkamer vol zaden

We begonnen onze dag bij de gemeentewerf Noord, waar we een kijkje mochten nemen in het heuse zadendepot. Een schatkamer vol inheemse beloftes, van geel walstro tot wilde marjolein, zorgvuldig geoogst uit de bermen van Apeldoorn. Hier liggen de fundamenten van een ware bloemenzee die de biodiversiteit niet alleen behouden, maar ook versterken. Jaarlijks worden er in Apeldoorn maar liefst 130 tot 140 soorten zaden verzameld. In 2023 oogstten ze 75 kilo zaden, slechts 15 kilo hoefde aangekocht te worden. Dat is pas circulair groenbeheer.

Wat mij raakte, was hoe liefdevol en met hoeveel geduld dit werk wordt gedaan. Geen groots machinaal geweld, maar met de hand of snoeischaar, met oog voor detail. En altijd: met respect voor de natuur. Want, zoals Erik mooi zei:

“We proberen de natuur te helpen, maar de wereld is niet maakbaar.”

Zelf zaden oogsten in de berm

Na het depot en een flinke onweersbui stapten we op de fiets, de zon scheen weer, en we reden naar de bermen waar het écht gebeurde. Daar mochten wij zelf aan de slag. We oogstten zaden van:

Terwijl ik voorzichtig een bloem afknipte, dook er ineens een joekel van een sprinkhaan op. Een klein moment van magie, alsof de berm zelf even hallo kwam zeggen.

Passie en verhalen in het groen

Wat een energie, wat een kennis! Erik sprak met zoveel passie over alles wat groeit en bloeit. Elke plant kreeg een verhaal, en hij kende ze allemaal! Niet gek dat Apeldoorn een paar jaar geleden de Beste Berm Bokaal van Gelderland won, dat was méér dan verdiend.

En wij? Wij leerden, lachten, en voelden ons voor even onderdeel van iets groters.
Een gemeenschap van mensen die met zorg en aandacht bouwen aan een gezondere, groenere wereld.

Zaadje gepland!

Ik kijk nu met andere ogen naar de bermen van Apeldoorn. Wat eerder “gewoon groen” leek, is nu een explosie van leven, een plek van belofte💚

Dank jullie wel, Erik, Marcel en Zero Waste Apeldoorn, voor deze onvergetelijke middag. Ik heb er enorm van genoten. Er is weer een zaadje gepland! 🌱

Bekijk Ingrid’s reel op Instagram: Instagram

Tekst: Ingrid Dijkstra
Foto’s: Margien de Vries, Zero Waste Apeldoorn


Wil je ook bijdragen aan een groener en bloemrijke stad? Ontdek alle tips op de pagina: Heel Apeldoorn Groen!

Op kamers!

Door Tiphaine

Ons eerstgeboren kind, Tim, verlaat het nest!
Dit was onze zero waste aanpak voor een goedkoop én duurzaam studentenstulpje

Een liefdesverhaal met een praktische uitdaging

Eind juli kregen we het nieuws: Tim zijn Sweetheart uit Zwitserland komt in Arnhem studeren per 1 september! Tim zelf studeert al een tijdje aan de HU, maar woonde nog thuis. Nu de liefde haar intrek neemt in Nederland, is het tijd voor een volgende stap: samenwonen.

En dat gaat gebeuren in… tromgeroffel… een studio in Wageningen! 🎉
Dat klinkt misschien als een sprookje, maar geloof me: in deze huizenmarkt is het vinden van een studio binnen één week pure magie. Succes #1 was dus al binnen.

Van bezichtiging tot actieplan in recordtijd

Tien dagen voor onze zomervakantie gingen Tim en ik de studio bekijken. Zijn vriendin kon pas einde zomer naar Nederland komen, dus kwam het neer op: “Mama, help!”.

En als zero waste moeder voel ik me dan natuurlijk helemaal in mijn element. Binnen een week moest die studio duurzaam, goedkoop, mooi én compleet ingericht zijn. Uitdaging geaccepteerd. 👊

Stap 1: Huis uitmesten – gratis spullen, opgeruimde kasten

Oftewel: minimaliseren en hergebruiken (Reduce & Reuse).
Van theedoeken tot handdoeken, van washandjes tot poetsdoeken – de linnenkasten werden volledig uitgeplozen. Alles wat écht te oud was (zelfs voor de kringloop), ging naar de textielbak. De mooiste setjes gingen naar de Sweethearts, de rest terug de kast in.

Resultaat? Voor ons opgeruimde kasten, voor hen gratis een complete voorraad textiel voor keuken en badkamer. Succes #2!
Kosten: €0.

Stap 2: Kringloopgeluk & weggeefkasten

Tweedehands shoppen is een feestje. Met onze handige Zero Waste Kaart zagen we in één oogopslag waar alle weggeefkasten in Apeldoorn stonden. Een snelle fietsronde leverde allerlei leuke en handige gratis tweedekans vondsten op: van vaas tot onderzetters.
Kosten: nog steeds €0.

De rest kwam van de kringloopwinkels Dorcas, Rataplan en Foenix: handig keukengerei, mooi servies, een set goede pannen, vrolijk beddengoed & schoon dekbed, koffieapparaat, waterkoker, lampen, verlengsnoeren, enz. En zelfs een zo goed als nieuw alpaca-wollen deken origineel t.w.v. €130 nu voor slechts €5. Succes #3!
Kosten: ong. 250 euro.

Stap 3: Meubilair – tussen oud en nieuw

Gelukkig kon de IKEA-slaapbank uit Tims oude kamer mee, net als een lage kledingkast en twee gezellige stoelen van opa en oma. Succes #4.
Bij de Foenix kringloopwinkel aan de Vlijtseweg nog een praktisch badkamer meubel à €12,50 gescoord, en bij het filiaal op Aruba, een handige salontafel op wielen (perfect te gebruiken overdag als salontafel bij de bank en ’s nachts als bijzettafel naast het bed) van het merk Henders & Hazel, nieuwprijs €699,-, nu voor €37,50 gescoord. Yeuh! Succes #5 kun je wel zeggen!
Kosten: 50 euro (tussenstand €300).

Maar eerlijk is eerlijk: voor het bureau, de bureaustoel, een inklapbare eettafel, twee opbergkasten en een droogrek hadden we geen tijd meer om tweedehands (via Marktplaats of de online weggeefhoek) te zoeken, laat staan een aanhanger huren en op en neer te rijden om meubels op verschillende locaties op te halen. Dus ja… IKEA to the rescue. 🫣 Kosten: €1.200! 😬 Zero waste fail? Mwah, zo voelde het eerst wel een beetje. Maar door praktisch te denken is veel tijd en energie (benzine) bespaard; en er is ook gedacht aan een bewuste investering in kwalitatief, duurzaam meubilair dat makkelijk verhuist of doorverkocht kan worden. Noemen we het maar een gedeeltelijk succes #6 😉.

Eindresultaat: een warm nestje

Tien dagen lang was het een marathon van werken, opruimen, kringloopshoppen, IKEA-runnen, verhuizen, schoonmaken en installeren. Maar het resultaat mag er zijn: een warm, bijna* volledig ingericht studentenstulpje (rond de 1500 euro), klaar voor de start van een nieuw hoofdstuk in Tims leven.

En wij? We konden met een gerust hart op vakantie. Nog even genieten van quality time met ons oudste kind voordat hij écht uitvliegt.

*Bijna… want oma zorgt voor het inkorten van de tweedekans gordijnen, tijdens de vakantie. ✂️🧵🪡

Anti-muggen spray

Door Ingrid

Zo maak je je eigen natuurlijke anti-muggen spray

Ik heb altijd last van die vervelende muggen! Of ik nu in Nederland ben of op vakantie, ze weten me altijd te vinden. DEET-middeltjes zijn niet echt mijn ding. In het buitenland kun je zelfs varianten met 50% DEET kopen, maar het voelt zo chemisch aan. En dat spul prikt in je ogen, ruikt niet lekker en kan zelfs plastic laten smelten! En dan is het ook nog giftig voor dieren, dat kan toch nooit goed zijn voor mij?
Tijdens mijn laatste vakantie ontdekte ik een natuurlijke anti-muggenspray, gemaakt door een lokale dame. Het werkte geweldig, was door de esoterische oliën lekker voor mijn huid en het rook nog lekker ook. Eenmaal thuis besloot ik me te verdiepen in natuurlijke middeltjes tegen muggen en ging op zoek naar een recept om zelf een spray te maken.

Goede neus

Maar eerst, waarom word ik altijd gestoken door een mug?
Muggen hebben een goede neus en komen af op lichaamsgeuren, warmte en koolstofdioxide. Ze ruiken ons zelfs op wel 70 meter afstand! Iedereen ruikt anders en produceert verschillende hoeveelheden CO2, dus dat verklaart waarom ze sommige mensen meer prikken dan anderen. Misschien vinden ze mij gewoon ‘lekker’ ruiken.

Muggen op een natuurlijke manier om de tuin leiden

Dus zit er maar een ding op. De reukzin van de muggen inzetten voor een tegenaanval. Ik ga ze om de tuin leiden met luchtjes waar ze niet van houden. Zo houden muggen bijvoorbeeld niet van munt, eucalyptus en citrusgeuren. Laten deze geuren nou allemaal in de spray zitten die ik op vakantie had gekocht. Dus kom maar op met dat recept voor een spray.

DIY: Zo maak je je eigen natuurlijke anti-muggen spray

Voor het maken van een effectieve en gifvrije antimuggenspray blijk ik niet zoveel nodig te hebben. Bij Dille en Kamille haal ik een kleine reusable sprayfles en een paar esoterische oliën. Deze kan ik met elkaar mengen et voilà. De muggen weten mij niet meer te vinden.

Het recept voor de antimuggenspray:

  • Vul een sprayflesje van 75 ml voor de helft met gedestilleerd water.
  • Voeg 10 druppels citronella-olie (citroen of lemongrass kan ook), 10 druppels lavendelolie en 10 druppels eucalyptus of pepermuntolie toe aan het water. Pas op: Gebruik geen Eucalyptus of munt olie voor kinderen onder de drie jaar. Deze geuren zijn iets te heftig voor de jonge longen. En let op met gebruik van esoterische oliën tijdens de zwangerschap.
  • Schud voor gebruik het flesje goed om de oliën te mengen met het water.
  • Spray de antimuggenspray op je huid.

Simpel toch? Met deze eigen antimuggenspray kan ik heel eenvoudig en op een natuurlijke manier mezelf beschermen tegen die irritant zoemende en bijtende bloedzuigers…

Tenslotte, nog een paar weetjes over de mug

  • Wist je dat alleen de vrouwtjes bijten? Zij hebben (ons) bloed nodig om de eitjes te laten ontwikkelen.
  • In de slaapkamer kun je ook kruiden naast je bed zetten tegen muggen, zoals tijm, rozemarijn, lavendel, citroenmelisse, basilicum en munt. Naast mijn bed staat een heerlijk ruikende citroenplant.
  • Muggen houden ook niet van wind, dus ik heb een ventilator aan mijn voeteneind staan.
  • En ze komen af op donkere kleding, drie keer raden welke kleuren ik draag?
  • En natuurlijk helpt een hor, klamboe of T-shirt met lange mouwen en lange broek ook altijd.

Toch een bult?

Natuurlijke oplossingen voor muggenbeten zijn onder andere:

  • Koelen; leg een ijsblokje op de beet om de jeuk en zwelling te verminderen.
  • Appelazijn: Dep wat appelazijn op de beet met een wattenschijfje om jeuk en zwelling te verminderen.
  • Aloë Vera: Smeer Aloë Vera gel rechtstreeks op de beet om de huid te kalmeren en irritatie te verminderen.
  • Havermout: Maak een pasta van gemalen havermout en water en breng dit aan op de beet om jeuk te verlichten.
  • Tea tree olie: Breng een kleine hoeveelheid tea tree olie aan op de beet om ontstekingen te verminderen en de genezing te versnellen.
  • Kamille thee: Maak een sterke kamille thee en laat deze afkoelen. Breng de thee aan op de beet met een wattenschijfje om jeuk en irritatie te verminderen.

Laat het muggenseizoen maar beginnen. Ik ben er klaar voor!

Peukennootjes rapen

Blog: Door Eefje

Peukennootjes rapen

Nee, bovenstaande titel is geen schrijffout.
Het is de veelzeggende uitspraak van mijn neefje van destijds 3 jaar die met mij meedeed aan één van de maandelijkse zwerfafval opruimacties.

Nuttig ommetje

In bijna elk verslag van die opruimacties komen er ZAPpers voorbij die regelmatig met vuilgrijper en Rein-vuilniszak een gezond ommetje combineren met de eigen buurt schoner maken (of andersom natuurlijk). Iets waar ik tegelijk blij én bezorgd om ben: blij dat we zoveel actieve en bewuste inwoners hebben die vrijwillig de buitenruimte zwerfafvalvrij houden, bezorgd dat het nog steeds elke keer enorm nodig blijkt.

Ergernis nummer 1

Zoals vaak in de verslagen te lezen, is ergernis nummer 1 bij het opruimen de ontelbare hoeveelheid sigarettenpeuken. Of ‘peukennootjes’ dus. Naast moeilijk te pakken met een grijper, kost het veel tijd om ze allemaal op te ruimen én weten de meeste opruimers hoe schadelijk één zo’n peuk al is voor dieren, planten en water.
In Nederland rookt ongeveer 1 op de 5 mensen. Ik schat in dat al die rokers inmiddels heel goed weten dat roken schadelijk is voor de eigen gezondheid. Maar gezien het gemak waarmee veel rokers hun uitgerookte sigaret op de grond laten vallen, zegt iets over het gebrek aan kennis en bewustzijn over de gevolgen daarvan. Want ik schat óók in dat al die rokers echt niet doelbewust hun leefomgeving willen vervuilen.

Waarom op de grond?

Volgens onderzoek van CE Delft (2022, zie ook afbeelding) gooien de meeste rokers hun peuken op de grond uit onwetendheid, gemak en gewoonte. Veel mensen onderschatten vooral hóe schadelijk peuken zijn. En iedereen doet het, dus het zal wel meevallen dan?
Het ontbreken van afvalbakken of een rookpaal binnen een paar meter afstand wordt ook genoemd als oorzaak. Toch denk ik zelf eerder dat rokers misschien bang zijn voor brandgevaar in een prullenbak: zo vaak liggen peuken ónder een openbare afvalbak in plaats van erin. En met de uitvinding van de peukentegel (zo’n vierkant rooster tussen de stoeptegels), zijn we rokers juist gaan stimuleren om hun peuk in die tegel op de grond te mikken, wat de ‘weggooi-gewoonte’ versterkt.

Maak ‘m uit, Gooi ‘m in

Uit het genoemde onderzoek blijkt dat meer dan de helft van de rokers het gemakkelijk vindt om peuken meteen kwijt te kunnen omdat ze het smerig vinden het bij zich te houden, maar dat er vaak geen ‘geschikte prullenbakken of asbakken’ in de buurt zijn. Juist daarom heeft het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat een campagne ontworpen om rokers te leren dat elke uitgedoofde sigaret gewoon in elke openbare prullenbak mag.

Gratis zakasbakjes

En wat als er tóch geen afvalbakken in de buurt zijn? Ook dan heb je als roker eigenlijk geen excuus meer: er bestaan speciale afsluitbare asbakjes die makkelijk en veilig in je broek- of jaszak passen, zodat je de sigaret bij je kan bewaren tot je een prullenbak tegenkomt. Deze zakasbakjes zijn in Apeldoorn gratis verkrijgbaar bij ons via info@zerowasteapeldoorn.nl.

Zó schadelijk is een sigarettenpeuk in de natuur

Een sigarettenpeuk bestaat uit een plastic filter, (verbrande en onverbrande) tabak, de as en het papier. Het filter van plastic wordt in de natuur niet biologisch afgebroken, maar zal afbrokkelen in microplastics dat via bodem, planten en dieren in ons voedsel terecht komt.
In sigarettenrook zijn bij onderzoek naast nicotine minstens 150 andere zeer giftige stoffen aangetroffen, die ook in het plastic filter blijven zitten. Waaronder zware metalen als cadmium, arseen, nikkel, lood en zink. Eén sigarettenpeuk kan al 1000 liter water vervuilen. De stoffen en metalen worden door regen uit het filter gespoeld en belanden zo in de bodem en onze wateren. Daar leidt het tot schade en dood voor (water)dieren en gewassen, wat ook een negatief effect heeft op onze voedselketen.
(Bron: Trimbos Instituut, rapport ‘Milieuschade door peukenafval’ uit mei 2022)

Meedoen aan Plastic PeukMeuk dag!

Voor het 7e jaar op rij doen vrijwilligers vanuit heel Apeldoorn mee aan de inmiddels internationale ‘Plastic PeukMeuk’ dag (No Butts Day): op zaterdag 5 juli organiseert Stichting Zero Waste Apeldoorn rond het Stationsplein een peuken-opruimactie van 14.00u tot 16.00u.
Doe je mee? Aanmelden kan via de agenda: PeukMeuk actiedag in Apeldoorn.
Naast het opruimen van peuken, wordt met het uitdelen van informatieflyers en zakasbakjes gewerkt aan bewustwording over de schadelijkheid van peuken als zwerfafval. Het resultaat van de opruimactie wordt gedeeld met het Plastic Peuken Collectief en dient als data om plastic peukenfilters (op Europees niveau) te verbieden. De peuken zelf gaan naar Peukenzee, een organisatie die de peuken recyclet.

“Beukennootjes rapen”

Bent je een roker of ken je een roker? Gebruik dan deze kennis om te voorkomen dat peuken als zwerfafval eindigen. Zodat mijn neefje, dat nu zou moeten opgroeien in een ‘rookvrije generatie’, later met zijn kind weer ouderwets beukennootjes kan rapen, omdat peuken in de natuur niet meer bestaan.​

Foto’s: PeukMeuk actiedag 2023

Op pad met Juliette!

Blog: Door Tiphaine

Op pad met Juliette – Zwerfafval opruimen én struinen langs de heide

Juliette is mijn overbuurvrouw bij de volkstuinvereniging Hof van Zuid. Regelmatig maken we een praatje bij haar prachtige bramenboog, over bijtjes, plantjes… en natuurlijk over zwerfafval. Want Juliette is ook ZAPper: een vrijwilliger die regelmatig zwerfafval opruimt in en rond Apeldoorn. Of eigenlijk, nét buiten Apeldoorn!

Toen ik haar laatst enthousiast vertelde over mijn opruimwandeling met Frans, besloten we spontaan om ook samen een keer op pad te gaan. Zo gezegd, zo gedaan.

Zwerfafval opruimen in de natuur: een rondje Assel

Juliette is meerdere keren per week actief met haar grijper en afvalzak. We planden al snel een gezamenlijke opruimronde op dinsdagochtend. “Zin in een rondje Assel?” stelde ze voor. Zeker! Wandelen langs de heide klinkt altijd goed. Hoewel ik me afvroeg of er op zo’n mooie plek überhaupt zwerfafval te vinden is…

Maar ik was even vergeten dat we ieder jaar de Kerst Plogrun organiseren in deze omgeving – er ligt dus altijd genoeg te rapen, zelfs in de natuur.

Een wandeling met grijper en aandacht

We startten onze ronde op de Pomphulweg richting Hoog Soeren, grijpers en afvalshoppers in de hand. “Ik wilde een fijne wandeling combineren met iets goeds doen,” vertelt Juliette. “Opruimen is mijn prioriteit, maar ik geniet onderweg juist méér van de natuur.”

Haar aanpak is opmerkelijk kalm en doordacht. Ze loopt ontspannen, scant zorgvuldig de berm, en laat bewust het afval aan de andere kant van de weg liggen voor op de terugweg. Mijn opruimreflex wil direct terugrennen voor die ene chips verpakking, maar Juliette stelt me gerust: “Over een uurtje ligt die er nog wel.” Ze glimlacht: “Ik ruim nooit op met frustratie. Elke peuk, elk papiertje minder in de natuur is winst. Dáár focus ik me op. Kijk om je heen – schoon en stil. Dat is toch genieten?”

Gesprekken onderweg

Bij de eerste uitkijkplek ruimen we tientallen peuken en snoeppapiertjes. Bij de tweede treffen we toevallig dezelfde wandelaar als eerder. Terwijl we verder praten en afval verzamelen, vertelt Juliette: “Ik raak vaak aan de praat met voorbijgangers. Geen belerend vingertje, gewoon een vriendelijk gesprek. Je merkt dat het iets doet – bewustwording begint klein.”

Tieners en 2-packs

Langs deze route fietsen dagelijks veel scholieren die wonen in omliggende dorpen en naar school gaan in Apeldoorn. “Ik snap wel dat ze onderweg honger en dorst krijgen,” zegt Juliette lachend, terwijl ze wijst op weer een leeg energiedrankje en chips verpakking in de berm.

Op dat moment fietst er een groep jongens langs. “Goed bezig, mevrouw! Er liggen nog twee zakken chips een kilometer verderop!” roepen ze jolig. We lachen. “Vast door henzelf achtergelaten,” fluister ik, maar Juliette blijft vriendelijk. “Op die leeftijd draait het om groepsgedrag. Als ze over een paar jaar terugdenken aan die mevrouw langs hun fietsroute, komt er misschien iets in beweging.”

En nog handig ook: “Ze laten hun Red Bull 2-packs vaak netjes achter in de originele verpakking. Wel zo makkelijk met opruimen – én kassa!”

Statiegeld als traktatie

“Voor elk flesje of blikje dat ik vind, bedank ik de anonieme ‘filantroop’ die het heeft achtergelaten,” grapt Juliette. Vandaag vinden we maar liefst 27 statiegeldverpakkingen – goed voor €4,50. Daarmee spaart ze in een paar weken tijd genoeg bij elkaar voor een lekkere lunch. En die eet ze het liefst met uitzicht, op een van de uitkijkpunten die ze zelf schoon heeft gehouden. Dubbel genieten dus!

Samen schoon, gewoon omdat het werkt

Juliette is een prachtig voorbeeld van hoe je met kleine acties een groot verschil kunt maken. Zwerfafval opruimen in Apeldoorn en omgeving is niet alleen nuttig, het is ook een kans om buiten te zijn, in contact met anderen, en bewust te genieten van je omgeving.

Dank je wel Juliette, voor de fijne wandeling én de inspiratie. Tot snel – ergens langs de heide, met grijper in de hand… of op de moestuin!

Ik kijk nu al uit naar de volgende editie van “Op pad met…” –
Wie moet ik volgens jou een keer volgen? Laat het weten in de reacties!